Hoofdstuk 1: introductie sociale
psychologie
definitie sociale psychologie: de wetenschappelijke studie van de manier waarop mensen
denken, voelen en hoe gedragwordt beïnvloed door een echt of ingebeelde aanwezigheid
van andere mensen.
● directe pogingen tot sociale invloed
● indirecte of onzichtbare pogingen tot sociale invloed
Onderzoek dat de voorwaarden (condities) specificeert waaronder het ene of het andere
het meest waarschijnlijk zal plaatsvinden.
--> sociale psychologen willen weten welke uitkomst het meest waarschijnlijk is
● "Wat are the factors that cause aggresion?"
● "Wat causes prejudice, and how might we reduce it?"
● "What variables cause two people like or love each other?"
Verschil met andere disciplines
Sociale psychologie: hoe mensen de sociale wereld interpreteren
--> de individuele construal van de situatie
1. Evolutionaire Psychologie:uitleggen van sociaal gedrag in termen van genetische
factoren door natural selection
2. Persoonlijkheid Psychologie : focus op individuele verschillen = de verschillende
persoonlijkheden
--> negeert de belangrijke rol van sociale invloed.
construal: hoe mensen de sociale wereld waarnemen, begrijpen, en interpreteren.
Verschil met sociologie: de level van analyse is de groep, institutie of gemeenschap.
--> sociale psychologie is de analyse van het individu in een groep, institutie of
gemeenschap.
Doel sociale psychologie:het identificeren van psychologische eigenschappen die bijna
iedereen blootstellen aan socialeinvloed, ongeacht sociale klasse of cultuur.
● Cross- culture onderzoek: belangrijk voor het aanscherpen van theorieën--> is een
theorie universeel? of zijn er meerdere variabele die van belang zijn.
,De kracht van de situatie
Fundamental Attribution Error: De neiging om ons eigen gedrag en die van andere uit te
leggen gebaseerd op persoonlijkheid en het onderschatten van de kracht van sociale invloed
en de onmiddellijke situatie
--> kan je een vals gevoel van veiligheid geven : versimpelen van de waarheid en de schuld
geven aan de slachtoffers (niet aan de sociale invloed en situatie)
Behaviorism: de studie van het begrijpen van menselijk gedrag --> Al het gedrag komt
vanuit de beloning of straf die ermee gepaard gaat.
--> ze zien iets belangrijks over het hoofd: de interpretatie van de omgeving van de
mensen.
De aandacht voor de construal komt van Gestalt Psychologie
: bestuderen van de subjectieve perceptie van een voorwerp bij mensen als een geheel
● Naïve realism: de overtuiging dat je dingen ziet zoals ze zijn, en dus het
onderschatten van hoe je dingen onbewust andere interpreteert.
Motieven
Hoe interpreteren mensen de wereld?
● Een interpretatie die het meest positief is voor de individu (the need to feel good
about ourselves)
● Een accurate interpretatie (the need to be accurate)
The Need to Feel Good About Ourselves
● Een sterke behoefte om onze eigenwaarde hoog te houden
--> zorgt voor het niet kunnen leren van fouten
● Suffering and Self- Justification:
--> Het rechtvaardigen van gedrag kan zorgen voor een paradox waarbij de persoon juist
meer kan leiden.
The Need to Be Accurate
, ● Social Cognition: de studie van hoe mensen selecteren, interpreteren, onthouden
en gebruiken van informatie om te oordelen en besluiten te nemen.
--> besluiten op basis van nauwkeurigheid is moeilijk omdat je de feiten vaak niet allemaal
weet om de juiste beslissing te maken.
Waarom Sociale Psychologie belangrijk is
● We zijn nieuwsgierig
● meehelpen aan oplossingen van sociale problemen
Hoofdstuk 8: Overeenstemming en
Gehoorzaamheid
sociale beïnvloeding
Conformity (Overeenstemming)
= het veranderen van een individu zijn gedrag door een echte of ingebeelde invloed van
andere.
informational social influence: wanneer we in een situatie zitten waarbij we niet weten wat
de juiste manier is om ons te gedragen kijken we naar anderen en volgen we hun voorbeeld.
--> kan leiden tot
● private acceptance: het volgen van andere mensen hun gedrag, omdat ze oprecht
denken dat deze mensen het juist hebben.
● public compliance: publiekelijk overeenstemmen met de groep, zonder dit echt te
geloven.
need to be accurate:
wanneer er in een experiment wordt benadrukt dat het experiment heel belangrijk is dan zal
de proefpersoon sneller conformen met de rest van de groep, dan wanneer the need to be
accurate niet zo groot is.
Grootste kans op overeenstemming in situaties:
1. Een dubbelzinnige (ambiguous) situatie
hoe meer onzeker je bent hoe groter de kans is dat je naar andere kijkt.
2. Bij een crisis situatie
een crisis gaat vaak gepaard met dubbelzinnigheid. In paniek kan er niet rationeel worden
nagedacht en wordt er naar andere gekeken.
3. Wanneer mensen experts zijn
, Hoe meer expertise een persoon heeft hoe meer waardevol hij is als gids in een
dubbelzinnige situatie
The Need to Be Accepted
Normatieve Sociale Invloed
Het is niet altijd dat we niet weten wat we moeten doen maar we overeenstemmen met een
groep zijn sociale normen: impliciete regels voor acceptabel gedrag, waardes en
overtuigingen.
● acceptatie door andere is extreem belangrijk voor ons
normatieve sociale invloed gebeurt wanneer de invloed van andere mensen ons leiden tot
overeenstemming zodat we leuk en geaccepteerd worden.
--> public compliance, maar niet persé private acceptance
hoe belangrijker de situatie hoe sneller we overeenstemmen
--> maar dit ontkennen we vaak
--> we onderschatten vaak de kracht van normatieve sociale invloed.
De consequenties van het verzetten tegen normatieve sociale invloed
● afwijzing
Schachter (1951) demonstreerde hoe een groep reageert op 1 persoon die niet
overeenstemt.
● de afwijkende werd het doelwit van vragen en opmerkingen
● aan het einde werd er niet meer met hem gecommuniceerd, omdat ze hem niet
konden overhalen
--> als straf
● groep werd gevraagd om iemand te nomineren die later zou worden uitgesloten van
discussies --> ze nomineerde de afwijkende
sociale groepen zijn goed onderlegd in de afwijkende terug in lijn brengen.
Wanneer stemmen mensen overeen tot normatieve sociale invloed?
Latané's social impact theory:
3 variabelen die ervoor zorgen of je wel of niet overeenstemt
1. Strength
psychologie
definitie sociale psychologie: de wetenschappelijke studie van de manier waarop mensen
denken, voelen en hoe gedragwordt beïnvloed door een echt of ingebeelde aanwezigheid
van andere mensen.
● directe pogingen tot sociale invloed
● indirecte of onzichtbare pogingen tot sociale invloed
Onderzoek dat de voorwaarden (condities) specificeert waaronder het ene of het andere
het meest waarschijnlijk zal plaatsvinden.
--> sociale psychologen willen weten welke uitkomst het meest waarschijnlijk is
● "Wat are the factors that cause aggresion?"
● "Wat causes prejudice, and how might we reduce it?"
● "What variables cause two people like or love each other?"
Verschil met andere disciplines
Sociale psychologie: hoe mensen de sociale wereld interpreteren
--> de individuele construal van de situatie
1. Evolutionaire Psychologie:uitleggen van sociaal gedrag in termen van genetische
factoren door natural selection
2. Persoonlijkheid Psychologie : focus op individuele verschillen = de verschillende
persoonlijkheden
--> negeert de belangrijke rol van sociale invloed.
construal: hoe mensen de sociale wereld waarnemen, begrijpen, en interpreteren.
Verschil met sociologie: de level van analyse is de groep, institutie of gemeenschap.
--> sociale psychologie is de analyse van het individu in een groep, institutie of
gemeenschap.
Doel sociale psychologie:het identificeren van psychologische eigenschappen die bijna
iedereen blootstellen aan socialeinvloed, ongeacht sociale klasse of cultuur.
● Cross- culture onderzoek: belangrijk voor het aanscherpen van theorieën--> is een
theorie universeel? of zijn er meerdere variabele die van belang zijn.
,De kracht van de situatie
Fundamental Attribution Error: De neiging om ons eigen gedrag en die van andere uit te
leggen gebaseerd op persoonlijkheid en het onderschatten van de kracht van sociale invloed
en de onmiddellijke situatie
--> kan je een vals gevoel van veiligheid geven : versimpelen van de waarheid en de schuld
geven aan de slachtoffers (niet aan de sociale invloed en situatie)
Behaviorism: de studie van het begrijpen van menselijk gedrag --> Al het gedrag komt
vanuit de beloning of straf die ermee gepaard gaat.
--> ze zien iets belangrijks over het hoofd: de interpretatie van de omgeving van de
mensen.
De aandacht voor de construal komt van Gestalt Psychologie
: bestuderen van de subjectieve perceptie van een voorwerp bij mensen als een geheel
● Naïve realism: de overtuiging dat je dingen ziet zoals ze zijn, en dus het
onderschatten van hoe je dingen onbewust andere interpreteert.
Motieven
Hoe interpreteren mensen de wereld?
● Een interpretatie die het meest positief is voor de individu (the need to feel good
about ourselves)
● Een accurate interpretatie (the need to be accurate)
The Need to Feel Good About Ourselves
● Een sterke behoefte om onze eigenwaarde hoog te houden
--> zorgt voor het niet kunnen leren van fouten
● Suffering and Self- Justification:
--> Het rechtvaardigen van gedrag kan zorgen voor een paradox waarbij de persoon juist
meer kan leiden.
The Need to Be Accurate
, ● Social Cognition: de studie van hoe mensen selecteren, interpreteren, onthouden
en gebruiken van informatie om te oordelen en besluiten te nemen.
--> besluiten op basis van nauwkeurigheid is moeilijk omdat je de feiten vaak niet allemaal
weet om de juiste beslissing te maken.
Waarom Sociale Psychologie belangrijk is
● We zijn nieuwsgierig
● meehelpen aan oplossingen van sociale problemen
Hoofdstuk 8: Overeenstemming en
Gehoorzaamheid
sociale beïnvloeding
Conformity (Overeenstemming)
= het veranderen van een individu zijn gedrag door een echte of ingebeelde invloed van
andere.
informational social influence: wanneer we in een situatie zitten waarbij we niet weten wat
de juiste manier is om ons te gedragen kijken we naar anderen en volgen we hun voorbeeld.
--> kan leiden tot
● private acceptance: het volgen van andere mensen hun gedrag, omdat ze oprecht
denken dat deze mensen het juist hebben.
● public compliance: publiekelijk overeenstemmen met de groep, zonder dit echt te
geloven.
need to be accurate:
wanneer er in een experiment wordt benadrukt dat het experiment heel belangrijk is dan zal
de proefpersoon sneller conformen met de rest van de groep, dan wanneer the need to be
accurate niet zo groot is.
Grootste kans op overeenstemming in situaties:
1. Een dubbelzinnige (ambiguous) situatie
hoe meer onzeker je bent hoe groter de kans is dat je naar andere kijkt.
2. Bij een crisis situatie
een crisis gaat vaak gepaard met dubbelzinnigheid. In paniek kan er niet rationeel worden
nagedacht en wordt er naar andere gekeken.
3. Wanneer mensen experts zijn
, Hoe meer expertise een persoon heeft hoe meer waardevol hij is als gids in een
dubbelzinnige situatie
The Need to Be Accepted
Normatieve Sociale Invloed
Het is niet altijd dat we niet weten wat we moeten doen maar we overeenstemmen met een
groep zijn sociale normen: impliciete regels voor acceptabel gedrag, waardes en
overtuigingen.
● acceptatie door andere is extreem belangrijk voor ons
normatieve sociale invloed gebeurt wanneer de invloed van andere mensen ons leiden tot
overeenstemming zodat we leuk en geaccepteerd worden.
--> public compliance, maar niet persé private acceptance
hoe belangrijker de situatie hoe sneller we overeenstemmen
--> maar dit ontkennen we vaak
--> we onderschatten vaak de kracht van normatieve sociale invloed.
De consequenties van het verzetten tegen normatieve sociale invloed
● afwijzing
Schachter (1951) demonstreerde hoe een groep reageert op 1 persoon die niet
overeenstemt.
● de afwijkende werd het doelwit van vragen en opmerkingen
● aan het einde werd er niet meer met hem gecommuniceerd, omdat ze hem niet
konden overhalen
--> als straf
● groep werd gevraagd om iemand te nomineren die later zou worden uitgesloten van
discussies --> ze nomineerde de afwijkende
sociale groepen zijn goed onderlegd in de afwijkende terug in lijn brengen.
Wanneer stemmen mensen overeen tot normatieve sociale invloed?
Latané's social impact theory:
3 variabelen die ervoor zorgen of je wel of niet overeenstemt
1. Strength
