Begrippenlijst SWK 1B PEDAGOGISCH DENKEN
Hoofdstuk 1. Geest, gedrag en wetenschap:
- Psychologie: De wetenschap van het individuele gedrag & geestelijke/mentale processen.
- Experimentele psychologie: Gaat om het verweren van nieuwe kennis. Fundamentele
psychologie, nieuwe kennis opdoen. Psycholoog die onderzoek doet naar elementaire
psychologische processen.
- Toegepaste psychologie: Leren toepassen van psychologische kennis, kennis toepassen.
Psycholoog die de door experimenteel psychologen vergaarde kennis gebruikt om problemen van
mensen op te lossen.
- Biologisch perspectief: Vanuit van wat er in het lichaam gebeurd. Erfelijkheid/ evolutie/ hormonen/
zenuwstelsel/ bloedwaarde/ brein/ invloeden van buiten af nu in lichaam: drugs/voeding. Het is heel
fysiek en tastbaar. Het psychologische perspectief dat de oorzaken van gedrag zoekt in het
functioneren van de genen, de hersenen en het zenuwstelsel en hormoonstelsel.
- Cognitief perspectief: Vanuit het koppie, wat speelt eraf in het hoofd. De manier waarop je
informatie verwerkt. Denken/leren/geheugen/interpretatie/perceptie. Psychologisch perspectief
waarbij de nadruk ligt op mentale processen, zoals leren, geheugen, perceptie en denken als vormen
van informatieverwerking.
- Behavioristisch perspectief: Vanuit de fysieke omgeving. Muren/lucht/tafel. Een psychologische
invalshoek die de bron van onze handelingen zoekt in stimuli vanuit de fysieke omgeving, in plaats
van innerlijke mentale processen.
- Psychodynamische psychologie: Legt de nadruk op het begrijpen van mensen. Onbewuste
motivaties/verlangens/behoeften/conflicten/herinneringen. Uit onbewuste hoek. Een benadering die
de nadruk legt op het begrijpen van het menselijk functioneren in termen van onbewuste behoeften,
verlangens, herinneringen en conflicten.
- Humanistische psychologie: We gaan er vanuit dat mensen van nature verlangen om te groeien
en te leren. Potentie om te leren en ontdekken. Aangeboren motivatie. Een klinische benadering die
de nadruk legt op de mogelijkheden, groei, potentie, en vrije wil van de mens.
- Persoonlijkheidspsychologie van karaktertrekken en temperament: Iemand doet hoe hij is.
Karaktertrekken en temperament. Doet wat hij wil. Een psychologisch perspectief dat gedrag en
persoonlijkheid ziet als de producen van fundamentele psychologische kernmerken.
- Ontwikkelingsperspectief: Sociale invloed vanuit directe omgeving (ouders, broers en zussen)
Vanuit opvoeding en ontwikkelingsfasen van het kind. Sociale omgeving: micro/meso. Perspectief
van de psychologie, dat zich onderscheidt door de nadruk op erfelijkheid en omgeving, en op
voorspelbare veranderingen die zich voordoen tijdens de levensloop te leggen.
- Sociocultureel perspectief: Perspectief van de psychologie, dat de nadruk legt op het belang van
sociale interactie, sociaal leren en cultureel perspectief.
, Hoofdstuk 2. Biospychologie:
- Biopsychologie: Specialisme in de psychologie dat de interactie tussen biologie, gedrag en de
omgeving bestudeert. Ook wel bekend als gedragspsychologie.
- Evolutie: Het geleidelijke proces van biologische verandering van een soort doordat die zich
succesvol aanpast aan zijn omgeving. Natuurlijke selectie: de omgeving selecteert de best
aangepaste organismen.
- Natuurlijke selectie: Drijvende kracht achter de evolutie, waardoor de omgeving de best
aangepaste organismen ‘selecteert’.
- DNA: Lang, complex molecuul dat informatie bevat over alle genetische eigenschappen. De
volledige naam voor DNA is desoxyribonucleïnezuur. (boek)
- Genen: Stukjes van een chromosoom waarin de codes voor de erfelijke lichamelijke en psychische
eigenschappen van een organisme zijn opgeslagen. Ze vormen de functionele elementen van een
chromosoom. (specifiek paragraaf in een boek)
- Chromosoom: Lange, dunne en spiraalvormige draag waarlangs de genen zijn gerangschikt als de
kralen van een ketting. Chromosomen bestaan voornamelijk uit DNA. (bibliotheek)
- Genotype: Alles wat je in genetische aanleg bent. Niet alles daarvan komt tot werkelijke
uitdrukking. Alles wat in je DNA en chromosomen staat. Kenmerken van een organisme zoals die
genetisch zijn vastgelegd.
- Fenotype: Alles wat tot uiting komt. Hoe je er uiteindelijk uit komt te zien. Wat je bent geworden.
Omgevingsinvloeden. Waarneembare fysieke kenmerken van een organisme.
- Plasticiteit: Vermogen van het zenuwstelsel om zich aan te passen of te veranderen. Dankzij
plasticiteit kunnen we leren door ervaring, en is het zenuwstelsel in sommige gevallen in staat fysieke
beschadigingen te compenseren.
- Zenuwstelsel: Gehele netwerk van neuronen in het lichaam. Inclusief het centrale zenuwstelsel,
het perifere zenuwstelsel en het autonome zenuwstelsel. Dus de onderafdelingen.
- Centrale zenuwstelsel: De hersenen en het ruggenmerg.
- Perifere zenuwstelsel: Alle delen van het zenuwstelsel die zich buiten het centrale zenuwstelsel
bevinden. Het perifere zenuwstelsel bestaat uit het autonome en het somatische zenuwstelsel.
- Autonome zenuwstelsel: Gedeelte van het perifere zenuwstelsel dat boodschappen naar de
interne organen en klieren verzendt.
Hoofdstuk 1. Geest, gedrag en wetenschap:
- Psychologie: De wetenschap van het individuele gedrag & geestelijke/mentale processen.
- Experimentele psychologie: Gaat om het verweren van nieuwe kennis. Fundamentele
psychologie, nieuwe kennis opdoen. Psycholoog die onderzoek doet naar elementaire
psychologische processen.
- Toegepaste psychologie: Leren toepassen van psychologische kennis, kennis toepassen.
Psycholoog die de door experimenteel psychologen vergaarde kennis gebruikt om problemen van
mensen op te lossen.
- Biologisch perspectief: Vanuit van wat er in het lichaam gebeurd. Erfelijkheid/ evolutie/ hormonen/
zenuwstelsel/ bloedwaarde/ brein/ invloeden van buiten af nu in lichaam: drugs/voeding. Het is heel
fysiek en tastbaar. Het psychologische perspectief dat de oorzaken van gedrag zoekt in het
functioneren van de genen, de hersenen en het zenuwstelsel en hormoonstelsel.
- Cognitief perspectief: Vanuit het koppie, wat speelt eraf in het hoofd. De manier waarop je
informatie verwerkt. Denken/leren/geheugen/interpretatie/perceptie. Psychologisch perspectief
waarbij de nadruk ligt op mentale processen, zoals leren, geheugen, perceptie en denken als vormen
van informatieverwerking.
- Behavioristisch perspectief: Vanuit de fysieke omgeving. Muren/lucht/tafel. Een psychologische
invalshoek die de bron van onze handelingen zoekt in stimuli vanuit de fysieke omgeving, in plaats
van innerlijke mentale processen.
- Psychodynamische psychologie: Legt de nadruk op het begrijpen van mensen. Onbewuste
motivaties/verlangens/behoeften/conflicten/herinneringen. Uit onbewuste hoek. Een benadering die
de nadruk legt op het begrijpen van het menselijk functioneren in termen van onbewuste behoeften,
verlangens, herinneringen en conflicten.
- Humanistische psychologie: We gaan er vanuit dat mensen van nature verlangen om te groeien
en te leren. Potentie om te leren en ontdekken. Aangeboren motivatie. Een klinische benadering die
de nadruk legt op de mogelijkheden, groei, potentie, en vrije wil van de mens.
- Persoonlijkheidspsychologie van karaktertrekken en temperament: Iemand doet hoe hij is.
Karaktertrekken en temperament. Doet wat hij wil. Een psychologisch perspectief dat gedrag en
persoonlijkheid ziet als de producen van fundamentele psychologische kernmerken.
- Ontwikkelingsperspectief: Sociale invloed vanuit directe omgeving (ouders, broers en zussen)
Vanuit opvoeding en ontwikkelingsfasen van het kind. Sociale omgeving: micro/meso. Perspectief
van de psychologie, dat zich onderscheidt door de nadruk op erfelijkheid en omgeving, en op
voorspelbare veranderingen die zich voordoen tijdens de levensloop te leggen.
- Sociocultureel perspectief: Perspectief van de psychologie, dat de nadruk legt op het belang van
sociale interactie, sociaal leren en cultureel perspectief.
, Hoofdstuk 2. Biospychologie:
- Biopsychologie: Specialisme in de psychologie dat de interactie tussen biologie, gedrag en de
omgeving bestudeert. Ook wel bekend als gedragspsychologie.
- Evolutie: Het geleidelijke proces van biologische verandering van een soort doordat die zich
succesvol aanpast aan zijn omgeving. Natuurlijke selectie: de omgeving selecteert de best
aangepaste organismen.
- Natuurlijke selectie: Drijvende kracht achter de evolutie, waardoor de omgeving de best
aangepaste organismen ‘selecteert’.
- DNA: Lang, complex molecuul dat informatie bevat over alle genetische eigenschappen. De
volledige naam voor DNA is desoxyribonucleïnezuur. (boek)
- Genen: Stukjes van een chromosoom waarin de codes voor de erfelijke lichamelijke en psychische
eigenschappen van een organisme zijn opgeslagen. Ze vormen de functionele elementen van een
chromosoom. (specifiek paragraaf in een boek)
- Chromosoom: Lange, dunne en spiraalvormige draag waarlangs de genen zijn gerangschikt als de
kralen van een ketting. Chromosomen bestaan voornamelijk uit DNA. (bibliotheek)
- Genotype: Alles wat je in genetische aanleg bent. Niet alles daarvan komt tot werkelijke
uitdrukking. Alles wat in je DNA en chromosomen staat. Kenmerken van een organisme zoals die
genetisch zijn vastgelegd.
- Fenotype: Alles wat tot uiting komt. Hoe je er uiteindelijk uit komt te zien. Wat je bent geworden.
Omgevingsinvloeden. Waarneembare fysieke kenmerken van een organisme.
- Plasticiteit: Vermogen van het zenuwstelsel om zich aan te passen of te veranderen. Dankzij
plasticiteit kunnen we leren door ervaring, en is het zenuwstelsel in sommige gevallen in staat fysieke
beschadigingen te compenseren.
- Zenuwstelsel: Gehele netwerk van neuronen in het lichaam. Inclusief het centrale zenuwstelsel,
het perifere zenuwstelsel en het autonome zenuwstelsel. Dus de onderafdelingen.
- Centrale zenuwstelsel: De hersenen en het ruggenmerg.
- Perifere zenuwstelsel: Alle delen van het zenuwstelsel die zich buiten het centrale zenuwstelsel
bevinden. Het perifere zenuwstelsel bestaat uit het autonome en het somatische zenuwstelsel.
- Autonome zenuwstelsel: Gedeelte van het perifere zenuwstelsel dat boodschappen naar de
interne organen en klieren verzendt.
