Psychopathologie van kinderen en
adolescent
Leerdoelen
-De student kan gedrag van kinderen en adolescenten kaderen in een
ontwikkelingspsychopathologisch perspectief.
-De student heeft kennis van en inzicht in de symptomen, de etiologie, de
diagnose, de preventie en de behandelingsmethoden met betrekking tot de
verschillende psychopathologieën bij kinderen en adolescenten.
-De student kan psychopathologisch gedrag van kinderen en adolescenten
kaderen binnen een systemisch perspectief.
Inleiding tot de psychopathologie van kind en
adolescent les 1
Overzicht
1. Afbakening
2. Typische ontwikkeling
3. A-typische ontwikkeling
4. Psychopathologie
5. Classificatie vs dimensioneel
6. DSM-IV TR
7. DSM 5
1. Afbakening
= studie van psychische stoornissen (problemen) bij kinderen en adolescenten
–Ontwikkelingspsychopathologie: studie van de ontwikkeling van psychische
stoornissen/problemen
–Klinische ontwikkelingspsychologie: bestudering van afwijkingen van de normale
ontwikkeling
Een psychiatrische stoornis is een stoornis met psychische problemen en/of door
psychische oorzaken, die gepaard gaat met significant lijden of sociaal
disfunctioneren.
Psychische functies:
–Cognitieve (bewustzijn, aandacht, oriëntatie, waarneming, denken en geheugen)
–Affectieve (emoties)
–Conatieve (psychomotoriek, motivatie, gedrag, sociaal functioneren) functies
, (Er kan een stoornis zijn om één van de gebieden of een combinatie van
verschillende gebieden vb.: ADHD gestoord op cognitief, conatief en
motivationeel vlak eveneens vaak voorkomend is de comorbiditeit met emotie
regulatie problemen, uiten van heel hevige emoties)
–Stoornissen die specifiek zijn voor de levensfasen t.e.m. de adolescentie
–Stoornissen die ook op volwassen leeftijd kunnen voorkomen met eventueel een
specifieke uitingsvorm in kinder- en jeugdjaren (vb.: depressie, uiting van de
symptomen komen helemaal anders tot uiting bij kinderen dan bij volwassenen)
–Wat normaal is voor een bepaalde levensfase, kan afwijkend zijn wanneer het
optreedt in andere levensfasen (vb.: scheidingsangst bij een kleuter is normaal
maar blijft deze angst te lang bestaan evolueert het zich tot een stoornis)
Kinder en jeugdpsychiatrie vs volwassenen psychiatrie:
-kinderen en jongeren zoeken meestal niet zelf hulp voor hun problemen (Hier is
de rond van informanten zoals ouders en leerkrachten heel belangrijk om
problemen aan te kaarten.)
- kinderen en jongeren zijn afhankelijk van het gezin en hun functioneren houdt
vaak direct verband met de gezinssituatie
-bij het beoordelen van problemen bij kinderen en jongeren speelt de
ontwikkeling een centrale rol
- Bij het diagnostisch onderzoek van kinderen en jongeren worden gegevens van
andere informanten dan de patiënt sterk meegewogen. (ouders betrekken in het
onderzoek)
-interventietechnieken en de organisatie van zorg voor kinderen en jongeren wijkt
af van die voor volwassenen.
2. Typische ontwikkeling
- gemiddeld (met variaties)/doorsnee/ bij de meerderheid (statistisch oogpunt)
- gewenst (maatschappelijke normen en waarden) (het verwachte)
- Normen
»leeftijdsadequaat
»evt. genderspecifiek
3. A-typische ontwikkeling
- achterstand (vb.: taal of psychosociaal functioneren)
- regressie/deterioratie = plotselinge regressie van de ene op het andere moment
(achteruitgang)
- extreem lage/hoge frequentie (van het voorkomen van het gedrag)
adolescent
Leerdoelen
-De student kan gedrag van kinderen en adolescenten kaderen in een
ontwikkelingspsychopathologisch perspectief.
-De student heeft kennis van en inzicht in de symptomen, de etiologie, de
diagnose, de preventie en de behandelingsmethoden met betrekking tot de
verschillende psychopathologieën bij kinderen en adolescenten.
-De student kan psychopathologisch gedrag van kinderen en adolescenten
kaderen binnen een systemisch perspectief.
Inleiding tot de psychopathologie van kind en
adolescent les 1
Overzicht
1. Afbakening
2. Typische ontwikkeling
3. A-typische ontwikkeling
4. Psychopathologie
5. Classificatie vs dimensioneel
6. DSM-IV TR
7. DSM 5
1. Afbakening
= studie van psychische stoornissen (problemen) bij kinderen en adolescenten
–Ontwikkelingspsychopathologie: studie van de ontwikkeling van psychische
stoornissen/problemen
–Klinische ontwikkelingspsychologie: bestudering van afwijkingen van de normale
ontwikkeling
Een psychiatrische stoornis is een stoornis met psychische problemen en/of door
psychische oorzaken, die gepaard gaat met significant lijden of sociaal
disfunctioneren.
Psychische functies:
–Cognitieve (bewustzijn, aandacht, oriëntatie, waarneming, denken en geheugen)
–Affectieve (emoties)
–Conatieve (psychomotoriek, motivatie, gedrag, sociaal functioneren) functies
, (Er kan een stoornis zijn om één van de gebieden of een combinatie van
verschillende gebieden vb.: ADHD gestoord op cognitief, conatief en
motivationeel vlak eveneens vaak voorkomend is de comorbiditeit met emotie
regulatie problemen, uiten van heel hevige emoties)
–Stoornissen die specifiek zijn voor de levensfasen t.e.m. de adolescentie
–Stoornissen die ook op volwassen leeftijd kunnen voorkomen met eventueel een
specifieke uitingsvorm in kinder- en jeugdjaren (vb.: depressie, uiting van de
symptomen komen helemaal anders tot uiting bij kinderen dan bij volwassenen)
–Wat normaal is voor een bepaalde levensfase, kan afwijkend zijn wanneer het
optreedt in andere levensfasen (vb.: scheidingsangst bij een kleuter is normaal
maar blijft deze angst te lang bestaan evolueert het zich tot een stoornis)
Kinder en jeugdpsychiatrie vs volwassenen psychiatrie:
-kinderen en jongeren zoeken meestal niet zelf hulp voor hun problemen (Hier is
de rond van informanten zoals ouders en leerkrachten heel belangrijk om
problemen aan te kaarten.)
- kinderen en jongeren zijn afhankelijk van het gezin en hun functioneren houdt
vaak direct verband met de gezinssituatie
-bij het beoordelen van problemen bij kinderen en jongeren speelt de
ontwikkeling een centrale rol
- Bij het diagnostisch onderzoek van kinderen en jongeren worden gegevens van
andere informanten dan de patiënt sterk meegewogen. (ouders betrekken in het
onderzoek)
-interventietechnieken en de organisatie van zorg voor kinderen en jongeren wijkt
af van die voor volwassenen.
2. Typische ontwikkeling
- gemiddeld (met variaties)/doorsnee/ bij de meerderheid (statistisch oogpunt)
- gewenst (maatschappelijke normen en waarden) (het verwachte)
- Normen
»leeftijdsadequaat
»evt. genderspecifiek
3. A-typische ontwikkeling
- achterstand (vb.: taal of psychosociaal functioneren)
- regressie/deterioratie = plotselinge regressie van de ene op het andere moment
(achteruitgang)
- extreem lage/hoge frequentie (van het voorkomen van het gedrag)
