Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
College aantekeningen

Lesnotities/Samenvatting Politicologie 2022/2023 - Universiteit Antwerpen - Stefaan Walgrave

Beoordeling
-
Verkocht
6
Pagina's
97
Geüpload op
16-01-2023
Geschreven in
2022/2023

Samenvatting van de powerpoints incl. eigen notities gebaseerd op de lessenreeks. De lessen werden gevolgd in semester 1 van academiejaar 2022/2023.

Instelling
Vak

Voorbeeld van de inhoud

SAMENVATTING POLITICOLOGIE
IBDS
SLIDES ZIJN BELANGRIJK, ALLES IN HET GROEN STAAT NIET IN HET BOEK

EXAMENVRAGEN KOMEN VAN SLIDES, COMBINATIE MET BOEK

Contents
1. Politiek en politieke wetenschap........................................................................................................6
1.1 Belang van politiek........................................................................................................................6
1.2 Variaties in politiek.......................................................................................................................7
1.2.1 Territorium............................................................................................................................7
1.2.2 Cultureel................................................................................................................................7
1.2.3 Vormen..................................................................................................................................8
1.3 Wat doet een politicoloog?..........................................................................................................8
1.4 Politieke wetenschap....................................................................................................................9
1.5 Instrumenten van (politieke) wetenschap..................................................................................10
1.5.1 Concepten............................................................................................................................10
1.5.2 Modellen..............................................................................................................................10
1.5.3 Theorieën.............................................................................................................................11
2. Staat en macht..................................................................................................................................11
2.1 Bindende regels..........................................................................................................................11
2.2 Grondwet....................................................................................................................................12
2.3 Macht.........................................................................................................................................14
2.3.1 Agenda-settingmacht...........................................................................................................16
2.4 Macht van de overheid...............................................................................................................17
2.5 Oorsprong van politiek en staat (= Politieke filosofie)................................................................17
2.6 Plato............................................................................................................................................18
2.7 Aristoteles...................................................................................................................................18
2.8 Thomas Hobbes..........................................................................................................................18
3. Breuklijnen en ideologieën...............................................................................................................18
3.1 Politiek = conflict........................................................................................................................18
3.2 Wat zijn breuklijnen?..................................................................................................................19
3.3 Verzuiling....................................................................................................................................19
3.4 Historische wortels breuklijnen..................................................................................................20
3.4.1 Natie- en staatsvorming.......................................................................................................20
3.4.2 Industriële revolutie.............................................................................................................20

1

, 3.5 Gevolgen van breuklijnen...........................................................................................................21
3.6 Bevrozen breuklijnen..................................................................................................................21
3.7 Breuklijnen in België...................................................................................................................22
3.8 Breuklijnen, conflicten en protest in België................................................................................22
3.9 Doorkruisende breuklijnen.........................................................................................................23
3.10 Een nieuwe breuklijn................................................................................................................23
3.11 Scholingsniveau als basis..........................................................................................................24
3.12 Ideologie...................................................................................................................................24
3.13 Liberalisme...............................................................................................................................25
3.14 Conservatisme..........................................................................................................................26
3.15 Socialisme.................................................................................................................................26
3.16 Christen-democratie.................................................................................................................27
3.17 Ecologisme................................................................................................................................27
3.18 Rechts-populisme.....................................................................................................................27
4. Democratie en vertegenwoordiging.................................................................................................28
4.1 Democratie = omstreden concept..............................................................................................28
4.2 Dikke en dunne definities...........................................................................................................28
4.2.1 Macht gaat uit van het volk.................................................................................................29
4.2.2 Macht volgt regels...............................................................................................................29
4.2.3 Individuele vrijheidsrechten van burgers.............................................................................29
4.3 Dahl’s polyarchie........................................................................................................................30
4.3.1 7 kemerken van democratie................................................................................................30
4.3.2 Drie kenmerken compatibel?...............................................................................................30
4.3.3 Variaties in democratie........................................................................................................30
4.4 Werkt democratie beter?...........................................................................................................31
4.5 Vertegenwoordigende democratie.............................................................................................31
4.6 Verkiezeingen en vertegenwoordiging.......................................................................................32
4.7 2 visies op representatie.............................................................................................................32
4.8 Politieke partijen.........................................................................................................................33
4.9 Discussie partijmodel..................................................................................................................34
4.10 Complicaties van vertegenwoordiging......................................................................................34
4.11 Territoriale of inhoudelijke vertegenwoordiging......................................................................35
4.12 Afspiegeling..............................................................................................................................35
4.13 Directe democratie...................................................................................................................35
4.14 Referenda.................................................................................................................................36
5. Politieke participatie en sociale bewegingen....................................................................................36

2

, 5.1 Participatie..................................................................................................................................36
5.1.1 Definitie...............................................................................................................................36
5.1.2 Soorten participatie.............................................................................................................36
5.1.3 Invloed non-conventionele participatie...............................................................................37
5.1.4 Veranderende visie op participatie......................................................................................37
5.1.5 Ongelijke participatie...........................................................................................................38
5.1.6 Dalende participatie.............................................................................................................38
5.2 Sociale bewegingen en pressiegroepen......................................................................................39
5.3 Impact van het middenveld?......................................................................................................40
5.3.1 Twee manieren van omgaan met het middenveld..............................................................40
5.3.2 Recentere evoluties.............................................................................................................42
5.4 Participatie en democratie..........................................................................................................42
5.5 Politieke cultuur..........................................................................................................................43
5.6 The civic culture – Almond en Verba..........................................................................................43
5.7 Kritiek op Almond en Verba........................................................................................................43
5.8 Sociaal kapitaal...........................................................................................................................43
6. Politieke partijen en partijsystemen.................................................................................................44
6.1 Partijen.......................................................................................................................................44
6.1.1 Kaderpartijen en massapartijen...........................................................................................45
6.1.2 Volkspartij of catch-all party................................................................................................46
6.1.3 Kartelpartij (modern kaderpartij).........................................................................................47
6.2 Typologieën................................................................................................................................49
6.2.1 Typologie op basis van organisatie......................................................................................49
6.2.2 Typologie op basis van ideologie.........................................................................................50
6.2.3 Typologie op basis van strategie..........................................................................................50
6.3 Partijsystemen............................................................................................................................51
7. Kiessystemen en stemgedrag...........................................................................................................53
7.1 Belang van verkiezingen.............................................................................................................53
7.1.1 Gevolg..................................................................................................................................53
7.2 Wie mag er stemmen?................................................................................................................54
7.3 Plicht, recht, registratie?.............................................................................................................55
7.4 Selectie van kandidaten..............................................................................................................56
7.5 Verkiezingstechnieken................................................................................................................56
7.5.1 Uninominaal – relatieve meerderheid.................................................................................57
7.5.2 Plurinominaal – relatieve meerderheid...............................................................................57
7.5.3 Absolute meerderheid.........................................................................................................57

3

, 7.5.4 Proportioneel kiesstelsel......................................................................................................58
7.6 Welke kandidaten zijn verkozen?...............................................................................................59
7.7 Gevolgen van kiessystemen........................................................................................................59
7.8 Stemgedrag.................................................................................................................................60
8. Parlement en regering......................................................................................................................61
8.1 Scheiding der machten...............................................................................................................61
8.2 Parlement en kamers..................................................................................................................63
8.2.1 Voordelen van bicameralisme.............................................................................................63
8.3 Functies van het parlement........................................................................................................65
8.3.1 Representatie......................................................................................................................65
8.3.2 Wetgeving............................................................................................................................66
8.3.3 Deliberatie...........................................................................................................................66
8.3.4 Controle...............................................................................................................................67
8.4 Parlement en regering................................................................................................................67
8.5 Parlementair vs. presidentieel regime........................................................................................67
8.5.1 Macht en blokkade..............................................................................................................67
8.6 Vorming van de regering............................................................................................................68
8.7 Staatshoofd en regering.............................................................................................................68
8.8 Leden van de regering................................................................................................................69
9. Bestuur en beleid..............................................................................................................................69
9.1 Beleid..........................................................................................................................................69
9.1.1 Beleidscyclus........................................................................................................................70
9.1.2 Agendavorming....................................................................................................................70
9.1.3 Beleidsvoorbereiding...........................................................................................................71
9.1.4 Besluitvorming.....................................................................................................................71
9.1.5 Beleidsuitvoering.................................................................................................................73
9.1.6 Beleidsevaluatie...................................................................................................................73
9.2 Stijlen van bestuur......................................................................................................................73
9.2.1 Economisch beleid...............................................................................................................74
10. Administratie en justitie.................................................................................................................75
10.1 Einde van beleidscyclus............................................................................................................75
10.2 Administratie............................................................................................................................75
10.2.1 Bureaucratie......................................................................................................................75
10.2.2 Voor- en nadelen bureaucratie..........................................................................................76
10.2.3 Taakverdeling in administratie...........................................................................................76
10.2.4 New Public Management...................................................................................................77

4

Gekoppeld boek

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak

Documentinformatie

Geüpload op
16 januari 2023
Aantal pagina's
97
Geschreven in
2022/2023
Type
College aantekeningen
Docent(en)
Stefaan walgrave
Bevat
Alle colleges

Onderwerpen

€8,49
Krijg toegang tot het volledige document:

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
De reputatie van een verkoper is gebaseerd op het aantal documenten dat iemand tegen betaling verkocht heeft en de beoordelingen die voor die items ontvangen zijn. Er zijn drie niveau’s te onderscheiden: brons, zilver en goud. Hoe beter de reputatie, hoe meer de kwaliteit van zijn of haar werk te vertrouwen is.
astermarcus Universiteit Antwerpen
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
19
Lid sinds
3 jaar
Aantal volgers
11
Documenten
4
Laatst verkocht
3 maanden geleden

4,0

1 beoordelingen

5
0
4
1
3
0
2
0
1
0

Recent door jou bekeken

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen