Samenvatting 'Van alles wat meenemen'

Samenvatting Kleur
Van alles wat mee nemen

1. Diversiteit openbaart raakvlakken
1.1 Inleiding
-
1.2 Beeldvorming en vooroordelen
Als het gaat om het samenleven al allochtonen en autochtonen, zijn we veelal geneigd meer naar de
verschillen dan naar de overeenkomsten te kijken.
Vooroordelen kunnen betrekking hebben op specifieke kenmerken van uiteenlopende groepen en
zijn gebaseerd op generalisaties: op basis van een enkele ervaring met één of meer personen uit een
bepaalde groep vormt iemand zich een vooroordeel over de hele groep.
De kans op het ontstaan van vooroordelen vermindert als er aandacht wordt besteed aan de
overeenkomsten tussen groepen en als ook de verschillen bínnen de groep zichtbaar worden
gemaakt.

1.3 Diversiteit in Nederland
De komst van diverse etnische en culturele groeperingen naar Nederland is geen recent verschijnsel.
De handel, de havens en de relatief centrale ligging in Europa maken Nederland al eeuwenlang tot
een betrekkelijk open land.
Na de Tweede Wereldoorlog -en vooral na 1960- worden er 3 groepen buitenlanders onderscheiden:
 Arbeidsmigranten en hun gezinsleden
 Inwoners van voormalige koloniën
 Asielzoekers en vluchtelingen

1.4 Wie is een allochtone Nederlander?
Volgens de standaarddefinitie van het CBS wordt een persoon tot de allochtonen gerekend als ten
minste één ouder in het buitenland is geboren.
Het aantal allochtonen is zeer ongelijk over het land verspreid. Veertig procent van de allochtonen
woont in de vier grote gemeenten (Amsterdam, Rotterdam, Den Haag en Utrecht).
Vanwege toenemend verzet tegen de benaming ‘allochtoon’ hanteert het ministerie van Werken,
Wonen en Integratie de term ‘nieuwe Nederlanders’.

1.5 Moslims in Nederland
Nederland telt procentueel gezien na Frankrijk het hoogste aantal moslims in West-Europa.
Als het gaat om de invulling van het geloof, is er onder de moslims in Nederland sprake van een grote
verscheidenheid.

1.6 Gevolgen van migratie
De verschillen in opvoeden die we tegenkomen tussen allochtonen en autochtonen hebben onder
meer te maken met de gevolgen van de migratie. Factoren die het opvoeden vaak lastig maken zijn
de volgende:
 Culturele bagage
(De afstand tussen opvoedingsgewoonten in de thuissituatie en die in de Nederlandse
samenleving)
 Taalgebruik en omgangscodes
(Taal en/of codes voor communicatie verschillen thuis en daarbuiten)
 Sociaaleconomische situatie
(Beperkte financiële mogelijkheden hebben invloed)
 Veranderende rollen
(Kinderen pakken de taal eerder op waardoor kinderen meer verantwoordelijkheid krijgen)

, Voor gemigreerde vluchtelingen komen daar nog de volgende factoren bij:
 Verandering van maatschappelijke status
(Veel vluchtelingen worden geconfronteerd met een andere status dan zij gewend waren)
 Gedwongen migratie
(Geen tijd om afscheid te nemen en vaak vlucht het gezin in gedeelten)
 Geweldervaringen
(Ouders en kinderen moeten de geweldervaringen zien te verwerken)
 Verblijf in centrale opvang
(Spanning en onzekerheid rond het verkrijgen van status en er is weinig mogelijkheid voor
scholing, werk of eigen initiatief)

1.7 Discriminatie en racisme
Nederland stond lange tijd bekend als een tolerant land, en veel autochtone Nederlanders
beschouwen zichzelf als tolerant. De laatste jaren is er echter een kentering gekomen in deze
tolerante houding: er wordt steeds meer voor gepleit dat allochtonen zich aanpassen aan de in
Nederland heersende waarden, normen en regels.
Discriminatie is een bewuste of onbewuste ongelijke behandeling van groepen of individuen op
grond van kenmerken die niet relevant zijn.
Racisme wordt in Nederland niet gemakkelijk onderkend; er rust bijna een taboe op.

1.8 Generaties
Generaties hebben vaak bepaalde in het oog springende kenmerken gemeenschappelijk. Dat komt
omdat de leden van die generatie vaak allemaal voor dezelfde uitdaging stonden en daarin
gezamenlijk een bepaalde kracht ontwikkelden.
Allochtonen worden ingedeeld in verschillende generaties:
 De eerste generatie: ouderen en nieuwkomers. Die op of na hun 16jarige leeftijd zijn
geëmigreerd
 De tussengeneratie: degene die in de leeftijd van 6 tot 16 jaar zijn geëmigreerd
 De tweede generatie: zijn in Nederland geboren of voor het 6e jaar geëmigreerd

1.9 Opvoeding in migratiecontext
De opvoeding van kinderen speelt zich niet af in een vacuüm, maar komt tot stand door interacties.
In recent onderzoek worden daarbij drie uitgangspunten gehanteerd:
 De opvoeding wordt beïnvloed door de denkbeelden van opvoeders hun praktijken en de
leefomgeving van de kinderen.
 In de omgang met conflicterende idealen of belangen worden de opvoeders geconfronteerd
met meerdere referentiekaders, waarin verschillende en soms aan elkaar tegengestelde
idealen kunnen leven.
 Cultuur is wezenlijk veranderlijk: er vindt aanpassing plaats in antwoord op nieuwe
omstandigheden.
Culturalisme wordt als eenzijdig en onjuist beschouwd.

1.10 Vergelijking diverse bevolkingsgroepen
In het algemeen zijn allochtone ouders bij het opvoeden georiënteerd op de Nederlandse
samenleving. Het wordt hen steeds duidelijker dat de toekomst van hun kinderen in Nederland ligt
en niet in hun land van herkomst. Ze vinden het daarom belangrijk dat hun kinderen stijgen op de
maatschappelijke ladder.
De opvoeding in autochtone Nederlandse gezinnen wordt benoemd als ‘modern, maar met mate’.
De gezinsopvoeding maakt een solide indruk en de ouders leggen een sterk accent op onderlinge
verbondenheid, de naleving van regels en het nakomen van afspraken en op stabiliteit.