Hulpvragen bij mensen met autisme

Deze opdracht is geschreven voor de module Integrale opdracht HBO Bachelor Social Work fase 2 voor de studie HBO Social Work. De opdracht is uitgevoerd naar aanleiding van een vraag uit de organisatie kinder- en jeugdpsychiatrische GGZ-instelling Leo Kannerhuis. Deze vraag hield in dat het belang van specifieke leerdoelen aangetoond diende te worden waarbij het relevant moest zijn voor praktijktrainingssituaties. Doel was om te laten zien wat het effect was op een groep cliënten indien zo’n specifiek relevant leerdoel expliciet niet ingezet werd. Gekozen werd voor het leerdoel “hulpvraag stellen”. Onderzocht wordt op “medisch biologisch niveau” en wel aan de hand van de hypothese: ‘wanneer cliënten tijdens een praktische training geen hulpvragen stellen, leidt dit tot specifiek autismegedrag”. Deze hypothese wordt aan de praktijk getoetst door middel van een observatie. Ten behoeve van deze observatie is een plan opgesteld. Het observatieplan omschrijft ten eerste wat het doel is van de observatie. Dit doel is te achterhalen wanneer je kijkt wat er binnen een praktische trainingssetting gebeurt indien de aanwezige cliënten niet expliciet als leerdoel meekrijgen om een hulpvraag te stellen. De observaties zijn uitgevoerd in de periode januari, februari en maart 2022 op één moment in de week op 6 achtereenvolgende weken op dinsdagochtend van 9.00 tot 10.30 uur. Binnen de setting van een praktijkleertraining Horeca is het gedrag van een vaste groep van een viertal cliënten geobserveerd aan de hand van vooraf opgestelde observatiepunten. De observaties zijn beurtelings uitgevoerd door de schrijver van dit stuk en zijn directe collega Matthijs van Oostrom. De observaties zijn volgens plan verlopen en de scores zijn verwerkt in een excel-bestand en de uitkomsten laten zien dat het verwachte gedrag veelvuldig voorkwam. Hiermee werd aanvankelijk de conclusie getrokken dat de hypothese “wanneer cliënten tijdens een praktische training geen hulpvragen stellen, leidt dit tot specifiek autismegedrag” door de observatie bewezen werd. Hoewel de validiteit en geldigheid van de observatie vooraf goed onderbouwd waren, bleek nadat de observatie uitgevoerd was, de vraag naar voren kwam of het kenmerkende autismegedrag nou wel echt veroorzaakt werd door het feit dat de trainer van tevoren het leerdoel expliciet niet benoemde. Daarop werd besloten een nameting te doen van twee momenten waarin hetzelfde gedrag gemeten werd indien de trainer expliciet het leerdoel van tevoren wél vermeldde. Uit deze nameting bleek dat genoemd autismegedrag aanzienlijk minder voorkwam en kon met ruim voldoende validiteit en geldigheid de conclusie “wanneer cliënten tijdens een praktische training geen hulpvragen stellen, leidt dit tot specifiek autismegedrag” absoluut getrokken worden.