Neuropsychologische Diagnostiek college 1
Neuropsychologisch onderzoek
Interventies worden aangepast aan de hand van uitslagen van NPO’s; wat kan iemand wel en wat
niet
Gedrag bestaat uit cognitie, emotie en executieve functies (samenbrengen van cognitieve functies
tot samenhangend gedrag)
Cognitie;
- Receptieve functies
- Geheugen en leren
- Denken
- Expressieve functies
Emotie & persoonlijkheid;
- Vervlakking/versterking van emotie
- Angst, depressie, disinhibitie, euforie
- Vervlakking/versterking van persoonlijkheid
- Sociale sensitiviteit
Executieve functies;
- Samenvoegen ‘high level’ mentale capaciteiten
o Bijv. plannen; lezen, luisteren, opslaan, verwerken, tijdsindeling maken gedrag
o Als er een van deze capaciteiten wegvalt, zal de hele executieve functie minder
worden
Wakker zijn aandachtig zijn ideeën/executieve functies
Hersenletsel; mensen klagen over vermoeidheid, komt door herstel en doordat de hersenen niet
meer de snelwegen kunnen belopen zoals ze gewend waren
Over het algemeen merken de pt’s niet altijd wat van hersenletsel / veranderingen van gedrag, maar
de omgeving wel (bijv. lieve vader verandert in agressieve vader)
, Observaties
- Uiterlijk, verzorging en motoriek
- Contact
- Werkhouding, taakinstelling, doorzettingsvermogen
o Iemand kan zich minder inzetten omdat diegene een lage score willen hebben voor
bijv. uitkering o.i.d.
- Stemming, zelfbeeld
- Taal en spraak
- Denktrant
o Hoe is iemand tot een bepaald antwoord gekomen?
- Omgaan met fouten en afweermechanismen (selfhandicapping)
o Er is geen goed of fout, gewoon je best doen, ik zal ook niet vertellen of een
antwoord goed of fout was
- Leerbaarheid
Testing the limits
Bijv. in rapportage; geen de pt wat extra tijd en dan lukt de taak wel. Dit neem je vervolgens niet mee
in de scoring. Wel is dit een kans op de reactie en het doorzettingsvermogen te observeren. Bijv.
doorgaan met blokpatronen of hoofdrekenen laten doen op papier.
NPO verwijzing vaak pas in 2de lijn
Hulpvraag pt en arts; komt dit overeen of niet?
Verheldering onderkenning verklaring indicatie (de Bruyn)
o Verheldering; klachtenanalyse
Hoe moet ik verwoorden wat ik ervaar?
o Onderkenning; probleemanalyse
Wat is er met mij aan de hand?
o Verklaring; verklaringsanalyse (hypothesen!)
Waarom is dit met mij aan de hand?
o Indicatie; indicatie analyse
Hoe kan de patiënt het beste geholpen worden?
Verzamelen van gegevens
- Anamnese in de vorm van gesprek
o Hoe kijkt de pt tegen NPO aan? Als de pt om juridische redenen wordt onderzocht,
zal deze wellicht slechter willen presteren om iets voor elkaar te krijgen
Malingeren; intentioneel lage prestatie neerzetten (beloning/straf)
Aggraveren; overdrijven van symptomen die er wel echt zijn
- Hetero anamnese indien mogelijk
o Na toestemming van de pt
o Met of zonder de pt; kan mooie gelegenheid zijn om te observeren hoe pt reageert
Neuropsychologisch onderzoek
Interventies worden aangepast aan de hand van uitslagen van NPO’s; wat kan iemand wel en wat
niet
Gedrag bestaat uit cognitie, emotie en executieve functies (samenbrengen van cognitieve functies
tot samenhangend gedrag)
Cognitie;
- Receptieve functies
- Geheugen en leren
- Denken
- Expressieve functies
Emotie & persoonlijkheid;
- Vervlakking/versterking van emotie
- Angst, depressie, disinhibitie, euforie
- Vervlakking/versterking van persoonlijkheid
- Sociale sensitiviteit
Executieve functies;
- Samenvoegen ‘high level’ mentale capaciteiten
o Bijv. plannen; lezen, luisteren, opslaan, verwerken, tijdsindeling maken gedrag
o Als er een van deze capaciteiten wegvalt, zal de hele executieve functie minder
worden
Wakker zijn aandachtig zijn ideeën/executieve functies
Hersenletsel; mensen klagen over vermoeidheid, komt door herstel en doordat de hersenen niet
meer de snelwegen kunnen belopen zoals ze gewend waren
Over het algemeen merken de pt’s niet altijd wat van hersenletsel / veranderingen van gedrag, maar
de omgeving wel (bijv. lieve vader verandert in agressieve vader)
, Observaties
- Uiterlijk, verzorging en motoriek
- Contact
- Werkhouding, taakinstelling, doorzettingsvermogen
o Iemand kan zich minder inzetten omdat diegene een lage score willen hebben voor
bijv. uitkering o.i.d.
- Stemming, zelfbeeld
- Taal en spraak
- Denktrant
o Hoe is iemand tot een bepaald antwoord gekomen?
- Omgaan met fouten en afweermechanismen (selfhandicapping)
o Er is geen goed of fout, gewoon je best doen, ik zal ook niet vertellen of een
antwoord goed of fout was
- Leerbaarheid
Testing the limits
Bijv. in rapportage; geen de pt wat extra tijd en dan lukt de taak wel. Dit neem je vervolgens niet mee
in de scoring. Wel is dit een kans op de reactie en het doorzettingsvermogen te observeren. Bijv.
doorgaan met blokpatronen of hoofdrekenen laten doen op papier.
NPO verwijzing vaak pas in 2de lijn
Hulpvraag pt en arts; komt dit overeen of niet?
Verheldering onderkenning verklaring indicatie (de Bruyn)
o Verheldering; klachtenanalyse
Hoe moet ik verwoorden wat ik ervaar?
o Onderkenning; probleemanalyse
Wat is er met mij aan de hand?
o Verklaring; verklaringsanalyse (hypothesen!)
Waarom is dit met mij aan de hand?
o Indicatie; indicatie analyse
Hoe kan de patiënt het beste geholpen worden?
Verzamelen van gegevens
- Anamnese in de vorm van gesprek
o Hoe kijkt de pt tegen NPO aan? Als de pt om juridische redenen wordt onderzocht,
zal deze wellicht slechter willen presteren om iets voor elkaar te krijgen
Malingeren; intentioneel lage prestatie neerzetten (beloning/straf)
Aggraveren; overdrijven van symptomen die er wel echt zijn
- Hetero anamnese indien mogelijk
o Na toestemming van de pt
o Met of zonder de pt; kan mooie gelegenheid zijn om te observeren hoe pt reageert
