Waarnemen en observeren
,Samenvatting
Ik werd gevraagd om een observatie uit te voeren in een VWO-plus brugklas, door de mentor
van deze klas welke tevens ook hoogbegaafdheidspecialist is. Zij gaf aan dat hoogbegaafde
leerlingen vaker tegen sociaal-emotionele problemen aan lopen en vroeg zich af of er
leerlingen zijn die sociaal gezien niet goed mee komen met binnen de klas en eventueel baat
zouden kunnen hebben bij een zorgtraject binnen de school.
Ik heb in eerste instantie een voorobservatie uitgevoerd, hierin viel mij een specifieke leerling
op, ik heb besloten om deze leerling nader te observeren. Dit heb ik gedaan door eerst een
observatieplan uit te werken zodat ik systematisch te werk kon gaan. Ik heb gekozen om te
werken met de interactieprocesanalyse van Bales (1950) maar omdat deze schaal niet
homogeen en uitputtend was heb ik een aangepaste schaal ontworpen om de observatie mee
uit te voeren. Deze gegevens heb ik verwerkt in de bestaande interactieprocesanalyse welke ik
gebruikt heb voor mijn adviesrapport naar de mentor van deze leerling.
Uit de analyse van de observatie kwam naar voren dat deze leerling antagonistisch en niet
instemmend gedrag liet zien welke verklaard zou kunnen worden door problemen met de
groepsintegratie van deze leerling.
Mijn advies voor de mentor luidt dan ook om in gesprek te gaan met deze leerling en diens
ouders, waarin ze een zorgtraject voorstel doet voor groepstraject en een eventueel
individueelt waarin de focus ligt op de veranderde sociale omgeving (van basisschool naar
middelbare school).
Pagina 2 van 17
, Inhoud
Samenvatting........................................................................................................ 2
Inleiding.............................................................................................................. 3
Observatieplan...................................................................................................... 5
Context............................................................................................................ 5
Observatievraag..................................................................................................5
Vorm van de observatie......................................................................................... 6
observatie............................................................................................................ 8
samenvatting...................................................................................................... 8
Adviesrapport........................................................................................................ 9
Inleiding/aanleiding..............................................................................................9
Omschrijving van de observatie................................................................................9
Beschrijvende interpretatie...................................................................................10
Verklarende interpretatie.....................................................................................10
Conclusie / Advies.............................................................................................. 11
Reflectie............................................................................................................ 12
Bijlagen............................................................................................................. 13
Bijlagen 1: 0bservatieschaal...................................................................................13
Bijlagen 2: resultaten verwerkt in IPA.......................................................................15
Verwijzingen........................................................................................................ 17
Inleiding
Pagina 3 van 17
,Samenvatting
Ik werd gevraagd om een observatie uit te voeren in een VWO-plus brugklas, door de mentor
van deze klas welke tevens ook hoogbegaafdheidspecialist is. Zij gaf aan dat hoogbegaafde
leerlingen vaker tegen sociaal-emotionele problemen aan lopen en vroeg zich af of er
leerlingen zijn die sociaal gezien niet goed mee komen met binnen de klas en eventueel baat
zouden kunnen hebben bij een zorgtraject binnen de school.
Ik heb in eerste instantie een voorobservatie uitgevoerd, hierin viel mij een specifieke leerling
op, ik heb besloten om deze leerling nader te observeren. Dit heb ik gedaan door eerst een
observatieplan uit te werken zodat ik systematisch te werk kon gaan. Ik heb gekozen om te
werken met de interactieprocesanalyse van Bales (1950) maar omdat deze schaal niet
homogeen en uitputtend was heb ik een aangepaste schaal ontworpen om de observatie mee
uit te voeren. Deze gegevens heb ik verwerkt in de bestaande interactieprocesanalyse welke ik
gebruikt heb voor mijn adviesrapport naar de mentor van deze leerling.
Uit de analyse van de observatie kwam naar voren dat deze leerling antagonistisch en niet
instemmend gedrag liet zien welke verklaard zou kunnen worden door problemen met de
groepsintegratie van deze leerling.
Mijn advies voor de mentor luidt dan ook om in gesprek te gaan met deze leerling en diens
ouders, waarin ze een zorgtraject voorstel doet voor groepstraject en een eventueel
individueelt waarin de focus ligt op de veranderde sociale omgeving (van basisschool naar
middelbare school).
Pagina 2 van 17
, Inhoud
Samenvatting........................................................................................................ 2
Inleiding.............................................................................................................. 3
Observatieplan...................................................................................................... 5
Context............................................................................................................ 5
Observatievraag..................................................................................................5
Vorm van de observatie......................................................................................... 6
observatie............................................................................................................ 8
samenvatting...................................................................................................... 8
Adviesrapport........................................................................................................ 9
Inleiding/aanleiding..............................................................................................9
Omschrijving van de observatie................................................................................9
Beschrijvende interpretatie...................................................................................10
Verklarende interpretatie.....................................................................................10
Conclusie / Advies.............................................................................................. 11
Reflectie............................................................................................................ 12
Bijlagen............................................................................................................. 13
Bijlagen 1: 0bservatieschaal...................................................................................13
Bijlagen 2: resultaten verwerkt in IPA.......................................................................15
Verwijzingen........................................................................................................ 17
Inleiding
Pagina 3 van 17