Week 1
Hoorcollege
Wat is recht?
Aanvliegroute 1 = Het geheel van geldende recht in Nederland (intern perspectief)
Aanvliegroute 2 = Casuïstiek (Intern perspectief)
Aanvliegroute 3 = Theorie en reflectie
Privaatrecht = Regelt relaties tussen burgers onderling
1. De partijen zijn gelijkwaardig;
2. De partijen hebben de vrijheid om hun relaties zelfstandig te regelen binnen de grenzen
van het recht;
3. Is veelal van aanvullend recht;
4. Het uitgangspunt is de individuele vrijheid;
5. De partijen gebruiken het recht om hun eigen belangen te behartigen
Vermogensrechtelijk privaatrecht = Rechten en plichten die op geld waardeerbaar zijn
Niet- vermogensrechtelijk privaatrecht = Familierecht
Het transouder- arrest
Rechtsvraag = Kan een transvrouw, die met behulp van ingevroren sperma na haar
geslachtsveranderende operatie een kind heeft verwekt bij een andere vrouw, als vader van
het kind worden aangemerkt?
Aanvliegroute 1 = Kijkend wat valt onder juridisch vaderschap in het wetboek
Aanvliegroute 2 = De rechter past het recht toe bij een individuele casus
Aanvliegroute 3 = Mag de rechter een nieuwe categorie introduceren?
Er is sprake van een vrouw, die geboren is als een man, en een geslachtsverandering is
ondergaan. Voor de geslachtsverandering heeft zij haar sperma laten invriezen en wekt
daarmee een kind op. Deze vrouw wil als vader van het kind erkend worden, omdat het
belangrijk is voor haar dat de biologische band juridisch wordt vastgesteld. De rechtbank wil
het juridische vaderschap niet vaststellen, omdat er geen sprake is van een man. Zij gaat naar
het Gerechtshof van Leeuwarden.
Op de achtergrond geldt ook een sterilisatie-eis: Juridische geslachtsverandering vereist dat
de persoon niet meer in staat zou zijn om kinderen te verwekken.
Uitspraak van het Gerechtshof
1. Volgens de letter van de wet kan een transvrouw geen vader zijn (grammaticale
interpretatie)
2. De bedoeling van de wetgever achter de sterilisatie-eis was te voorkomen dat kinderen een
ouder hebben met een juridisch geslacht dat tegengesteld is aan het biologische geslacht.
Daar was in deze casus geen sprake van.
3. De medische mogelijkheden lopen vooruit op de wet. De wetgever heeft niet stilgestaan bij
de mogelijkheid van invriezen zaad en IVF waarvan deze mensen gebruik hebben gemaakt.
4. In de samenleving wordt gelijke behandeling van verschillende samenlevingsvormen steeds
belangrijker.
Conclusie = De transvrouw is niet de vader, maar wel de ouder van het kind. Hiermee wordt
de biologische band tussen de transvrouw en het kind vastgesteld.
Hoorcollege
Wat is recht?
Aanvliegroute 1 = Het geheel van geldende recht in Nederland (intern perspectief)
Aanvliegroute 2 = Casuïstiek (Intern perspectief)
Aanvliegroute 3 = Theorie en reflectie
Privaatrecht = Regelt relaties tussen burgers onderling
1. De partijen zijn gelijkwaardig;
2. De partijen hebben de vrijheid om hun relaties zelfstandig te regelen binnen de grenzen
van het recht;
3. Is veelal van aanvullend recht;
4. Het uitgangspunt is de individuele vrijheid;
5. De partijen gebruiken het recht om hun eigen belangen te behartigen
Vermogensrechtelijk privaatrecht = Rechten en plichten die op geld waardeerbaar zijn
Niet- vermogensrechtelijk privaatrecht = Familierecht
Het transouder- arrest
Rechtsvraag = Kan een transvrouw, die met behulp van ingevroren sperma na haar
geslachtsveranderende operatie een kind heeft verwekt bij een andere vrouw, als vader van
het kind worden aangemerkt?
Aanvliegroute 1 = Kijkend wat valt onder juridisch vaderschap in het wetboek
Aanvliegroute 2 = De rechter past het recht toe bij een individuele casus
Aanvliegroute 3 = Mag de rechter een nieuwe categorie introduceren?
Er is sprake van een vrouw, die geboren is als een man, en een geslachtsverandering is
ondergaan. Voor de geslachtsverandering heeft zij haar sperma laten invriezen en wekt
daarmee een kind op. Deze vrouw wil als vader van het kind erkend worden, omdat het
belangrijk is voor haar dat de biologische band juridisch wordt vastgesteld. De rechtbank wil
het juridische vaderschap niet vaststellen, omdat er geen sprake is van een man. Zij gaat naar
het Gerechtshof van Leeuwarden.
Op de achtergrond geldt ook een sterilisatie-eis: Juridische geslachtsverandering vereist dat
de persoon niet meer in staat zou zijn om kinderen te verwekken.
Uitspraak van het Gerechtshof
1. Volgens de letter van de wet kan een transvrouw geen vader zijn (grammaticale
interpretatie)
2. De bedoeling van de wetgever achter de sterilisatie-eis was te voorkomen dat kinderen een
ouder hebben met een juridisch geslacht dat tegengesteld is aan het biologische geslacht.
Daar was in deze casus geen sprake van.
3. De medische mogelijkheden lopen vooruit op de wet. De wetgever heeft niet stilgestaan bij
de mogelijkheid van invriezen zaad en IVF waarvan deze mensen gebruik hebben gemaakt.
4. In de samenleving wordt gelijke behandeling van verschillende samenlevingsvormen steeds
belangrijker.
Conclusie = De transvrouw is niet de vader, maar wel de ouder van het kind. Hiermee wordt
de biologische band tussen de transvrouw en het kind vastgesteld.
