Verslag ethisch dilemma
Maatschappelijke kaders – Ethiek
Mies Bomers
497959
ESW1V.K2
Social Work
Anouk Bezoen
DT.45613
Academie Mens en Maatschappij
Saxion, Enschede
Ambt-Delden, 8 april 2022
, Casus
Ik werk en heb stagen gelopen op een somatiek afdeling in een verpleeghuis, hier zitten mensen met
een lichamelijke aandoening. Ik verzorg hier al het eten van het ontbijt tot en met de lunch. Hierbij
moet je dus ook denken aan de koffieronde van 10:00 uur. Er is een bewoner die op dit tijdstip altijd
thee drinkt. Deze man zit op het randje van uitdroging, wat in combinatie met zijn huidige
gezondheid erg gevaarlijk is. Hij moet dus veel drinken om uitdroging tegen te gaan. Omdat hij
moeite heeft met slikken moet er in bijna al zijn drankjes verdikkingsmiddel. Echter vind hij dit een
vieze smaak hebben en als ik dat in de thee doe wil hij het niet opdrinken. Daarom kwam op een dag
vanuit hem de vraag of ik het er uit zou kunnen laten. Dan zou ik dus tegen de afspraak in gaan die de
verpleging heeft gemaakt. Hier ontstaat een ethisch dilemma.
Nu heb ik dus twee handelingsmogelijkheden:
Handelingsmogelijkheid 1: Ik doe het verdikkingsmiddel toch in de thee, hierbij weet ik eigenlijk al
zeker dat hij het niet op gaat drinken. De kans dat hij (verder) uitdroogt is zo groot. Omdat de
combinatie van zijn huidige gezondheid en uitdroging erg gevaarlijk is zal de dood hier van het gevolg
kunnen zijn.
Handelingsmogelijkheid 2: De tweede mogelijkheid die ik kan kiezen is het verdikkingsmiddel niet in
zijn drinken doen. Omdat hij veel moeite heeft met slikken is dit erg gevaarlijk. Hij zou zich namelijk
kunnen verslikken en vervolgens kunnen stikken.
Deugdenethiek
Hetgeen dat de mens onderscheidt van andere levende wezens is ons denkvermogen, de rede of ook
wel ratio genoemd. Als we de rede optimaal gebruiken wordt dat door Aristoteles deugd genoemd.
Een deugd ligt in het midden van twee ondeugden, het is dus eigenlijk de gulden middenweg. Wil je
dus goed handelen moet je kijken wat de deugd is, welke handelingsmogelijkheid ligt er nou in het
midden? Hier zijn geen algemene richtlijnen voor, je moet elke situatie afzonderlijk bekijken om te
bepalen hoe je moet handelen. Als je de rede optimaal gebruikt, handelt naar deugd en dus altijd
juist handelt heb je volgens Aristoteles een voortreffelijk karakter (De Brabander, 2013).
Een mens dat gelukkig is, is gelukt. Het heeft zijn hoogste doel bereikt en zijn wezen gerealiseerd
(Van Tongeren, 1997). Als je dit hebt bereikt kan dit niet meer van je worden afgenomen (De
Brabander, 2013). Geluk behaal je door te worden wat je in potentie bent. Denk hierbij aan een eikel,
de eikel heeft de potentie om een eikenboom te worden. Dit is dus het geluk van een eikel. Voor de
mens is de potentie om de rede optimaal te gebruiken, een voortreffelijk karakter te krijgen, dan is
de mens dus gelukt.
Reinders (2000) laat zich inspireren door de deugdenethiek van Aristoteles. Hij zegt dat
standaardprocedures en vooropgezette stappenplannen niet werken als je een goede professional
wilt zijn. Je moet hier het juiste karakter voor hebben en vanuit daar de juiste keuzes maken.
Een deugd waar ik veel bewondering voor heb en wat ik graag wil nastreven, als professional maar
ook in het dagelijks leven is zorgzaamheid. Dit is een deugd omdat het in het midden ligt van twee
ondeugden. Aan de ene kant kan je te veel voor iemand willen zorgen, dan ben je overbezorgd. Aan
de andere kant kan je iemand links laten liggen en verwaarlozen, dit is onverschillig.
Deze deugd past goed bij mijn ethische dilemma omdat ik met een hart voor de zorg van de cliënt
naar de situatie kijk. Is het nou het meest zorgzaam om hem het drinken te geven met of zonder
verdikkingsmiddel?
Maatschappelijke kaders – Ethiek
Mies Bomers
497959
ESW1V.K2
Social Work
Anouk Bezoen
DT.45613
Academie Mens en Maatschappij
Saxion, Enschede
Ambt-Delden, 8 april 2022
, Casus
Ik werk en heb stagen gelopen op een somatiek afdeling in een verpleeghuis, hier zitten mensen met
een lichamelijke aandoening. Ik verzorg hier al het eten van het ontbijt tot en met de lunch. Hierbij
moet je dus ook denken aan de koffieronde van 10:00 uur. Er is een bewoner die op dit tijdstip altijd
thee drinkt. Deze man zit op het randje van uitdroging, wat in combinatie met zijn huidige
gezondheid erg gevaarlijk is. Hij moet dus veel drinken om uitdroging tegen te gaan. Omdat hij
moeite heeft met slikken moet er in bijna al zijn drankjes verdikkingsmiddel. Echter vind hij dit een
vieze smaak hebben en als ik dat in de thee doe wil hij het niet opdrinken. Daarom kwam op een dag
vanuit hem de vraag of ik het er uit zou kunnen laten. Dan zou ik dus tegen de afspraak in gaan die de
verpleging heeft gemaakt. Hier ontstaat een ethisch dilemma.
Nu heb ik dus twee handelingsmogelijkheden:
Handelingsmogelijkheid 1: Ik doe het verdikkingsmiddel toch in de thee, hierbij weet ik eigenlijk al
zeker dat hij het niet op gaat drinken. De kans dat hij (verder) uitdroogt is zo groot. Omdat de
combinatie van zijn huidige gezondheid en uitdroging erg gevaarlijk is zal de dood hier van het gevolg
kunnen zijn.
Handelingsmogelijkheid 2: De tweede mogelijkheid die ik kan kiezen is het verdikkingsmiddel niet in
zijn drinken doen. Omdat hij veel moeite heeft met slikken is dit erg gevaarlijk. Hij zou zich namelijk
kunnen verslikken en vervolgens kunnen stikken.
Deugdenethiek
Hetgeen dat de mens onderscheidt van andere levende wezens is ons denkvermogen, de rede of ook
wel ratio genoemd. Als we de rede optimaal gebruiken wordt dat door Aristoteles deugd genoemd.
Een deugd ligt in het midden van twee ondeugden, het is dus eigenlijk de gulden middenweg. Wil je
dus goed handelen moet je kijken wat de deugd is, welke handelingsmogelijkheid ligt er nou in het
midden? Hier zijn geen algemene richtlijnen voor, je moet elke situatie afzonderlijk bekijken om te
bepalen hoe je moet handelen. Als je de rede optimaal gebruikt, handelt naar deugd en dus altijd
juist handelt heb je volgens Aristoteles een voortreffelijk karakter (De Brabander, 2013).
Een mens dat gelukkig is, is gelukt. Het heeft zijn hoogste doel bereikt en zijn wezen gerealiseerd
(Van Tongeren, 1997). Als je dit hebt bereikt kan dit niet meer van je worden afgenomen (De
Brabander, 2013). Geluk behaal je door te worden wat je in potentie bent. Denk hierbij aan een eikel,
de eikel heeft de potentie om een eikenboom te worden. Dit is dus het geluk van een eikel. Voor de
mens is de potentie om de rede optimaal te gebruiken, een voortreffelijk karakter te krijgen, dan is
de mens dus gelukt.
Reinders (2000) laat zich inspireren door de deugdenethiek van Aristoteles. Hij zegt dat
standaardprocedures en vooropgezette stappenplannen niet werken als je een goede professional
wilt zijn. Je moet hier het juiste karakter voor hebben en vanuit daar de juiste keuzes maken.
Een deugd waar ik veel bewondering voor heb en wat ik graag wil nastreven, als professional maar
ook in het dagelijks leven is zorgzaamheid. Dit is een deugd omdat het in het midden ligt van twee
ondeugden. Aan de ene kant kan je te veel voor iemand willen zorgen, dan ben je overbezorgd. Aan
de andere kant kan je iemand links laten liggen en verwaarlozen, dit is onverschillig.
Deze deugd past goed bij mijn ethische dilemma omdat ik met een hart voor de zorg van de cliënt
naar de situatie kijk. Is het nou het meest zorgzaam om hem het drinken te geven met of zonder
verdikkingsmiddel?
