Samenvatting Economie Module 7 Welvaart en Groei

Hoofdstuk 1
Onder macro-economie verstaan we de economie als geheel. Je kijkt daarbij naar de
totale productie van een land of de totale werkgelegenheid, zogenaamde
geaggregeerde grootheden.

De belangrijkste macro-economische grootheid is het BBP: de waarde van alle in een
land geproduceerde goederen en diensten in een jaar. Het BBP is gelijk aan de som
van de bruto toegevoegde waarden van allen bedrijven en overheid in een land. De
bruto toegevoegde waarde geeft aan wat het productieproces in een bedrijf aan
waarde toevoegt aan de ingekochte goederen en diensten. Formule:

Bruto toegevoegde waarde = TO – kosten ingekochte goederen en diensten

De bruto toegevoegde waarde houdt geen rekening met afschrijvingen.
Afschrijvingen geven de waardevermindering van kapitaalgoederen weer. Corrigeer
je de bruto toegevoegde waarde met de afschrijvingen dan krijg je de netto
toegevoegde waarde. Geaggregeerd geldt dan ook dat alle netto toegevoegde
waardes van een land in een jaar het NBP maken.

NBP = BBP – afschrijvingen

Voor het ter beschikking stellen van productiefactoren eis je een deel van de netto-
toegevoegde waarde op. Een arbeider wil bijvoorbeeld loon hebben. Inkomen dat
verdiend wordt met het ter beschikking stellen van een productiefactor noemen we
primair inkomen.

Productiefactor Primair inkomen
Arbeid Loon
Ondernemerschap Winst
Kapitaal Huur en Rente
Natuur Pacht
+
Netto binnenlands inkomen
Afschrijvingen
+
Bruto binnenlands inkomen.

Zo wordt het NBP dus geheel uitbetaald aan huishoudens in de vorm van primair
inkomen. Het totale Primair inkomen noemen we het Netto binnenlands inkomen en
is dus per definitie gelijk aan het netto-binnenlands inkomen (NBI). Corrigeer je dit
weer met de afschrijvingen dan krijg je het Bruto binnenlands inkomen = BBP.

, Het binnenlands product en inkomen van Nederland wordt op basis van de
productiefactoren berekend, waarbij ook buitenlandse productiefactoren in
Nederland meetellen. Zo zijn er in Nederland ook buitenlandse bedrijven. Spreek je
over het nationaal product en het nationaal inkomen, dan maakt het niet uit WAAR
de productie plaatsvindt, maar de oorsprong van de productiefactoren.

Spelers handelen in een economie niet onafhankelijk van elkaar. Om te begrijpen
hoe alles loopt is er een model ontwikkelt van de geldstromen: de monetaire
kringloop. Deze ziet er als volgt uit.

Er zijn 4 economische sectoren:
 Bedrijven
Zoals het model laat zien geven bedrijven geld uit en komt er geld binnen. De
ingaande geldstromen in de kringloop moeten gelijk zijn aan de uitgaande
geldstromen. Dit levert de volgende macro-economische identiteit (formule die altijd
geldt) op:

Y=C+I+O+E-M

De vergelijking leert ons dat de totale productie van bedrijven (Y) altijd gelijk is aan
de optelsom van wat er uitgegeven wordt aan Consumptiegoederen (C), aan
Kapitaalgoederen (I) (de zogenaamde netto-investeringen), aan overheidsgoederen
(O) en wat er per saldo uit het buitenland komt (E-M).


 Gezinnen
Bij gezinnen is het precies hetzelfde verhaal. De ingaande geldstromen in de
kringloop moeten gelijk zijn aan de uitgaande geldstromen:

Y=C+B+S

Gezinnen krijgen inkomen (Y) en gebruiken dit voor consumptie (C), voor het betalen
van belasting (B) en voor geld sparen (S).

 De overheid
De overheid ontvangt geld uit belasting opbrengsten (B) en geeft geld uit aan
overheidsuitgaven (O). Is O groter dan B dan is de overheid gedwongen geld te
lenen bij de financiële instelling. Andersom kan de overheid ook sparen.

 Het buitenland
Het buitenland geeft geld uit als wij exporteren en ontvangt geld als Nederland
importeert. Het uitvoersaldo is het
verschil tussen export en import.
Mocht het buitenland meer geld
uitgeven aan Nederlandse export
dan dat zij binnenkrijgt door
Nederlandse import dan moet het
buitenland lenen bij de financiële
sector.