Vreemdelingenrecht
College 1: Inleiding vreemdelingenrecht en toegang
Het vreemdelingenrecht richt zich tot de vreemdeling: ieder die de Nederlandse nationaliteit
niet bezit en niet op grond van een wettelijke bepaling als Nederlander moet worden
behandeld (art. 1 onder m Vw 2000).
Het systeem van het vreemdelingenrecht:
- Toegang
- Regulier (bepaalde tijd art. 14 Vw / onbepaalde tijd art. 20 Vw)
- Asiel (bepaalde tijd art. 28 Vw / onbepaalde tijd art. 33 Vw)
- Toezicht en bewaring
Bronnen van het vreemdelingenrecht
Nationaal recht:
- Vreemdelingenwet 2000
- Vreemdelingenbesluit 2000 (AMvB – regering vergunningen)
- Voorschrift vreemdelingen 2000 (ministeriele regeling)
- Vreemdelingencirculaire 2000 (beleidsregels – art. 1:3 lid 4 jo 4:81 Awb)
Europees recht (Unierecht):
- Verdrag betreffende EU
- Verdrag betreffende werking van de EU
- Handvest van de Grondrechten
- Verordeningen (Visumcode)
- Richtlijnen (2004/38/EG/ 2003/86/EG)
Internationaal recht (art. 93/94 Gw):
- EVRM
- IVBPR
- Vluchtelingenverdrag
Begrippen
- Unieburger/ gemeenschapsonderdaan
o Vreemdeling verblijfsaanspraak ontleend aan Unierecht, EER-verdrag en
verdrag EU-Zwitserland
- Derdelanders
o Niet-Europese vreemdelingen
- Als Nederlander ben je geen unieburger en geldt het nationaal recht
- De minister voor Justitie en Veiligheid is verantwoordelijk voor de uitvoering van de
Vreemdelingenwet.
o De IND valt onder het Ministerie van Justitie en Veiligheid en is een
uitvoeringsorganisatie, die drie soorten aanvragen behandeld: regulier, asiel
en naturalisatie. De IND is niet verantwoordelijk voor de inhoud van het
beleid.
- Burgers kunnen bij directe werking van mensenrechtenverdragen rechtstreeks beroep
doen op een verdragsbepaling. Ingeval van doorwerking van het internationaal recht
kunnen burgers pas een beroep op doen wanneer het in nationaal recht is omgezet.
,Categorieën vreemdelingen (verblijf in NL)
Kort verblijf:
- Minder dan 90 dagen (3 maanden)
- Doel: toerisme, familiebezoek, zakenreis
- Visum vereist
- Minister van Buitenlandse Zaken
- Visumcode
Regulier verblijf:
- Langer dan 90 dagen (3 maanden)
- Doel: studie, arbeid, verblijf partner
- Mvv + verblijfsvergunning vereist
- Minister van Veiligheid en Justitie
- Vw 2000/ Vb 2000/ Vc 2000
Verblijf o.g.v. asiel
- Geen visum of mvv vereist
- Minister van Veiligheid en Justitie
- Vw 2000/ Vb 2000/ EVRM/ Vluchtelingenverdrag
Verblijf EU-onderdanen
- Geen visum of mvv vereist
- Minister van Veiligheid en Justitie
- 2004/38/EG
Toegang en kort verblijf in NL
Voor toegang tot Nederlands grondgebied is conform art. 3 Vw 2000 vereist dat de
vreemdeling in het bezit is van een geldig document voor grensoverschrijding (zo nodig
voorzien van een geldig visum). O.g.v. art. 4.5 Vb 2000 is de vreemdeling verplicht deze
documenten aan grensbewakingsambtenaren te tonen en te overhandigen. Bovendien mag de
vreemdeling geen gevaar opleveren voor de openbare orde of nationale veiligheid en moet de
vreemdeling beschikken over voldoende middelen om te voorzien in zijn kosten van verblijf
in Nederland. Tevens dient hij over voldoende middelen te beschikken om zijn reis te
bekostigen naar een plaats buiten Nederland waar zijn toegang is gewaarborgd. Ten slotte
dient de vreemdeling zich te houden aan nader gestelde voorwaarden zoals uitgewerkt in het
Vb 2000. Wanneer aan een of meerdere voorwaarden niet wordt voldaan, wordt de
vreemdeling in principe de toegang tot Nederland geweigerd.
- Aantonen verblijfsdoel
- Grensoverschrijdingsdocument
- Geen gevaar voor de openbare orde of nationale veiligheid
- Voldoende middelen
Toegang o.g.v. artikel 3 Vw 2000
- Hoofdregel: geldig document grensoverschrijding + eventueel geldig visum
- Unieburger: ID/ paspoort (weigering: openbare orde art. 8.8 Vb 2000)
- Asiel: geen document vereist en in beginsel geen toegang weigeren (art. 3 lid 3 Vw)
Toegang o.g.v. Schengengrenscode (SGC)
- Toegang is het feitelijk betreden van het grondgebied van de Schengenstaten
- Schengengrenscode (SGC): voorwaarden voor toegang tot en het kort verblijf in EU;
toezicht aan EU-buitengrenzen en bevoegdheid van lidstaten controles aan hun
binnengrenzen uit te voeren (art. 6 SGC 2016/399/EU)
, - Schengen Uitvoeringsovereenkomst (SUO)
- SUO afschaffing grenscontroles (art. 5 SUO)
Criteria toegang
- Grensoverschrijdend document
- Visum kort verblijf
- Voldoende bestaansmiddelen (afhankelijk van duur verblijf – doel – terugreis)
- Verblijfsdoel (art. 2.1 Vb 2000)
- Geen signalering Schengen Informatie Systeem (SIS) ongewenste mensen
- Geen gevaar openbare orde/ nationale veiligheid/ volksgezondheid
- Art. 6 SGC 2016/399/EU
Visa
Het bezit van een geldig visum kan een van de voorwaarden zijn voor toegang. Het doel van
het stellen van het visumvereiste is om de vreemdeling voor zijn komst naar Nederland aan
een onderzoek te onderwerpen naar: reisdoel, reispapieren, antecedenten en
bestaansmiddelen. De vreemdeling moet ook aan de anderen voorwaarden voor toegang
voldoen (art. 4.5 Vb 2000). De soorten via zijn:
- Schengenvisa (schengenregels en nationale regels)
o Reisvisum / visum voor kort verblijf (art. 8i VW 2000)
o Luchthaventransitvisum (A-visum / tussenlanding)
o Doorreisvisum (max. 5 dagen – oponthoud doorreis – NL/Schengen)
- Nationale via (nationale regels)
o Terugkeervisum (recht op terugkeer naar Nederland)
o Machtiging voorlopig verblijf / visum voor lang verblijf (>90 dagen)
Voorwaarden visum kort verblijf (Visumcode)
- Grensoverschreidingsdocument: 3 maanden langer geldig dan visum (art. 12)
- Verblijfsdoel en verblijfsomstandigheden aantonen (art. 21 lid 1 sub b)
- Voldoende middelen bezitten (art. 5 lid 5)
- Geen signalering in Schengen Informatie Systeem (SIS) art. 21 lid 3 sub c)
- Geen gevaar voor openbare orde etc. (art. 21 lid 3 sub d)
- Geen risico voor illegale immigratie (art. 21 lid 1)
- Bezitten medische reisverzekering (art. 15 jo 21 lid 3 sub e)
- Visumsticker in reisdocument met - het is toegestaan om een land in te reizen
o Eenvormig visum (hoofdregel): autoriteiten van een Schengenland: visum
geldig gehele grondgebied Schengenlanden
o Territoriaal beperkt visum (art. 25 Visumcode): visum voor 1 LS
- Indienen aanvraag bij ambassade of consulaat van lidstaat waar vreemdeling naartoe
wil reizen (artikel 5 en 9 Visumcode)
- Aanvraagformulier (art. 11 Visumcode)
- Biometrische kenmerken (art. 13 Visumcode)
- Bewijsstukken (art. 14 Visumcode)
- Visumleges (art. 16 Visumcode)
Bewijsstukken art. 14 Visumcode
- Voldoende middelen om kosten logies te voldoen
- Voldoende middelen voor duur verblijf als voor zijn terugkeer
- Reisdoel (bijlage II Visumcode)
- Voornemen voor verstrijken van de geldigheidsduur van het visum Nederland te
verlaten (vestigingsgevaar; bijlage II Visumcode)
,Visum voor lang verblijf / machtiging tot voorlopig verblijf
In art. 16 Vw 2000 staan algemene voorwaarden voor de toekenning van een
verblijfsvergunning regulier voor bepaalde tijd. De bevoegdheid tot afgifte van een mvv ligt
sinds de inwerkingtreding van de Visumwet bij de minister van Veiligheid en Justitie. Indien
het een positief besluit betreft, wordt de mvv afgegeven door de Nederlandse ambassade of
consulaat in het buitenland.
De vreemdeling moet zich in persoon melden bij de Nederlandse ambassade of consulaat in
het buitenland en de mvv moet binnen 3 maanden na dagtekening van het besluit worden
afgehaald, anders moet er in beginsel een nieuwe aanvraag worden ingediend die opnieuw
moet worden beoordeeld. Wanneer de mvv wordt afgegeven, heeft de vreemdeling 3
maanden te tijd om naar Nederland af te reizen.
Wanneer een mvv geweigerd wordt, kan er bezwaar worden ingediend bij de minister van
Veiligheid en Justitie. Indien het bezwaarschrift ongegrond wordt verklaard, kan er beroep
worden ingesteld bij de rechtbank Den Haag bij de vreemdelingenkamer. Tegen de uitspraak
van de rechtbank staat hoger beroep open bij de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad
van State.
, Casus 1
Jasmina is 21 jaar en woont in Marokko. Ze wil graag haar zus Amina in Nederland bezoeken.
Wat voor soort visum zal Jasmina moeten aanvragen?
- Een visum voor kort verblijf, met als verblijfsdoel ‘familiebezoek’ (Visumcode).
Jasmine volgt geen studie in Marokko en ze heeft geen baan. Ze vraagt bij de Nederlandse
ambassade (Rabat) het desbetreffende visum aan. De ouders van Jasmina en Amina zijn nog
bij goede gezondheid en zijn niet afhankelijk van de zorg van Jasmina.
Hoe groot acht u de kans dat het visum van Jasmina zal worden gehonoreerd?
- De kans is klein dat het visum zal worden gehonoreerd, aangezien er sprake kan zijn
van een vestigingsgevaar (bijlage II Visumcode). Jasmina heeft namelijk onvoldoende
sociale en economische binding met Marokko. Ze heeft immers geen baan of studie
om zichzelf in haar levensonderhoud te voorzien.
Tot grote verbazing van Jasmina wordt haar visumaanvraag afgewezen. Ze is het niet eens
met de afwijzing en wil actie ondernemen.
Welke rechtsgang staat voor Jasmina open?
- Jasmina kan bezwaar indienen bij de Minister van Buitenlandse Zaken (art. 7:1 jo 6:4
lid 1 Awb). Op grond van artikel 69 Vw 2000 bedraagt het indienen van het
bezwaarschrift vier weken. Het bestuursorgaan heeft vervolgens zes weken om een
beslissing op bezwaar te nemen (art. 7:10 Awb). Indien het bezwaar ongegrond wordt
verklaard, kan Jasmina beroep indienen bij de rechtbank Den Haag (Bijlage 2
Bevoegdheidstoebedeling bestuursprocesrecht artikel 6).
Casus 2
Arun heeft de Nederlandse nationaliteit. In juni 2009 gaat hij op vakantie naar Sri Lanka
waar hij zijn liefde voor het leven ontmoet, Raya. Een jaar later besluiten Arun en Raya om te
gaan trouwen. Ze willen hun gezinsleven in Nederland opbouwen.
Wat voor soort visum zal Raya aan moeten vragen?
- Machtiging tot voorlopig verblijf, gezinsvorming/gezinshereniging.
College 1: Inleiding vreemdelingenrecht en toegang
Het vreemdelingenrecht richt zich tot de vreemdeling: ieder die de Nederlandse nationaliteit
niet bezit en niet op grond van een wettelijke bepaling als Nederlander moet worden
behandeld (art. 1 onder m Vw 2000).
Het systeem van het vreemdelingenrecht:
- Toegang
- Regulier (bepaalde tijd art. 14 Vw / onbepaalde tijd art. 20 Vw)
- Asiel (bepaalde tijd art. 28 Vw / onbepaalde tijd art. 33 Vw)
- Toezicht en bewaring
Bronnen van het vreemdelingenrecht
Nationaal recht:
- Vreemdelingenwet 2000
- Vreemdelingenbesluit 2000 (AMvB – regering vergunningen)
- Voorschrift vreemdelingen 2000 (ministeriele regeling)
- Vreemdelingencirculaire 2000 (beleidsregels – art. 1:3 lid 4 jo 4:81 Awb)
Europees recht (Unierecht):
- Verdrag betreffende EU
- Verdrag betreffende werking van de EU
- Handvest van de Grondrechten
- Verordeningen (Visumcode)
- Richtlijnen (2004/38/EG/ 2003/86/EG)
Internationaal recht (art. 93/94 Gw):
- EVRM
- IVBPR
- Vluchtelingenverdrag
Begrippen
- Unieburger/ gemeenschapsonderdaan
o Vreemdeling verblijfsaanspraak ontleend aan Unierecht, EER-verdrag en
verdrag EU-Zwitserland
- Derdelanders
o Niet-Europese vreemdelingen
- Als Nederlander ben je geen unieburger en geldt het nationaal recht
- De minister voor Justitie en Veiligheid is verantwoordelijk voor de uitvoering van de
Vreemdelingenwet.
o De IND valt onder het Ministerie van Justitie en Veiligheid en is een
uitvoeringsorganisatie, die drie soorten aanvragen behandeld: regulier, asiel
en naturalisatie. De IND is niet verantwoordelijk voor de inhoud van het
beleid.
- Burgers kunnen bij directe werking van mensenrechtenverdragen rechtstreeks beroep
doen op een verdragsbepaling. Ingeval van doorwerking van het internationaal recht
kunnen burgers pas een beroep op doen wanneer het in nationaal recht is omgezet.
,Categorieën vreemdelingen (verblijf in NL)
Kort verblijf:
- Minder dan 90 dagen (3 maanden)
- Doel: toerisme, familiebezoek, zakenreis
- Visum vereist
- Minister van Buitenlandse Zaken
- Visumcode
Regulier verblijf:
- Langer dan 90 dagen (3 maanden)
- Doel: studie, arbeid, verblijf partner
- Mvv + verblijfsvergunning vereist
- Minister van Veiligheid en Justitie
- Vw 2000/ Vb 2000/ Vc 2000
Verblijf o.g.v. asiel
- Geen visum of mvv vereist
- Minister van Veiligheid en Justitie
- Vw 2000/ Vb 2000/ EVRM/ Vluchtelingenverdrag
Verblijf EU-onderdanen
- Geen visum of mvv vereist
- Minister van Veiligheid en Justitie
- 2004/38/EG
Toegang en kort verblijf in NL
Voor toegang tot Nederlands grondgebied is conform art. 3 Vw 2000 vereist dat de
vreemdeling in het bezit is van een geldig document voor grensoverschrijding (zo nodig
voorzien van een geldig visum). O.g.v. art. 4.5 Vb 2000 is de vreemdeling verplicht deze
documenten aan grensbewakingsambtenaren te tonen en te overhandigen. Bovendien mag de
vreemdeling geen gevaar opleveren voor de openbare orde of nationale veiligheid en moet de
vreemdeling beschikken over voldoende middelen om te voorzien in zijn kosten van verblijf
in Nederland. Tevens dient hij over voldoende middelen te beschikken om zijn reis te
bekostigen naar een plaats buiten Nederland waar zijn toegang is gewaarborgd. Ten slotte
dient de vreemdeling zich te houden aan nader gestelde voorwaarden zoals uitgewerkt in het
Vb 2000. Wanneer aan een of meerdere voorwaarden niet wordt voldaan, wordt de
vreemdeling in principe de toegang tot Nederland geweigerd.
- Aantonen verblijfsdoel
- Grensoverschrijdingsdocument
- Geen gevaar voor de openbare orde of nationale veiligheid
- Voldoende middelen
Toegang o.g.v. artikel 3 Vw 2000
- Hoofdregel: geldig document grensoverschrijding + eventueel geldig visum
- Unieburger: ID/ paspoort (weigering: openbare orde art. 8.8 Vb 2000)
- Asiel: geen document vereist en in beginsel geen toegang weigeren (art. 3 lid 3 Vw)
Toegang o.g.v. Schengengrenscode (SGC)
- Toegang is het feitelijk betreden van het grondgebied van de Schengenstaten
- Schengengrenscode (SGC): voorwaarden voor toegang tot en het kort verblijf in EU;
toezicht aan EU-buitengrenzen en bevoegdheid van lidstaten controles aan hun
binnengrenzen uit te voeren (art. 6 SGC 2016/399/EU)
, - Schengen Uitvoeringsovereenkomst (SUO)
- SUO afschaffing grenscontroles (art. 5 SUO)
Criteria toegang
- Grensoverschrijdend document
- Visum kort verblijf
- Voldoende bestaansmiddelen (afhankelijk van duur verblijf – doel – terugreis)
- Verblijfsdoel (art. 2.1 Vb 2000)
- Geen signalering Schengen Informatie Systeem (SIS) ongewenste mensen
- Geen gevaar openbare orde/ nationale veiligheid/ volksgezondheid
- Art. 6 SGC 2016/399/EU
Visa
Het bezit van een geldig visum kan een van de voorwaarden zijn voor toegang. Het doel van
het stellen van het visumvereiste is om de vreemdeling voor zijn komst naar Nederland aan
een onderzoek te onderwerpen naar: reisdoel, reispapieren, antecedenten en
bestaansmiddelen. De vreemdeling moet ook aan de anderen voorwaarden voor toegang
voldoen (art. 4.5 Vb 2000). De soorten via zijn:
- Schengenvisa (schengenregels en nationale regels)
o Reisvisum / visum voor kort verblijf (art. 8i VW 2000)
o Luchthaventransitvisum (A-visum / tussenlanding)
o Doorreisvisum (max. 5 dagen – oponthoud doorreis – NL/Schengen)
- Nationale via (nationale regels)
o Terugkeervisum (recht op terugkeer naar Nederland)
o Machtiging voorlopig verblijf / visum voor lang verblijf (>90 dagen)
Voorwaarden visum kort verblijf (Visumcode)
- Grensoverschreidingsdocument: 3 maanden langer geldig dan visum (art. 12)
- Verblijfsdoel en verblijfsomstandigheden aantonen (art. 21 lid 1 sub b)
- Voldoende middelen bezitten (art. 5 lid 5)
- Geen signalering in Schengen Informatie Systeem (SIS) art. 21 lid 3 sub c)
- Geen gevaar voor openbare orde etc. (art. 21 lid 3 sub d)
- Geen risico voor illegale immigratie (art. 21 lid 1)
- Bezitten medische reisverzekering (art. 15 jo 21 lid 3 sub e)
- Visumsticker in reisdocument met - het is toegestaan om een land in te reizen
o Eenvormig visum (hoofdregel): autoriteiten van een Schengenland: visum
geldig gehele grondgebied Schengenlanden
o Territoriaal beperkt visum (art. 25 Visumcode): visum voor 1 LS
- Indienen aanvraag bij ambassade of consulaat van lidstaat waar vreemdeling naartoe
wil reizen (artikel 5 en 9 Visumcode)
- Aanvraagformulier (art. 11 Visumcode)
- Biometrische kenmerken (art. 13 Visumcode)
- Bewijsstukken (art. 14 Visumcode)
- Visumleges (art. 16 Visumcode)
Bewijsstukken art. 14 Visumcode
- Voldoende middelen om kosten logies te voldoen
- Voldoende middelen voor duur verblijf als voor zijn terugkeer
- Reisdoel (bijlage II Visumcode)
- Voornemen voor verstrijken van de geldigheidsduur van het visum Nederland te
verlaten (vestigingsgevaar; bijlage II Visumcode)
,Visum voor lang verblijf / machtiging tot voorlopig verblijf
In art. 16 Vw 2000 staan algemene voorwaarden voor de toekenning van een
verblijfsvergunning regulier voor bepaalde tijd. De bevoegdheid tot afgifte van een mvv ligt
sinds de inwerkingtreding van de Visumwet bij de minister van Veiligheid en Justitie. Indien
het een positief besluit betreft, wordt de mvv afgegeven door de Nederlandse ambassade of
consulaat in het buitenland.
De vreemdeling moet zich in persoon melden bij de Nederlandse ambassade of consulaat in
het buitenland en de mvv moet binnen 3 maanden na dagtekening van het besluit worden
afgehaald, anders moet er in beginsel een nieuwe aanvraag worden ingediend die opnieuw
moet worden beoordeeld. Wanneer de mvv wordt afgegeven, heeft de vreemdeling 3
maanden te tijd om naar Nederland af te reizen.
Wanneer een mvv geweigerd wordt, kan er bezwaar worden ingediend bij de minister van
Veiligheid en Justitie. Indien het bezwaarschrift ongegrond wordt verklaard, kan er beroep
worden ingesteld bij de rechtbank Den Haag bij de vreemdelingenkamer. Tegen de uitspraak
van de rechtbank staat hoger beroep open bij de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad
van State.
, Casus 1
Jasmina is 21 jaar en woont in Marokko. Ze wil graag haar zus Amina in Nederland bezoeken.
Wat voor soort visum zal Jasmina moeten aanvragen?
- Een visum voor kort verblijf, met als verblijfsdoel ‘familiebezoek’ (Visumcode).
Jasmine volgt geen studie in Marokko en ze heeft geen baan. Ze vraagt bij de Nederlandse
ambassade (Rabat) het desbetreffende visum aan. De ouders van Jasmina en Amina zijn nog
bij goede gezondheid en zijn niet afhankelijk van de zorg van Jasmina.
Hoe groot acht u de kans dat het visum van Jasmina zal worden gehonoreerd?
- De kans is klein dat het visum zal worden gehonoreerd, aangezien er sprake kan zijn
van een vestigingsgevaar (bijlage II Visumcode). Jasmina heeft namelijk onvoldoende
sociale en economische binding met Marokko. Ze heeft immers geen baan of studie
om zichzelf in haar levensonderhoud te voorzien.
Tot grote verbazing van Jasmina wordt haar visumaanvraag afgewezen. Ze is het niet eens
met de afwijzing en wil actie ondernemen.
Welke rechtsgang staat voor Jasmina open?
- Jasmina kan bezwaar indienen bij de Minister van Buitenlandse Zaken (art. 7:1 jo 6:4
lid 1 Awb). Op grond van artikel 69 Vw 2000 bedraagt het indienen van het
bezwaarschrift vier weken. Het bestuursorgaan heeft vervolgens zes weken om een
beslissing op bezwaar te nemen (art. 7:10 Awb). Indien het bezwaar ongegrond wordt
verklaard, kan Jasmina beroep indienen bij de rechtbank Den Haag (Bijlage 2
Bevoegdheidstoebedeling bestuursprocesrecht artikel 6).
Casus 2
Arun heeft de Nederlandse nationaliteit. In juni 2009 gaat hij op vakantie naar Sri Lanka
waar hij zijn liefde voor het leven ontmoet, Raya. Een jaar later besluiten Arun en Raya om te
gaan trouwen. Ze willen hun gezinsleven in Nederland opbouwen.
Wat voor soort visum zal Raya aan moeten vragen?
- Machtiging tot voorlopig verblijf, gezinsvorming/gezinshereniging.
