Samenvatting Fysiek En Sociaal Veiligheid, Risico Conceptueel (2022_AIV-V1RC-19_1_V)

FYSIEK
HC 2 Fysiek: Evenementen

Evenementen definities:
Vanuit gemeenten:
 Een voor publiek toegankelijke verrichting van vermaak *volgens model APV) met
uitzondering van: weekmarkt, bar/discotheek, bioscopen, betogingen demonstraties
 Algemeen Plaatselijke Verordening = regelgeving gemeenten

Breder gedefinieerd:
 Gaat om mensenmassa’s
 Voorzienbaar of niet voorzienbaar
 Kan tot risico’s leiden
 Maatregelen bevoegd gezag nodig
 Tijdelijke karakter (vergunning voor korte periode)

Soortgelijke omstandigheden (maar formeel geen evenement, want permanent gebruik)
 Voetbalstadions
 Discotheken
 Kroegen

Risico’s bij evenementen
Relevant  véél evenementen in Nederland
Maatregelen nodig  weinig risico-acceptatie
Risico op gebied van sociale + fysieke veiligheid
Veel mensen bij elkaar  risico op verdrukking

Evenementen: overige risico’s
- Extreem weer
- Brand
- Constructieve veiligheid

Evenementen en integrale veiligheid

Veel samenwerkende partijen (voor/tijdens/na evenement)
-Organisatie (vergunningaanvrager)
-Gemeente (vergunningverlener)
-Veiligheidsregio/Hulpdiensten (als adviseurs vooraf én tijdens evenement)
-Verkeerskundigen
-Beveiligingsorganisaties
-Partijen als NS, Rijkswaterstaat, Waterschap etc.

,Invalshoeken exacte wetenschap
Natuurkunde  bouwkunde, ontwerp- en techniek, logistiek, stroommodellen
Wiskunde/ informatica  Hoe verplaatsen mensenmassa’s zich? (Simulaties/modellen)
Wiskunde/ biologie  Hoe gedragen/organiseren groepen individuen zich?

Invalshoeken sociale wetenschap
Sociale psychologie  hoe gedragen mensen zich in groepen?

Geleerde lessen uit wetenschap
 Massa’s mensen gedragen zich als zwermen (zoals vogels)
 Wij mensen zijn groepsdieren
 Situaties en sociale context hebben invloed
 Communicatie kan gedrag van mensen in groep beïnvloeden
 Als groep zich verplaatst (zwerm) is communicatie moeilijk.

Geleerde lessen uit praktijk
Bij crisis valt paniek mee  mensen zijn vrij rationeel
Bewegende massa’s ‘trekken’ werkt goed  dit is te organiseren!
Informatievoorziening tijdens evenement belangrijk  kunnen reageren op signalen
Technologie goed benutten!  Communiceren, informeren
Maatregelen belangrijk  vooral rol voor gemeente en veiligheidsregio

Evenementen: crowd

Crowd management:
 Plannen en begeleiden bewegingen mensenmassa
 Voorbereiding + uitvoering
 Informatie cruciaal

Crowd control:
 Optreden als het uit de hand loopt

, Evenementen: verdrukking

Belangrijk risico: verdrukking
Veel voorbeelden: Heizel, Love Parade, Mekka
Doodsoorzaak: Compressive Asphyxia

Krachten
 Door opstapeling of duwen
 Domino-effect
 Door leunen en duwen

Massadichtheid publiek
Vanaf 2 personen/m2 ongemakkelijk

5 personen/m2  psychologische stress
7 personen/m2  verlies controle
 schokgolf mogelijk
 hittestuwing
 ademhalingsproblemen

Oorzaken verdrukking
- Rellen (voetbalstadion)
- Grote toestroom (Love Parade)
- Vluchten
- Kruisende stromen
- Weer (Pukkelpop)

FIST Model
Een veel gebruikt analysemodel voor crowd management is het FIST-model, op basis van vier
aspecten van een evenement:

Force: krachten die optreden in een mensenmassa
Information: informatievergaring en – uitwisseling
Space: ruimtelijke omgeving
Time: de verdeling van activiteiten over de tijd