- Paragraaf 4.1 Renaissancehoven
Kunstgeschiedenis Algemene geschiedenis
● 1350 - 1600 = renaissance ● 1350 - 1600 = renaissance
● 1504 = David, Palazzo Vecchio in Florence ● 1464 - 1471 = paulus II eerste
door Michelangelo renaissancepaus
● 1506 - 1660 = bouw nieuwe ● 1492 = Columbus ontdekt Amerika
Sint-Pietersbasiliek in Rome ● 1517 = start reformatie, Luther publiceert
● 1550 - 1750 = bloeitijd Commedia dell'arte stellingen
● 1581 = hofballet: Ballet comique de la reine ● 1525 = begin transatlantische slavenhandel
● 1584 = bouw Teatro olimpico, in Vicenza ● 1545 = start contrareformatie, Concilie van
opkomst vitruviaans theater Trente
● 1600 - 1700 = Barok als leidende ● 1568 - 1648 = tachtigjarige oorlog
kunststroming ● 1643 - 1715 = Lodewijk XIV is koning van
● 1602 = eerste opvoering Hamlet van Frankrijk
Shakespeare ● 1662 = franse hof verhuist naar Versailles
● 1607 = opera L'orfeo door Claudio
Monteverdi
● 1648 = oprichting koninklijke academie voor
beeldhouw- en schilderkunst in Frankrijk
● 1653 = ballet Royal de la nuit in Parijs
Zestiende en zeventiende eeuw
- Belangrijke kunst ontstaat aan hoven van machthebbers (sluit aan bij
renaissance)
- De reformatie komt op gang (= scheiding van katholiek en protestant)
- Later contrareformatie (= antwoord op reformatie vanuit katholieke kerk)
- Eind zestiende eeuw - renaissance wordt barok
Rond 1500
- Italië is verdeeld in meerdere stadstaten
- Humanisme oefent veel invloed uit
● Gericht op ontwikkeling, educatie en capaciteiten van de mens
● Idee van homo universalis (= alleskunnende mens)
● Boekdrukkunst versnelt verspreiding van kennis
Michelangelo (dichter, beeldhouwer, schilder, architect, ingenieur, homo universalis
onder hoede van Lorenzo de'medici, leert over klassiek oudheid.)
Krijgt opdracht voor gevelbeeld dom:
- David, 5m, één blok marmer
- Uiteindelijk voor Palazzio Vecchio geplaatst
- Symboliseert strijd van stad tegen de'medici
- Afbeelden van menselijke figuren komt overeen met
gedachtengoed humanisten (mens als evenbeeld van God)
1
, - Anatomie (= studie naar verhouding/bouw van lichaam) benadrukt verhaal
● Contraposthouding - david heeft alles onder controle
● Aangespannen halsspieren, blik op horizon
● Grote handen met aderen - David is rustig en zelfbewust, maar wel
waakzaam en klaar om toe te slaan
Homo universalis (= alleskunnende mens)
- Kunstenaar van ambachtslieden naar mensen met een talent
- Giorgio (kunsttheoreticus): "Kunstenaars zijn helden, het zijn veelzijdige,
alleskunnende mensen!"
- II libro del cortegiano door Castiglione
● Boek met regels voor hovelingen volgens retorica uit de oudheid en
verslag van gesprekken met bewoners aan het hof
~ Hoveling moet gratie en temperament bezitten
~ De eerste indruk moet prettig zijn
~ Niet uitstralen dat dingen moeite kosten
~ Alles moet met nonchalance
- Le vite door Vasari in 1550
● Eerste kunstgeschiedenisboek met historisch overzicht en visie op wat
goede kunst is
● Omschrijft leven van kunstenaars vanaf late middeleeuwen
● Omschrijft het imitatio (nabootsen) en aemulatio (overtreffen) van
klassieken door kunstenaars in renaissance
● Bewondert Michelangelo en Da vinci
- Leonardo Da Vinci
● Voorbeeld homo universalis
● Arrogantie ten opzichte van opdrachtgevers
~ Neemt veel vrijheid bij de uitvoering
~ Voltooid niet alles
● Werkt lang voor familie Sforza in Milaan
● Ziet kunst als intellectuele bezigheid (goed voor algemene
ontwikkeling) met schilderkunst als studie naar anatomie, werkelijkheid
en gemoedstoestanden (emotie) als ultieme wetenschap
● Mona Lisa (1503 - 1506)
~ Niet opgezet vanuit lijnen, maar vanuit licht/donker
Homo quadratus
- De architectura door Vitruvius (boek)
● "Ideale bouwwerk heeft dezelfde onderlinge
verhoudingen als het menselijk lichaam."
● "Architect is home universalis."
- Homo quadratus / vitruviaanse man door Da Vinci
● Poging om verhoudingen menselijk lichaam te
tekenen
2