samenvatting inleiding psychodiagnostiek enkel van het deel observeren en rapporteren.

Inleiding psychodiagnostiek
OBSERVEREN EN RAPPORTEREN

HOOFDSTUK 1 – OBSERVEREN, EENVOUDIG ... OF TOCH NIET?

Observeren in het dagelijkse leven

 We observeren continu om het eigen gedrag en dat van anderen te
begrijpen
 Gedrag = verbaal gedrag en non-verbaal gedrag
 Dagelijkse observatie heeft meerdere doelen: je verzamelt infomatie over:
 Anderen
 Relaties en situaties
 Jezelf (zelfobservatie en afgeleide observatie)

 Je maakt voortdurend onbewust gebruik van deze informatiestroom om de
manier waarop je je gedraagt en uitdrukt af te temmen op de anderen en
de omgeving

Psychologisch observeren

 Dagelijks observeren = onbewust, subjectief, continu en impliciet persoon-
situatie – en momentgebonden proces van gedragswaarneming en
interpretatie
 Professioneel observeren = bewust en met doelgerichte aanndacht via de
zintuigen waarnemingsprikkels in zich opnemen en verwerken
 Methode = wetenschappelijk
 Doelgericht = verzamelen van gedraggsinformatie om uitspraak te doen
over psychologisch functioneren
 Via alle zintuigen
 Communiceerbaar via (zo objectief mogelijk!) registraties maar let op:
observatie is per definitie een cognitief en emotioneel gestuurd proces
van informatieverwerking

Dagelijks VS. professioneel observeren

 Gelijkenissen
 Agemeen doel = info verkrijgen
 Gevoelig voor vertekening / bias
o Voel – en denkwijze
o Cognitieve e emotionele werking van het brein
o De waarneming zelf




1

, Doelgericht en bewust observeren

 Voorbeeld van een observatie
 Scheidingsangst

 Onderzoeksvraag = Hoe reageert een baby op de scheiding met de moeder?

Nood aan:
 Wetenschappelijke voorkennis van te observeren gedrag
 Hoe herkennen van zichtbare tekens aurisme, scheidingsangst, ...

 Kennis en kunde van bestaande observatiemethoden en nieuwe
observatiemethoden kunnen opstellen
 Welke wijze gebruiken bij observatie kind, massa, echtpaar, ...

 Doelgerichtheid tijdens diagnotisch proces maar ook tijdens therapie,
training, psychologische begeleiding
 Continu gegeven, continu storende factoren, ...

Vergelijking tussen alledaags en professioneel observeren




HOOFDSTUK 2 – WWW OBSERVEREN: WAAROM, WANNEER, WAT ... EN HOE?

Waarom observeren?

 Menselijk gedrag begrijpen en voorspellen
 Beschrijvend (exploratief): informatie verzamelen over het gedrag zoals
het zich in werkelijkheid voordoet
 Vb. nagelbijten zodra hij/zij niet meer alleen is

 Hypothese toetsend: toetsen van een verwachting of voorstelling van hoe
het gedrag zal voordoen in een bepaalde situatie
2