Samenvatting Zingeving 1 en 2: De levensbeschouwelijke dimensie van het onderwijs & Professionele ethiek voor leraars

ZINGEVING 1: DE
LEVENSBESCHOUWELIJKE DIMENSIE
VAN HET ONDERWIJS
LES 1: FILOSOFEREN OVER ‘LERAAR-ZIJN’

JE KAN REFLECTEREN OVER ‘LERAAR-ZIJN’ AAN DE HAND VAN DE METAFOOR ‘DE LERAAR ALS
ONTDEKKINGSREIZIGER’

Wat roept het woord ‘ontdekkingsreiziger’ bij je op?:

Zoektocht naar talenten Nieuw werelddeel – nieuwe leerstof Waarden (veiligheid)
Betrokkenheid Diversiteit Samenwerken
Columbus Ontdekken Doorzetten
Verwondering Respect Durven springen
Uit de comfort zone – avontuur Geen machtsmisbruik
Thuis Geen held


JE KAN DE BETEKENIS TOELICHTEN VAN DE BEELDEN ‘DE LERAAR ALS HERDER’, ‘DE LERAAR ALS
SCHATGRAVER’, ‘DE LERAAR ALS CHRISTOFFEL’.

De leraar als herder: die zijn kudde hoedt en beschermt en tegelijkertijd naar groene weiden leidt.
 Betekenis: de leraar moet de leerlingen echt kennen en met hen in relatie treden + zijn leven ten dienste
stellen van de leerlingen.

De leraar als schatgraver: alles verkopen om zijn akker te kopen en de schat te graven.
 Betekenis: de leraar helpt de leerling zichzelf te ontdekken en graaft naar wat er diep vanbinnen bij die
leerling zit.

De leraar als christoffel: draagt het kind op zijn schouder en neemt het dwars door het kolkende water.

 Betekenis: de leerlingen willen een diploma halen (overkant oever komen) en stuiten hier op moeilijkheden
zoals puberteit en de leraar helpt hen hierdoor gaan zodat ze op het einde een diploma halen.

JE KAN JE EIGEN VISIE OP LERAAR-ZIJN VERWOORDEN AAN DE HAND VAN EEN ZELFGEKOZEN BEELD.

Vogel: leert haar baby’s vliegen zodat ze hierna het nest kunnen verlaten.

 Betekenis: de leraar leert de leerlingen zoveel mogelijk zodat ze hierna op hun eigen benen kunnen staan en
kunnen meedraaien in de maatschappij.

, LES 2: ‘MYTHOS’ IN HET ONDERWIJS

JE KAN ‘LOGOS’ EN ‘MYTHOS’ BEGRIJPEN ALS 2 VERSCHILLENDE EN COMPLEMENTAIRE MANIEREN OM
NAAR DE WERKELIJKHEID TE KIJKEN.
LOGOS MYTHOS
 Taal van de wetenschap (logica)  Taal van de liefde, de kunst, de wijsheid en het
 Objectieve informatie (universeel) geloof (=zingeving, verbeelding)
 Verklaren, bewijzen, analyseren  Subjectieve overtuiging
 Feitenkennis (zekerheid)  Vertellen, oproepen, beleven
 Het rationele, de rede en het bewuste  Wijsheid (vertrouwen: het heeft zin)
 Het irrationele (intuïtie), het onbewuste
Logos en Mythos zijn verschillend maar complementair → om een echt mens te zijn, heb je ze alle 2 nodig.

Mythos = een paalde manier om naar de wereld te kijken, symbolisch denken

JE KAN HET BELANG VAN ‘MYTHOS’ EN ‘VERBEELDING’ VOOR HET ONDERWIJS VERWOORDEN EN MET
VOORBEELDEN ILLUSTREREN.

Mythos → natuurbeleving, vriendschappen, samenwerken, waarden meegeven (beloftes, beleefdheid) & être =
mens zijn

Logos → vaardigheden, kennis

Zesjescultuur = kinderen zijn minder ambitieus, 6 is genoeg → je bent geslaagd.

Onderwijs is meer dan een vorming van het intellect (logos): goed onderwijs heeft ook aandacht voor mythos:
 Culturele vorming
 Persoonsvorming
 Relationele vorming
 Morele vorming
 Stimuleren van verbeelding

JE KAN HET CONCEPT ‘BILDUNG’ UITLEGGEN.

Bildung = vorming
 intellectueel, moreel & spiritueel (metafysische vraag: bv. Is er leven na de dood?)
 taalonderwijs is belangrijk: empathisch zijn & imaginair vermogen/verbeelding stimuleren
 brede persoonsvorming van de leerlingen

persoonsvorming:
 welke waarden willen we meegeven aan onze leerlingen:
 Christophe Bush: verbinding
 Khalid Benhaddou: de andere behandelen op de manier waarop jezelf behandelt wil worden =
Gulden regel
 Nigel Williams: begrip/empathie/verdraagzaamheid
 Bespreking getuigenissen: ‘welke waarden wil je doorgeven?’:
 Respect hebben voor elkaar is een kleine moeite.
 Kritisch omgaan → niet al het nieuws opnemen als waar.

De wereld vernieuwen (Hannah Arendt) → wereld: intellectueel