Pluriforme samenleving
H1 Verschil en verdraagzaamheid
1.1 De langzame eenwording van Nederland
-Er zijn veel reizigers naar Nederland gekomen en dus zijn er ook veel beschrijvingen van
Nederland.
-Vrijheidsdrang en ordening gaan niet altijd samen, maar toch ontstaat er in Nederland
een verdraagzaamheid met een pluriforme samenleving.
Pluriforme samenleving- een land waarin mensen met verschillende godsdiensten,
leefstijlen, culturen, sociale klassen, etc naast elkaar wonen.
Multiculturele samenleving- gaat om autoch- en allochtonen in een land.
-Verschil pluriform en multicultureel; bij pluriform kijk je naar cultuurgroepen die niet met
afkomst te maken hebben.
-Er was amper een culturele samenhang in Nederland tot rond 1945;
-Na de onafhankelijkheid van Nederland was de zelfstandigheid van steden en gewesten
sterk; Nederland was de Republiek der Verenigde Provinciën.
-Naast regionale verschillen was er een onderscheid tussen katholiek en protestants, stad
en platteland, noord en zuid, etc.
-Toen de afstanden in Nederland kleiner werden door communicatiemiddelen
(spoorwegen), vond de eenwording van Nederland pas plaats.
-Aan het begin van de 20e eeuw werd pas overal dezelfde tijdsrekening ingevoerd.
1.2 Zijn wij tolerant?
Tolerantie- het toelaten van iets wat eigenlijk verboden was.
-Tolerantie was eerst een pragmatische keuze (praktisch, concrete toepassing).
-Het dicht op elkaar leven van mensen heeft invloed op de manier waarop mensen omgaan
met elkaar (morele geografie).
-Als handelsland stond de economie boven de geloven over culturele verschillen.
-Schuilkerken zijn een voorbeeld van tolerantie; kerkdiensten waren niet toegestaan, maar
werden wel getolereerd zolang de bijeenkomsten niet te opzichtig en openbaar waren.
Vrijheid van geweten bestond, maar kon meestal niet openbaar getoond worden.
-Naast de pragmatische kant van tolerantie was er ook een principiële kant; er zat een
belangrijke waarde gekoppeld aan de vrijheid van geweten en Nederland was in de 17e
eeuw dan ook een opvangplaats voor dissidenten (iemand die anders denkt), zoals
gecensureerde schrijvers.
1.3 Democratie van natte voeten
-Nederland is altijd een divers land geweest en heeft in die lange geschiedenis een cultuur
ontwikkeld die wordt beschreven als poldermodel en pacificatiedemocratie; we hebben
een cultuur met veel compromissen. (verschillende partijen werken samen)
-De eerste vorm van democratie was de samenwerking voor de waterschappen in de 14e en
15e eeuw; de democratie van natte voeten.
, -Het pluriforme karakter van de Nederlandse samenleving ging in de geschiedenis hand in
hand met het sluiten van compromissen; de verschillen hinderde de beheersing van
conflicten niet.
-Er is een neiging tot conformisme ontstaan en denkbeelden zijn dan ook in de loop van
jaren meer geconformeerd.
Conformisme- Het verlangen om zich aan te passen aan de opvattingen en gedragingen
van de meerderheid in de samenleving.
1.4 Een gepolariseerde tijd
-Sinds de eeuwwisseling is de gelijkgestemdheid en verdraagzaamheid afgenomen, en door
de moorden op Pim Fortuyn en Theo van Gogh is te zien dat het politieke en sociale
conflict scherper is.
-Dit komt onder andere door de toegenomen globalisering; landen worden steeds
afhankelijker van elkaar. Een nadeel is dat de tegenstellingen in de wereld deel worden van
de Nederlandse samenleving. Buitenland wordt binnenland.
-Een andere rede zijn de maatschappelijke (culturele) vraagstukken en ook het verval van
middenpartijen en de groei van protestpartijen die zich juist verzetten tegen immigratie en
compromissen zijn.
-Deze polarisatie (het versterken van tegenstellingen in verschillende groepen) leidt tot
verhevigde politieke en maatschappelijke onzekerheden over de culturele verschillen.
-Deze polarisatie kan ook de sociale cohesie onder druk zetten. De samenhang van de
maatschappij, het vertrouwen van de burgers in elkaar en in de overheid zouden allemaal
minder worden.
H2 Cultuur en identiteit
-Welke functies vervullen culturen en hoe worden de elementen overgedragen?
2.1 Wat is een cultuur?
Cultuur- Alle waarden, normen en andere aangeleerde kenmerken die de leden van een
groep of samenleving met elkaar gemeen hebben en als vanzelfsprekend beschouwen.
-Een cultuur toont zich in vaste gewoonten en tradities, maar ondergaat ook veel
verandering.
-Een voorbeeld zijn dingen die vroeger heel normaal werden gevonden maar nu niet meer,
zoals lijfstraffen, het neerkijken van vrouwen, discriminatie tegen homo’s ,slavernij, etc.
2.2 De functies van een cultuur
-Je denken en doen wordt gevormd door de cultuur waarin je bent opgegroeid; cultuur hoort
bij een deel van je persoonlijkheid.
-Mensen hebben door hun cultuur een gemeenschappelijk referentiekader, met dezelfde
gewoonten, normen en waarden.
-Cultuur werkt gedragsregulerend.
Gedragsregulatie- het gedrag van mensen verloopt geordend en voorspelbaar.
Dominante cultuur- het geheel van waarden, normen en kenmerken dat door de meeste
mensen binnen een samenleving wordt geaccepteerd.
Subcultuur- een groep met normen, waarden en andere kenmerken die afwijken van de
dominante cultuur.
H1 Verschil en verdraagzaamheid
1.1 De langzame eenwording van Nederland
-Er zijn veel reizigers naar Nederland gekomen en dus zijn er ook veel beschrijvingen van
Nederland.
-Vrijheidsdrang en ordening gaan niet altijd samen, maar toch ontstaat er in Nederland
een verdraagzaamheid met een pluriforme samenleving.
Pluriforme samenleving- een land waarin mensen met verschillende godsdiensten,
leefstijlen, culturen, sociale klassen, etc naast elkaar wonen.
Multiculturele samenleving- gaat om autoch- en allochtonen in een land.
-Verschil pluriform en multicultureel; bij pluriform kijk je naar cultuurgroepen die niet met
afkomst te maken hebben.
-Er was amper een culturele samenhang in Nederland tot rond 1945;
-Na de onafhankelijkheid van Nederland was de zelfstandigheid van steden en gewesten
sterk; Nederland was de Republiek der Verenigde Provinciën.
-Naast regionale verschillen was er een onderscheid tussen katholiek en protestants, stad
en platteland, noord en zuid, etc.
-Toen de afstanden in Nederland kleiner werden door communicatiemiddelen
(spoorwegen), vond de eenwording van Nederland pas plaats.
-Aan het begin van de 20e eeuw werd pas overal dezelfde tijdsrekening ingevoerd.
1.2 Zijn wij tolerant?
Tolerantie- het toelaten van iets wat eigenlijk verboden was.
-Tolerantie was eerst een pragmatische keuze (praktisch, concrete toepassing).
-Het dicht op elkaar leven van mensen heeft invloed op de manier waarop mensen omgaan
met elkaar (morele geografie).
-Als handelsland stond de economie boven de geloven over culturele verschillen.
-Schuilkerken zijn een voorbeeld van tolerantie; kerkdiensten waren niet toegestaan, maar
werden wel getolereerd zolang de bijeenkomsten niet te opzichtig en openbaar waren.
Vrijheid van geweten bestond, maar kon meestal niet openbaar getoond worden.
-Naast de pragmatische kant van tolerantie was er ook een principiële kant; er zat een
belangrijke waarde gekoppeld aan de vrijheid van geweten en Nederland was in de 17e
eeuw dan ook een opvangplaats voor dissidenten (iemand die anders denkt), zoals
gecensureerde schrijvers.
1.3 Democratie van natte voeten
-Nederland is altijd een divers land geweest en heeft in die lange geschiedenis een cultuur
ontwikkeld die wordt beschreven als poldermodel en pacificatiedemocratie; we hebben
een cultuur met veel compromissen. (verschillende partijen werken samen)
-De eerste vorm van democratie was de samenwerking voor de waterschappen in de 14e en
15e eeuw; de democratie van natte voeten.
, -Het pluriforme karakter van de Nederlandse samenleving ging in de geschiedenis hand in
hand met het sluiten van compromissen; de verschillen hinderde de beheersing van
conflicten niet.
-Er is een neiging tot conformisme ontstaan en denkbeelden zijn dan ook in de loop van
jaren meer geconformeerd.
Conformisme- Het verlangen om zich aan te passen aan de opvattingen en gedragingen
van de meerderheid in de samenleving.
1.4 Een gepolariseerde tijd
-Sinds de eeuwwisseling is de gelijkgestemdheid en verdraagzaamheid afgenomen, en door
de moorden op Pim Fortuyn en Theo van Gogh is te zien dat het politieke en sociale
conflict scherper is.
-Dit komt onder andere door de toegenomen globalisering; landen worden steeds
afhankelijker van elkaar. Een nadeel is dat de tegenstellingen in de wereld deel worden van
de Nederlandse samenleving. Buitenland wordt binnenland.
-Een andere rede zijn de maatschappelijke (culturele) vraagstukken en ook het verval van
middenpartijen en de groei van protestpartijen die zich juist verzetten tegen immigratie en
compromissen zijn.
-Deze polarisatie (het versterken van tegenstellingen in verschillende groepen) leidt tot
verhevigde politieke en maatschappelijke onzekerheden over de culturele verschillen.
-Deze polarisatie kan ook de sociale cohesie onder druk zetten. De samenhang van de
maatschappij, het vertrouwen van de burgers in elkaar en in de overheid zouden allemaal
minder worden.
H2 Cultuur en identiteit
-Welke functies vervullen culturen en hoe worden de elementen overgedragen?
2.1 Wat is een cultuur?
Cultuur- Alle waarden, normen en andere aangeleerde kenmerken die de leden van een
groep of samenleving met elkaar gemeen hebben en als vanzelfsprekend beschouwen.
-Een cultuur toont zich in vaste gewoonten en tradities, maar ondergaat ook veel
verandering.
-Een voorbeeld zijn dingen die vroeger heel normaal werden gevonden maar nu niet meer,
zoals lijfstraffen, het neerkijken van vrouwen, discriminatie tegen homo’s ,slavernij, etc.
2.2 De functies van een cultuur
-Je denken en doen wordt gevormd door de cultuur waarin je bent opgegroeid; cultuur hoort
bij een deel van je persoonlijkheid.
-Mensen hebben door hun cultuur een gemeenschappelijk referentiekader, met dezelfde
gewoonten, normen en waarden.
-Cultuur werkt gedragsregulerend.
Gedragsregulatie- het gedrag van mensen verloopt geordend en voorspelbaar.
Dominante cultuur- het geheel van waarden, normen en kenmerken dat door de meeste
mensen binnen een samenleving wordt geaccepteerd.
Subcultuur- een groep met normen, waarden en andere kenmerken die afwijken van de
dominante cultuur.
