Zuid-Amerika: continent van extremen
1.1 ligging
Kennismaking
Zuid-Amerika is 18 miljoen km2 en strekt zich lang en breed uit in de vorm
van een driehoek. Het zuiden bestaat uit de Cono Sur en de grens ligt bij
Colombia.
Er maken niet veel eilanden deel uit van Zuid-Amerika. De bekendste zijn
de Galápagoseilanden van Ecuador.
Zuid-Amerika in delen
Zuid-Amerika kan ingedeeld worden op hoogtezones:
- Aan de westzijde strekt zich het Andesgebergte uit. Gemiddelde hoogte ligt boven de 4.000
meter.
- Ten oosten van Andes stromen in het tropische laagland de drie grote rivieren.
- In het noorden en oosten liggen twee hooglandgebieden. Deze worden gescheiden door de
amazone.
- In de Andes ligt de Altiplano (hoogvlakte/hoogland). Dit het op een na hoogste van de
wereld met een gemiddelde hoogte van 4.000 meter.
- In het zuidoosten loopt het Patagonia plateau, een langgerekte hoogvlakte
Beeldvorming
Veel West-Europeanen hebben een stereotiep beeld van Zuid-Amerika. Dit beeld is meestal niet
positief en wordt gebaseerd op verschillende elementen.
Door iemands perceptie wordt er een mental map gevormd in je hoofd. Dit beeld veranderd
constant. Een beter beeld wordt gevormd door het maken van een geografisch beeld.
, 1.2 ongekende natuur
Klimaat in de tropen
Het klimaat wordt bepaald door verschillende factoren.
Een groot deel van het continent bevindt zich onder de invloed van de ITCZ. Dit lagedruk gebied
verschuift met de zon en zorg zo voor droge en natte periodes in de tropische klimaten.
Invloed van passaten en oceanen
Op de Grote en de Atlantische oceaan liggen hogedrukgebieden.
Hiervandaan waaien passaten die elkaar ontmoeten op de ITCZ.
Aan de oostkant van het continent is de passaat aanlandig, waardoor er
regen valt aan de loefzijde van gebergtes, en zuidelijker tot verder in het
land.
Bij het oosten stroomt ook de Zuid-Equatoriale Stroom. Deze splitst en de
Brazilië Stroom loopt door naar het zuiden. Deze buigt af, waardoor
Falklandstroom tot Kaap Frio invloed heeft.
De invloed van de Grote Oceaan is klein, door de gebergtes en aflandige
passaat. Hierdoor en door de lage temperatuur boven de Grote Oceaan valt er weinig regen en ligt er
dus een woestijn.
Klimaat en weer in het zuiden
Aan de punt heerst een gematigd zeeklimaat met neerslag in alle jaargetijden (Cf). Naar boven wordt
het droger en is er sprake van een woestijn- en steppeklimaat.
Het zuiden heeft te maken met koude winden, ook wel pamperos genoemd. Deze kunnen ook nog
veel verder doordringen. Ze zorgen voor extreem koude temperaturen.
Koud, opwellend water
Op de Grote Oceaan bij Zuid-Amerika waait een zuidoostpassaat, hierdoor valt er hier weinig regen.
De wind gaat naar de evenaar en warmt daar op, hierdoor valt er bij Indonesië veel regen.
Het
opwellende water in Zuid-Amerika bevat veel voedingsstoffen, waardoor het water hier veel vissen
bevat.
El Niño
Elke drie tot acht jaar is er een verandering in de windpatronen. Hierdoor kan de zuidoostpassaat
niet meer het water wegblazen en welt er warm water op bij Zuid-Amerika. Dit verschijnsel wordt El
Niño genoemd.
Het regengebied verschuift ook naar Zuid-Amerika. Dit kan heftige gevolgen hebben, zoals
overstromingen en modderstromen. Ook is er veel minder visvangst. In het westen zijn er juist
gevolgen zoals bosbranden veesterfte.
1.1 ligging
Kennismaking
Zuid-Amerika is 18 miljoen km2 en strekt zich lang en breed uit in de vorm
van een driehoek. Het zuiden bestaat uit de Cono Sur en de grens ligt bij
Colombia.
Er maken niet veel eilanden deel uit van Zuid-Amerika. De bekendste zijn
de Galápagoseilanden van Ecuador.
Zuid-Amerika in delen
Zuid-Amerika kan ingedeeld worden op hoogtezones:
- Aan de westzijde strekt zich het Andesgebergte uit. Gemiddelde hoogte ligt boven de 4.000
meter.
- Ten oosten van Andes stromen in het tropische laagland de drie grote rivieren.
- In het noorden en oosten liggen twee hooglandgebieden. Deze worden gescheiden door de
amazone.
- In de Andes ligt de Altiplano (hoogvlakte/hoogland). Dit het op een na hoogste van de
wereld met een gemiddelde hoogte van 4.000 meter.
- In het zuidoosten loopt het Patagonia plateau, een langgerekte hoogvlakte
Beeldvorming
Veel West-Europeanen hebben een stereotiep beeld van Zuid-Amerika. Dit beeld is meestal niet
positief en wordt gebaseerd op verschillende elementen.
Door iemands perceptie wordt er een mental map gevormd in je hoofd. Dit beeld veranderd
constant. Een beter beeld wordt gevormd door het maken van een geografisch beeld.
, 1.2 ongekende natuur
Klimaat in de tropen
Het klimaat wordt bepaald door verschillende factoren.
Een groot deel van het continent bevindt zich onder de invloed van de ITCZ. Dit lagedruk gebied
verschuift met de zon en zorg zo voor droge en natte periodes in de tropische klimaten.
Invloed van passaten en oceanen
Op de Grote en de Atlantische oceaan liggen hogedrukgebieden.
Hiervandaan waaien passaten die elkaar ontmoeten op de ITCZ.
Aan de oostkant van het continent is de passaat aanlandig, waardoor er
regen valt aan de loefzijde van gebergtes, en zuidelijker tot verder in het
land.
Bij het oosten stroomt ook de Zuid-Equatoriale Stroom. Deze splitst en de
Brazilië Stroom loopt door naar het zuiden. Deze buigt af, waardoor
Falklandstroom tot Kaap Frio invloed heeft.
De invloed van de Grote Oceaan is klein, door de gebergtes en aflandige
passaat. Hierdoor en door de lage temperatuur boven de Grote Oceaan valt er weinig regen en ligt er
dus een woestijn.
Klimaat en weer in het zuiden
Aan de punt heerst een gematigd zeeklimaat met neerslag in alle jaargetijden (Cf). Naar boven wordt
het droger en is er sprake van een woestijn- en steppeklimaat.
Het zuiden heeft te maken met koude winden, ook wel pamperos genoemd. Deze kunnen ook nog
veel verder doordringen. Ze zorgen voor extreem koude temperaturen.
Koud, opwellend water
Op de Grote Oceaan bij Zuid-Amerika waait een zuidoostpassaat, hierdoor valt er hier weinig regen.
De wind gaat naar de evenaar en warmt daar op, hierdoor valt er bij Indonesië veel regen.
Het
opwellende water in Zuid-Amerika bevat veel voedingsstoffen, waardoor het water hier veel vissen
bevat.
El Niño
Elke drie tot acht jaar is er een verandering in de windpatronen. Hierdoor kan de zuidoostpassaat
niet meer het water wegblazen en welt er warm water op bij Zuid-Amerika. Dit verschijnsel wordt El
Niño genoemd.
Het regengebied verschuift ook naar Zuid-Amerika. Dit kan heftige gevolgen hebben, zoals
overstromingen en modderstromen. Ook is er veel minder visvangst. In het westen zijn er juist
gevolgen zoals bosbranden veesterfte.
