Samenvatting van de hoofdstukken 1 t/m 10
Door Ties Habets
,Gemaakt op chronologische volgorde met overzicht van kenmerkende aspecten
helemaal op het eind
,H1.1 Van jagers-verzamelaars naar boeren
Evolutie vroege mens
-Mensapen gaan meer leven op open vlaktes en rechtop lopen
-Mens ontstaat uit de mensaap na evolutie (homo habilis en homo erectus)
-Mens begint werktuigen te gebruiken van steen
-In Oost-Afrika ontstaat de eerste moderne mens (homo sapiens)
-Homo sapiens begint eigen taal te ontwikkelen
-De homo sapiens en neanderthalers begonnen symbolische dingen te verwerken zoals
mensen begraven met grafgiften (wapens en sieraden).
Kenmerken jagers-verzamelaars
-Leefden als nomaden (trokken rond) voortdurend op zoek naar voedsel
-Leefden in eenvoudige hutten of tenten als tijdelijk onderkomen
-Leefden van planten, zaden, bessen en noten
-Mocht een gebied niet genoeg draagkracht hebben oftewel te weinig voedsel voor de
hoeveelheid mensen trokken ze weg.
-Leefden in Europa vooral in centraal en zuiden want er was een ijstijd gaande dat het niet
leefbaar maakte. Hier konden ze jagen op rendieren, herten en mammoeten. (oude
steentijd/ Paleolithicum)
Neolithische revolutie (nieuwe steentijd)
-Verandering van een nomadische levensstijl naar een landbouwsamenleving.
Oorzaken Neolithische revolutie
-Bevolking groeide op veel plekken vrij snel
-Kennis over granen groeide gestaag
-Klimaatverandering zorgde voor een natter en warmer midden-oosten wat voedsel vinden
makkelijker maakte.
Gevolgen Neolithische revolutie
-Veel meer veeteelt
-landbouw werd een noodzaak in de Vruchtbare Halve Maan als gevolg van een koudere en
drogere periode in het midden-oosten. Jagen en verzamelen werkte niet meer.
Landbouw revolutie West-Europa
-Ontstond als gevolg van boeren uit Midden-Oosten die naar Europa toe kwamen.
-Die boeren gingen naar Europa als gevolg van hoge bevolkingsdruk
-Die boeren namen een hoop landbouw kennis mee wat zorgde voor een toename van
landbouw in West-Europa
Gevolgen landbouwrevolutie West-Europa
-Mensen gingen meer leven volgens een sedentaire levensstijl
-Mensen gingen leven in stevige boerderijen ipv tijdelijke hutten
-Mensen gingen landbouwwerktuigen maken om te helpen bij de landbouw
-Mensen gingen aardewerken potten bakken
-Bezit werd een belangrijker gegeven in deze nieuwe maatschappij en gaf ook meer aanzien
, H1.2 Dorpen en stadstaten
Ontwikkeling samenleving Midden-Oosten
-Rond 7000 v.Chr. overal dorpen ontstaan
-Veel vruchtbare grond en regenval dus voldoende gewassen
-Tussen 6000-5000 v.Chr. trokken sommige boeren weg naar de streken rondom de Eufraat,
Tigris en Nijl
-Hier was minder regen en moest er dus aan irrigatielandbouw worden gedaan, wat zich
later ook verspreidde in andere landbouw samenlevingen
-Een rijkere oogst stond voor meer aanzien en deze mensen werden vaak ook eerder leider
van een dorp of stam
Gevolgen irrigatielandbouw
-Meer bevolkingsgroei als gevolg van meer voedsel
-Ontstaan van steden
Stedelijke gemeenschappen kenmerken
-Meerderheid bevolking boer
-Ontstaan van specialisaties (herder, akker bewerkers, vissers etc.)
-Ontstaan van beroepen (produceren gereedschappen, bouwen huizen)
-Bouwen monumentale bouwwerken, zoals paleizen en tempels
-Ontstaan van hiërarchie
(slaven/krijgsgevangenen→boeren→ambachtslieden/soldaten→priesters→koning)
-Polytheïsme oftewel samenleving met meerdere goden
H1.3 De eerste staten
Ontstaan titel farao
-In Mesopotamië voltrok zich een proces van staatsvorming waarbij grotere stadstaten
elkaar bestookten.
-Koningen van stadstaten Babylon hadden na een tijd zoveel macht dat ze over heel
Mesopotamië heersden.
-Dit tijdperk werd beëindigd nadat de stad Assur aan invloed won.
-Assur verdreef Babylon en er kwamen koningen aan de macht.
-Dit proces gebeurde ook in Egypte waar degene aan de macht farao werd genoemd
Pijlers van de macht van koningen en farao's
-De ambtenarij en het leger
-Het belastingsysteem
-Goddelijke legitimering
-Propaganda
H2.1 Politiek en burgerschap in de Griekse wereld
Verklaring snelle verspreiding & ontwikkeling Griekse cultuur
-Stichten van koloniën als gevolg van bevolkingsgroei en voedseltekorten
-Hierdoor stichting van stadstaten rondom Middellandse en Zwarte Zee