Hoorcollege 4
Vervangend beslissen in de context van geneeskundige behandeling
1. Algemeen
Informatierecht
Grondslag? Respect voor autonomie
- Het is een recht en hulpverleners hebben de verplichting om de
patiënt te informeren. In beginsel altijd : geen geldige toestemming
voor de handeling als de patiënt niet geïnformeerd is > dus de
informed consent.
- toch vallen informatie en toestemming niet geheel samen
> noodtoestand. Patiënt ligt bewusteloos dan kan je niet
eerst informeren, je wordt wel geacht te helpen dus dan het idee
van veronderstelde toestemming.
> bereik informatieplicht > bereik toestemming
- bevindingen van het onderzoek (staat los van
eventuele gevolgacties waarvoor je toestemming moet verkrijgen),
follow up, informatie relevant voor de privésituatie, werk (hoeveel
prikken voor diabetes moet de patiënt krijgen en past dat in zijn
werk? ) allemaal niet relevant voor de toestemming etc.
> bereik informatieplicht < bereik toestemming (bereik
toestemming groter)
- therapeutische exceptie ( een recht op niet weten en
teneinde kennelijk nadeel voor de patiënt te weerhouden, wel
overleg met een collega )
Hulpverleners laten zich leiden door het principe van weldoen, al het
andere is niet interessant. Het informatierecht tast de
vertrouwensrelatie aan. De patiënt moet de hulpverlener
vertrouwen en dat de hulpverleners het beste met ze voor hebben.
Artsen twijfelen of complexe medische kennis aan de patiënt kan
worden overgebracht omdat ze niet in positie bevinden waarin ze de
informatie goed kunnen verwerken, ze zitten aan de medicijnen enz.
Patiënt wil het meest wezenlijke weten, niet elk stukje van
informatie. Het is een continu proces en vergt veel kennis en
vaardigheid. Informeren is communiceren.
De WGBO biedt maar vage normen, rest moet ingevuld worden
door de beroepsgroep en de rechter. De omvang is
contextafhankelijk. Je moet iemand hebben die kan vertalen als je
een buitenlandse patiënt hebt.
Zie art. 7:448 BW :
Duidelijk, desgevraagd schriftelijk door hulpverlener. Betreft het
voorgenomen onderzoek, de voorgestelde behandeling, en de
ontwikkelingen omtrent het onderzoek, de behandeling en de
gezondheidstoestand van de patiënt
, De hulpverlener laat zich leiden door wat de patiënt redelijkerwijze
dient te weten t.a.v.: (niet alles dus, maar wel onderstaande: )
- Aard en doel van het onderzoek of de behandeling die hij
noodzakelijk acht, en van de uit te voeren verrichtingen;
-De te verwachten gevolgen en risico’s daarvan voor de gezondheid
van P
- Andere methoden van onderzoek/behandeling die in aanmerking
komen
-Staat van en vooruitzichten m.b.t. de gezondheid wat betreft het
terrein van onderzoek/behandeling
Wat betekent redelijkerwijze?
> Mate en omvang gewenste informatie afhankelijk van aard
verrichting en individuele omstandigheden
- Algemene norm: verstrekken van inlichtingen over feiten en
mogelijkheden die een redelijk mens in gegeven omstandigheden
verwacht mag worden te overwegen alvorens hij een beslissing
neemt of die hij nodig heeft voor zijn verdere gedrag. O.m. Rb
Maastricht 15 augustus 2002, TvGR 2003/55.
- Foute informatie als gevolg van foute diagnose? Stel hulpverlener
stelt foute diagnose en op basis daarvan verstrekt hij foute
informatie aan de patiënt. Is dat een verzuim van de
informatieverplichting? Nee, geen verzuim. Het stellen van een
foute diagnose is een kunstfout.
- In gegeven geval neemt Hv relevante aspecten van
onderzoek/behandeling en de consequenties met P door.
- Bepaalde zaken mogen als bekend verondersteld worden.
Voorbeelden. Mogelijkheid van infecties? Dubieuze kwestie. Stel je
hebt een operatie, dan kunnen er infecties optreden. Moet je
patiënten informeren over de mogelijkheid van infecties? Daar zijn
we nog niet over uit. dat je na een zware operatie even in het bed
moet blijven liggen is vanzelfsprekend.. Geen infoplicht. Je mag niet
teveel bekend veronderstellen.
- Geldt ook t.a.v. informatie over de risico’s. Niet alle mogelijke
risico’s hoeven te worden vermeld.. Weinig voorkomende risico’s
niet ( 5% of minder kans) Wel indien de kans op verwerkelijking
weliswaar klein is maar het gevolg verstrekkend.
- Omvang informatieplicht niet afhankelijk van zwaarte ingreep. Bij
lichte ingrepen die medisch niet noodzakelijk is > wel een zware
informatieplicht > Wel bij niet-noodzakelijke ingrepen (m.n.
esthetische botox etc. ) meer informatieverstrekking. Over een
hielprik echt zorgvuldig zijn met informeren, kleine ingreep maar
kan grote gevolgen hebben. De aard van de verrichting die is
bepalend voor wat je allemaal te vertellen hebt.
- Informatierecht impliceert ook recht op antwoord op vragen.
Vervangend beslissen in de context van geneeskundige behandeling
1. Algemeen
Informatierecht
Grondslag? Respect voor autonomie
- Het is een recht en hulpverleners hebben de verplichting om de
patiënt te informeren. In beginsel altijd : geen geldige toestemming
voor de handeling als de patiënt niet geïnformeerd is > dus de
informed consent.
- toch vallen informatie en toestemming niet geheel samen
> noodtoestand. Patiënt ligt bewusteloos dan kan je niet
eerst informeren, je wordt wel geacht te helpen dus dan het idee
van veronderstelde toestemming.
> bereik informatieplicht > bereik toestemming
- bevindingen van het onderzoek (staat los van
eventuele gevolgacties waarvoor je toestemming moet verkrijgen),
follow up, informatie relevant voor de privésituatie, werk (hoeveel
prikken voor diabetes moet de patiënt krijgen en past dat in zijn
werk? ) allemaal niet relevant voor de toestemming etc.
> bereik informatieplicht < bereik toestemming (bereik
toestemming groter)
- therapeutische exceptie ( een recht op niet weten en
teneinde kennelijk nadeel voor de patiënt te weerhouden, wel
overleg met een collega )
Hulpverleners laten zich leiden door het principe van weldoen, al het
andere is niet interessant. Het informatierecht tast de
vertrouwensrelatie aan. De patiënt moet de hulpverlener
vertrouwen en dat de hulpverleners het beste met ze voor hebben.
Artsen twijfelen of complexe medische kennis aan de patiënt kan
worden overgebracht omdat ze niet in positie bevinden waarin ze de
informatie goed kunnen verwerken, ze zitten aan de medicijnen enz.
Patiënt wil het meest wezenlijke weten, niet elk stukje van
informatie. Het is een continu proces en vergt veel kennis en
vaardigheid. Informeren is communiceren.
De WGBO biedt maar vage normen, rest moet ingevuld worden
door de beroepsgroep en de rechter. De omvang is
contextafhankelijk. Je moet iemand hebben die kan vertalen als je
een buitenlandse patiënt hebt.
Zie art. 7:448 BW :
Duidelijk, desgevraagd schriftelijk door hulpverlener. Betreft het
voorgenomen onderzoek, de voorgestelde behandeling, en de
ontwikkelingen omtrent het onderzoek, de behandeling en de
gezondheidstoestand van de patiënt
, De hulpverlener laat zich leiden door wat de patiënt redelijkerwijze
dient te weten t.a.v.: (niet alles dus, maar wel onderstaande: )
- Aard en doel van het onderzoek of de behandeling die hij
noodzakelijk acht, en van de uit te voeren verrichtingen;
-De te verwachten gevolgen en risico’s daarvan voor de gezondheid
van P
- Andere methoden van onderzoek/behandeling die in aanmerking
komen
-Staat van en vooruitzichten m.b.t. de gezondheid wat betreft het
terrein van onderzoek/behandeling
Wat betekent redelijkerwijze?
> Mate en omvang gewenste informatie afhankelijk van aard
verrichting en individuele omstandigheden
- Algemene norm: verstrekken van inlichtingen over feiten en
mogelijkheden die een redelijk mens in gegeven omstandigheden
verwacht mag worden te overwegen alvorens hij een beslissing
neemt of die hij nodig heeft voor zijn verdere gedrag. O.m. Rb
Maastricht 15 augustus 2002, TvGR 2003/55.
- Foute informatie als gevolg van foute diagnose? Stel hulpverlener
stelt foute diagnose en op basis daarvan verstrekt hij foute
informatie aan de patiënt. Is dat een verzuim van de
informatieverplichting? Nee, geen verzuim. Het stellen van een
foute diagnose is een kunstfout.
- In gegeven geval neemt Hv relevante aspecten van
onderzoek/behandeling en de consequenties met P door.
- Bepaalde zaken mogen als bekend verondersteld worden.
Voorbeelden. Mogelijkheid van infecties? Dubieuze kwestie. Stel je
hebt een operatie, dan kunnen er infecties optreden. Moet je
patiënten informeren over de mogelijkheid van infecties? Daar zijn
we nog niet over uit. dat je na een zware operatie even in het bed
moet blijven liggen is vanzelfsprekend.. Geen infoplicht. Je mag niet
teveel bekend veronderstellen.
- Geldt ook t.a.v. informatie over de risico’s. Niet alle mogelijke
risico’s hoeven te worden vermeld.. Weinig voorkomende risico’s
niet ( 5% of minder kans) Wel indien de kans op verwerkelijking
weliswaar klein is maar het gevolg verstrekkend.
- Omvang informatieplicht niet afhankelijk van zwaarte ingreep. Bij
lichte ingrepen die medisch niet noodzakelijk is > wel een zware
informatieplicht > Wel bij niet-noodzakelijke ingrepen (m.n.
esthetische botox etc. ) meer informatieverstrekking. Over een
hielprik echt zorgvuldig zijn met informeren, kleine ingreep maar
kan grote gevolgen hebben. De aard van de verrichting die is
bepalend voor wat je allemaal te vertellen hebt.
- Informatierecht impliceert ook recht op antwoord op vragen.
