Samenvatting Nutrition 1.2 VOEDING
Week 1
Hoorcollege en kennisclips
Drie soorten vet:
- Fosfolipiden
- Sterolen
- Triglyceriden (95%)
Lipoproteïnen
- Chylomicronen = transporteren triglyceriden vanuit de darm naar lichaamscellen en de lever
- VLDL = transporteert lipiden die gevormd zijn in de lever
- LDL = vervoerd voornamelijk cholesterol
- HDL = helpt om cholesterol af te voeren (geproduceerd in lever)
Atherosclerose = aderverkalking
Beschadiging in haarvat (gebeurd o.a. als de bloeddruk hoog is) → LDL kan makkelijker de vaatwand in →
LDL wordt in bloedvatwand geoxideerd → stimuleert nog meer aantrekking ontstekingsfactoren +
macrofagen → ophoping schuimcellen is begin van atheroscerotische plague
Risico op hart- en vaatziekten
- Grootte van LDL cholesterol partikels
- Effect op triglyceriden gehalte
- Ontstekingsmarkers
- Bloeddruk
- Bloedstolling
- Aritmiën = afwijkingen van het ritme waarmee het hart pompt
Onthouden:
Over het algemeen zijn meervoudig verzadigde plantaardige oliën vloeibaar op kamertemperatuur. Ook
vetzuren met een kortere ketenlengte zijn zachter op kamertemperatuur.
,Je benoemt de verschillende soorten vetten in onze voeding.
Soorten vetzuren in de voeding:
< Verzadigd vetzuur
(geen dubbele binding)
< Vis vetzuren
Essentiële vetzuren:
Linolzuur (n-6 vetzuren) en Alfa-linoleenzuur (n-3 vetzuren)
Nederlanders eten in vergelijking met de aanbevelingen te weinig alfa-linoleenzuur
Omzetting van vetzuren zijn mogelijk:
- Verlening van keten, met 2 C’s, aan –COOH -kant
- Invoering van een of meer dubbele bindingen
DUS: Van 16 C’s naar 18 of 20 C’s kan
Van 18:0 naar 18:1 of 18:2 kan
Maar nieuwe binding alleen bij hogere n en 3 C’s verder
DUS: Van 18:1 n-9 naar 18:2 n-9,12 kan
Van 18:1 n-9 naar 18:2 n-6,9 kan NIET
N familie kan niet worden veranderd
- Bij Cis zit er een knik in de keten, H-atomen bij dubbele binding aan dezelfde kant
- Bij Trans is het een rechte keten, H-atomen bij dubbele binding recht tegen over elkaar
, Vervanging van koolhydraten door verzadigd vet doet niet veel met het totaal cholesterol/HDL ratio,
maar vervanging van verzadigd vet door onverzadigde vetten verlaagt deze ratio en dat is gunstig.
Richtlijn RGV 2015:
‘’Vervang boter, harde margarine en bak- en braadvetten door zachte margarine, vloeibaar bak- en
braadvet en plantaardige oliën’’.
Je licht toe waar de discussie over ‘wel of geen negatieve gezondheidseffecten van verzadigd vet’ op
gebaseerd is.
Deze discussie is vooral gebaseerd op observationele studies, die minder verbanden kunnen oppakken
door allemaal ruis.
1. Voedingsinname accuraat gemeten?
2. Lagere spreiding in inname van verzadigd vet
3. Veel storende factoren
Deze vinden niet altijd een significant verband
Je legt uit wat de achtergrond is van de aanbeveling voor verschillende vetten en vetzuren.
- Nederlanders krijgen gemiddeld 13 energie% verzadigd vet binnen.
Week 1
Hoorcollege en kennisclips
Drie soorten vet:
- Fosfolipiden
- Sterolen
- Triglyceriden (95%)
Lipoproteïnen
- Chylomicronen = transporteren triglyceriden vanuit de darm naar lichaamscellen en de lever
- VLDL = transporteert lipiden die gevormd zijn in de lever
- LDL = vervoerd voornamelijk cholesterol
- HDL = helpt om cholesterol af te voeren (geproduceerd in lever)
Atherosclerose = aderverkalking
Beschadiging in haarvat (gebeurd o.a. als de bloeddruk hoog is) → LDL kan makkelijker de vaatwand in →
LDL wordt in bloedvatwand geoxideerd → stimuleert nog meer aantrekking ontstekingsfactoren +
macrofagen → ophoping schuimcellen is begin van atheroscerotische plague
Risico op hart- en vaatziekten
- Grootte van LDL cholesterol partikels
- Effect op triglyceriden gehalte
- Ontstekingsmarkers
- Bloeddruk
- Bloedstolling
- Aritmiën = afwijkingen van het ritme waarmee het hart pompt
Onthouden:
Over het algemeen zijn meervoudig verzadigde plantaardige oliën vloeibaar op kamertemperatuur. Ook
vetzuren met een kortere ketenlengte zijn zachter op kamertemperatuur.
,Je benoemt de verschillende soorten vetten in onze voeding.
Soorten vetzuren in de voeding:
< Verzadigd vetzuur
(geen dubbele binding)
< Vis vetzuren
Essentiële vetzuren:
Linolzuur (n-6 vetzuren) en Alfa-linoleenzuur (n-3 vetzuren)
Nederlanders eten in vergelijking met de aanbevelingen te weinig alfa-linoleenzuur
Omzetting van vetzuren zijn mogelijk:
- Verlening van keten, met 2 C’s, aan –COOH -kant
- Invoering van een of meer dubbele bindingen
DUS: Van 16 C’s naar 18 of 20 C’s kan
Van 18:0 naar 18:1 of 18:2 kan
Maar nieuwe binding alleen bij hogere n en 3 C’s verder
DUS: Van 18:1 n-9 naar 18:2 n-9,12 kan
Van 18:1 n-9 naar 18:2 n-6,9 kan NIET
N familie kan niet worden veranderd
- Bij Cis zit er een knik in de keten, H-atomen bij dubbele binding aan dezelfde kant
- Bij Trans is het een rechte keten, H-atomen bij dubbele binding recht tegen over elkaar
, Vervanging van koolhydraten door verzadigd vet doet niet veel met het totaal cholesterol/HDL ratio,
maar vervanging van verzadigd vet door onverzadigde vetten verlaagt deze ratio en dat is gunstig.
Richtlijn RGV 2015:
‘’Vervang boter, harde margarine en bak- en braadvetten door zachte margarine, vloeibaar bak- en
braadvet en plantaardige oliën’’.
Je licht toe waar de discussie over ‘wel of geen negatieve gezondheidseffecten van verzadigd vet’ op
gebaseerd is.
Deze discussie is vooral gebaseerd op observationele studies, die minder verbanden kunnen oppakken
door allemaal ruis.
1. Voedingsinname accuraat gemeten?
2. Lagere spreiding in inname van verzadigd vet
3. Veel storende factoren
Deze vinden niet altijd een significant verband
Je legt uit wat de achtergrond is van de aanbeveling voor verschillende vetten en vetzuren.
- Nederlanders krijgen gemiddeld 13 energie% verzadigd vet binnen.
