Emotie, Motivatie en Interne Regulatie deeltentamen 2
Motivatie 1
Motivatie: activeren en directie van gedrag. Approach duidt de neiging aan om naar een gewilde
stimulus te bewegen. Avoidance duidt de neiging aan om van een ongewilde stimulus af te bewegen.
Motivational states:
- Beïnvloeden de directie en energie van gedrag door reactie op interne (fysiologische) en
externe (incentive) stimuli. Honger en dorst zijn duidelijke interne stimuli die komen vanuit
regulatoire systemen. Dit gedrag draagt bij aan het behouden van homeostase.
- Kunnen ook non-regulatoire activiteiten zoals exploratie en reproductie beïnvloeden.
- Beïnvloeden doelgericht gedrag door beïnvloeding van attentie, doel selectie, hoeveelheid
moeite investeren en reactie op stimuli.
Cognitieve flexibiliteit: gedrag aanpassen als de interne of externe omgeving verandert. Dit is vaak
aangedaan in psychiatrische aandoeningen.
Reward circuitry: prefrontal cortex, nucleus accumbens en ventral tegmental area (VTA). Vanuit VTA
naar prefrontale cortex en nucleus accumbens (dopamine).
Dopamine: synthese in substantia nigra en VTA. Projecties zijn nigro-striataal, meso-corticaal en
meso-limbisch. Motor-functie is aangedaan in Parkinson en andere functies zijn motivatie, beloning,
reinforcement en leren. Andere ziektes die te maken hebben met dopamine zijn schizofrenie en
verslaving.
Olds en Milner: ratten konden de laterale hypothalamus zelf-stimuleren (projectie gebied van VTA).
De ratten wilden liever de hendel indrukken dan eten of slapen. Sommige dieren gingen dood omdat
ze niet gingen eten of slapen. Dus dopamine heeft iets te maken met beloning. Ze werden agressief,
het was niet echt plezierig (compulsief gedrag).
- Hedonische reactie: pleasure en liking.
- Aversie: gapend gebaar omdat je iets vies vindt.
De reactie op smaak werd gemeten bij dopamine depletie (6-OHDA). Motivatie om te eten is
verminderd en laten nog wel steeds een hedonische reactie zien. Ook een normale aversieve reactie.
De hedonische reactie (liking) doet het opioid system. Het willen (wanting) met de motivationele
waarde heeft te maken met dopamine.
Incentive salience hypothesis of dopamine: de rol van dopamine in operant conditioneren is om te
signaleren hoe graag het dier een bepaalde uitkomst wil. Of hoe gemotiveerd een dier is om ervoor
te werken.
Dopamine deficient transgenic muizen vinden het eten wel lekker, maar zijn niet gemotiveerd/ geen
initatie om het op te eten. Na toevoeging van L-DOPA wordt het gedrag weer hetzelfde als de WT
muizen. Dus de incentive salience van eten is sterk verminderd of zelfs afwezig.
Wise & Schwartz (1981):
- Pimozide blokkeert de dopamine synthese. Bij een hogere concentratie van pimozide wordt
er niet meer geleerd om de hendel in te drukken (aanleren). Dieren die dit al wel kunnen
waarbij pimozide is toegevoegd, neemt de motivatie af om de hendel in te drukken.
Dopamine zorgt ervoor dat je een bepaald gedrag afmaakt. Motivatie neemt progressief af.
Het voedsel dat ze krijgen werkt niet meer belonend, deze herinnering maken ze aan en de
respons op de beloning wordt minder.
1
, - Als je een dier niet elke keer beloont (PRF) wordt de herinnering sterker. Deze groep laten
minder goede extinctie van dit gedrag zien dan de CRF groep die elke keer een beloning
kreeg. De CRF groep met dopamine blokker laat hetzelfde gedrag zien als de PRF groep.
Maakt dat dieren meer resistent zijn tegen extinctie. Dus dopamine blokkade is functioneel
hetzelfde als onderbroken reinforcement (af en toe beloning). Het is alsof er af en toe geen
beloning werd gegeven.
Dopamine neuronen: eerst gebeurt de beloning spontaan. De dopamine neuronen vuren
predictie error. Hierna werd aangeleerd dat een licht de beloning voorspelde. Na meerdere stimulus-
beloning paringen stimulus voorspelt de beloning. De dopamine neuronen vuren na het licht. Als
het licht wel wordt aangeboden, maar niet de beloning negatieve predictie error. Dit is een phasic
dip, een verlaging van de respons van de dopamine neuronen.
Activiteit van dopamine neuronen is maximaal als de beloning onwaarschijnlijkheid ook maximaal is
(50% kans).
Habit formation: gedrag wordt niet meer doelgericht als je het een tijdje doet, je gaat op de
automatische piloot. Dit kan je makkelijk testen door outcome devaluation de beloning heeft niet
echt meer een waarde. Als je de beloning veel geeft dan is het dier verzadigd en heeft de beloning
geen waarde meer. Habit formation is afhankelijk van de basale ganglia. Zonder dopamine wordt
gedrag niet een gewoonte. Ook glutaminerge en cholinerge afferenten op dopamine neuronen
hebben ermee te maken.
Stress: kan de manier waarop we iets onthouden beïnvloeden (motivational state), dus stress
verandert goal selection. De overgang van doelgericht gedrag en de automatische piloot wordt
beïnvloed door stress.
Controlemensen werken wel voor valued eten en minder voor devalued eten. Stress zorgt ervoor dat
habit formation groter wordt minder doelgericht gedrag. Dit geldt voor chronische stress.
Motivatie 2
Microdialyse: passieve diffusie van moleculen over een semipermeabel membraan. Is erg langzaam,
duurt wel uren.
Fast-scan cyclic voltammetry: elektrochemisch, een elektrode wordt in het weefsel gestopt en deze
dient een verandering in voltage toe waardoor het oxidatie en reductie induceert. Dit stroompje
wordt gemeten en zo kan je de concentratie van dopamine afleiden. Wordt op een hoge sampling
rate uitgevoerd (>10 Hz).
Fasisch vuren: is van belang voor het conditioneren van muizen. Als een virus aan de VTA wordt
uitgeleverd en zal channel redopsin actief worden en ook de dopamine neuronen (exctitatory opsin).
Zo wordt de dopamine activiteit van de VTA gecontroleerd.
Conditioned place preference paradigm: heeft de manier van vuren van de dopamine neuronen
invloed op het leren? Op dag 1 mogen de muizen even rondkijken en maken ze een representatie
van de box. Op dag 2 paar je een van beide ruimtes (compartimenten) met een belonend element
(tonische/fasische frequentie). Op dag 3 doe je hetzelfde met de andere frequentie (tonisch/fasisch).
Op dag 4 ga je kijken welk compartiment de voorkeur heeft.
Dieren hebben een voorkeur voor het compartiment met fasisch vuren. Dit kan komen
omdat ze een voorkeur hebben voor fasisch vuren, maar ze kunnen ook een aversie hebben
voor tonisch vuren. Een proef met alleen tonisch vuren de dieren waren vaker in de
tonische kamer, maar niet significant. Dus ze hebben geen aversie voor tonisch vuren.
2
Motivatie 1
Motivatie: activeren en directie van gedrag. Approach duidt de neiging aan om naar een gewilde
stimulus te bewegen. Avoidance duidt de neiging aan om van een ongewilde stimulus af te bewegen.
Motivational states:
- Beïnvloeden de directie en energie van gedrag door reactie op interne (fysiologische) en
externe (incentive) stimuli. Honger en dorst zijn duidelijke interne stimuli die komen vanuit
regulatoire systemen. Dit gedrag draagt bij aan het behouden van homeostase.
- Kunnen ook non-regulatoire activiteiten zoals exploratie en reproductie beïnvloeden.
- Beïnvloeden doelgericht gedrag door beïnvloeding van attentie, doel selectie, hoeveelheid
moeite investeren en reactie op stimuli.
Cognitieve flexibiliteit: gedrag aanpassen als de interne of externe omgeving verandert. Dit is vaak
aangedaan in psychiatrische aandoeningen.
Reward circuitry: prefrontal cortex, nucleus accumbens en ventral tegmental area (VTA). Vanuit VTA
naar prefrontale cortex en nucleus accumbens (dopamine).
Dopamine: synthese in substantia nigra en VTA. Projecties zijn nigro-striataal, meso-corticaal en
meso-limbisch. Motor-functie is aangedaan in Parkinson en andere functies zijn motivatie, beloning,
reinforcement en leren. Andere ziektes die te maken hebben met dopamine zijn schizofrenie en
verslaving.
Olds en Milner: ratten konden de laterale hypothalamus zelf-stimuleren (projectie gebied van VTA).
De ratten wilden liever de hendel indrukken dan eten of slapen. Sommige dieren gingen dood omdat
ze niet gingen eten of slapen. Dus dopamine heeft iets te maken met beloning. Ze werden agressief,
het was niet echt plezierig (compulsief gedrag).
- Hedonische reactie: pleasure en liking.
- Aversie: gapend gebaar omdat je iets vies vindt.
De reactie op smaak werd gemeten bij dopamine depletie (6-OHDA). Motivatie om te eten is
verminderd en laten nog wel steeds een hedonische reactie zien. Ook een normale aversieve reactie.
De hedonische reactie (liking) doet het opioid system. Het willen (wanting) met de motivationele
waarde heeft te maken met dopamine.
Incentive salience hypothesis of dopamine: de rol van dopamine in operant conditioneren is om te
signaleren hoe graag het dier een bepaalde uitkomst wil. Of hoe gemotiveerd een dier is om ervoor
te werken.
Dopamine deficient transgenic muizen vinden het eten wel lekker, maar zijn niet gemotiveerd/ geen
initatie om het op te eten. Na toevoeging van L-DOPA wordt het gedrag weer hetzelfde als de WT
muizen. Dus de incentive salience van eten is sterk verminderd of zelfs afwezig.
Wise & Schwartz (1981):
- Pimozide blokkeert de dopamine synthese. Bij een hogere concentratie van pimozide wordt
er niet meer geleerd om de hendel in te drukken (aanleren). Dieren die dit al wel kunnen
waarbij pimozide is toegevoegd, neemt de motivatie af om de hendel in te drukken.
Dopamine zorgt ervoor dat je een bepaald gedrag afmaakt. Motivatie neemt progressief af.
Het voedsel dat ze krijgen werkt niet meer belonend, deze herinnering maken ze aan en de
respons op de beloning wordt minder.
1
, - Als je een dier niet elke keer beloont (PRF) wordt de herinnering sterker. Deze groep laten
minder goede extinctie van dit gedrag zien dan de CRF groep die elke keer een beloning
kreeg. De CRF groep met dopamine blokker laat hetzelfde gedrag zien als de PRF groep.
Maakt dat dieren meer resistent zijn tegen extinctie. Dus dopamine blokkade is functioneel
hetzelfde als onderbroken reinforcement (af en toe beloning). Het is alsof er af en toe geen
beloning werd gegeven.
Dopamine neuronen: eerst gebeurt de beloning spontaan. De dopamine neuronen vuren
predictie error. Hierna werd aangeleerd dat een licht de beloning voorspelde. Na meerdere stimulus-
beloning paringen stimulus voorspelt de beloning. De dopamine neuronen vuren na het licht. Als
het licht wel wordt aangeboden, maar niet de beloning negatieve predictie error. Dit is een phasic
dip, een verlaging van de respons van de dopamine neuronen.
Activiteit van dopamine neuronen is maximaal als de beloning onwaarschijnlijkheid ook maximaal is
(50% kans).
Habit formation: gedrag wordt niet meer doelgericht als je het een tijdje doet, je gaat op de
automatische piloot. Dit kan je makkelijk testen door outcome devaluation de beloning heeft niet
echt meer een waarde. Als je de beloning veel geeft dan is het dier verzadigd en heeft de beloning
geen waarde meer. Habit formation is afhankelijk van de basale ganglia. Zonder dopamine wordt
gedrag niet een gewoonte. Ook glutaminerge en cholinerge afferenten op dopamine neuronen
hebben ermee te maken.
Stress: kan de manier waarop we iets onthouden beïnvloeden (motivational state), dus stress
verandert goal selection. De overgang van doelgericht gedrag en de automatische piloot wordt
beïnvloed door stress.
Controlemensen werken wel voor valued eten en minder voor devalued eten. Stress zorgt ervoor dat
habit formation groter wordt minder doelgericht gedrag. Dit geldt voor chronische stress.
Motivatie 2
Microdialyse: passieve diffusie van moleculen over een semipermeabel membraan. Is erg langzaam,
duurt wel uren.
Fast-scan cyclic voltammetry: elektrochemisch, een elektrode wordt in het weefsel gestopt en deze
dient een verandering in voltage toe waardoor het oxidatie en reductie induceert. Dit stroompje
wordt gemeten en zo kan je de concentratie van dopamine afleiden. Wordt op een hoge sampling
rate uitgevoerd (>10 Hz).
Fasisch vuren: is van belang voor het conditioneren van muizen. Als een virus aan de VTA wordt
uitgeleverd en zal channel redopsin actief worden en ook de dopamine neuronen (exctitatory opsin).
Zo wordt de dopamine activiteit van de VTA gecontroleerd.
Conditioned place preference paradigm: heeft de manier van vuren van de dopamine neuronen
invloed op het leren? Op dag 1 mogen de muizen even rondkijken en maken ze een representatie
van de box. Op dag 2 paar je een van beide ruimtes (compartimenten) met een belonend element
(tonische/fasische frequentie). Op dag 3 doe je hetzelfde met de andere frequentie (tonisch/fasisch).
Op dag 4 ga je kijken welk compartiment de voorkeur heeft.
Dieren hebben een voorkeur voor het compartiment met fasisch vuren. Dit kan komen
omdat ze een voorkeur hebben voor fasisch vuren, maar ze kunnen ook een aversie hebben
voor tonisch vuren. Een proef met alleen tonisch vuren de dieren waren vaker in de
tonische kamer, maar niet significant. Dus ze hebben geen aversie voor tonisch vuren.
2
