Ontwikkelingspsychologie
Hoofdstuk 1 Terrein van de ontwikkelingspsychologie
1.1 Een definitie van ontwikkeling
Betekenis van ontwikkeling:
Reeks snelle veranderingen die tot verschillende/ hogere niveaus van
functioneren leiden.
Kenmerken van ontwikkeling:
- Een getrapt proces waarbij elke volgende trede op een hoger niveau staat.
- Rijping door te groeien van klein naar groot en dingen te leren van eenvoudig
naar complex.
- Leren door te doen
1.2 Kinder– en Jeugdjaren
Kinderjaren-> 0-12 jaar
Jeugdjaren ->12-18 jaar
1. Babyperiode 0-12 maanden
2. Peuterperiode 1-4 jaar
3. Kleuterperiode 4-6 jaar
4. Schoolperiode 6-12 jaar
5. Adolescentie 12-18 jaar
Babyperiode 0-12 maanden (we spreken van een baby zolang het niet loopt)
- Motorische ontwikkeling gaat razend snel
- Groei en ontwikkelingstempo ligt hoog
* Belangrijkste ontwikkeling: Gehecht relatie en persoonlijkheidsontwikkeling.
Peuterperiode 1-4 jaar
- Egocentrisch, kan zich nog niet in andere verplaatsen.
* Belangrijkste ontwikkeling: Taal ontwikkeling, leert praten.
Kleuterperiode 4-6 jaar
- Meer op andere kinderen gericht
- Rijke fantasie
Schoolperiode 6-12 jaar
- Cognitieve ontwikkeling begint.
- Ontmoet veel andere kinderen door sport of hobby activiteiten.
Adolescentie 12-18 jaar
- Begin van de pubertijd ( geslachtsrijping)
- Ontwikkeling van seksualiteit en identiteit
- Relatie met leeftijdsgenoten en ouders erg belangrijk.
1
, 1.3 Ontwikkelingspsychologie in historisch perspectief
Locke -> Nurture
- Tabula rasa, elk kind word als onbeschreven blad ter wereld gebracht.
- Omgeving bepaald wat voor kind je word.
Rousseau -> Nature
- Gelooft dat je van nature een goed mens bent.
- Kind heeft respect, ruimte en stimulans nodig.
- Zo min mogelijk corrigeren voor een betere ontwikkeling.
1.4 Verklarend onderzoek
Correlatie -> Samenhang tussen twee factoren, Oorzaak en gevolg
1.5 Meten in de gedragswetenschappen
Instrumenten om gegevens te verzamelen
- Experimenteren
- Observaties
- Interviews
- Vragenlijsten/ enquêtes
Validiteit -> Geldigheid
Betrouwbaar -> Een meting levert steeds hetzelfde resultaat op ongeacht het
tijdstip.
Om de ontwikkeling van kinderen te meten gebruikt men verschillende
onderzoeksmethoden
Methode Definitie Voordelen Nadelen
Dwarsdoorsnede Op 1 tijdstip de Snel en -Geen individuele
meetresultaten van goedkoop ontwikkeling te
groepen van traceren.
verschillende
leeftijden vergelijken -Onbetrouwbaar
bijv. 4- en 6 jarigen
Longitudinaal Op meerdere Ontwikkelingen -Langdurig
tijdstippen 1 groep duidelijk -Duur
kinderen met zichzelf zichtbaar -uitval van
vergelijken, bijv. 4 personen
jarigen en dit na twee
jaar herhalen
2
Hoofdstuk 1 Terrein van de ontwikkelingspsychologie
1.1 Een definitie van ontwikkeling
Betekenis van ontwikkeling:
Reeks snelle veranderingen die tot verschillende/ hogere niveaus van
functioneren leiden.
Kenmerken van ontwikkeling:
- Een getrapt proces waarbij elke volgende trede op een hoger niveau staat.
- Rijping door te groeien van klein naar groot en dingen te leren van eenvoudig
naar complex.
- Leren door te doen
1.2 Kinder– en Jeugdjaren
Kinderjaren-> 0-12 jaar
Jeugdjaren ->12-18 jaar
1. Babyperiode 0-12 maanden
2. Peuterperiode 1-4 jaar
3. Kleuterperiode 4-6 jaar
4. Schoolperiode 6-12 jaar
5. Adolescentie 12-18 jaar
Babyperiode 0-12 maanden (we spreken van een baby zolang het niet loopt)
- Motorische ontwikkeling gaat razend snel
- Groei en ontwikkelingstempo ligt hoog
* Belangrijkste ontwikkeling: Gehecht relatie en persoonlijkheidsontwikkeling.
Peuterperiode 1-4 jaar
- Egocentrisch, kan zich nog niet in andere verplaatsen.
* Belangrijkste ontwikkeling: Taal ontwikkeling, leert praten.
Kleuterperiode 4-6 jaar
- Meer op andere kinderen gericht
- Rijke fantasie
Schoolperiode 6-12 jaar
- Cognitieve ontwikkeling begint.
- Ontmoet veel andere kinderen door sport of hobby activiteiten.
Adolescentie 12-18 jaar
- Begin van de pubertijd ( geslachtsrijping)
- Ontwikkeling van seksualiteit en identiteit
- Relatie met leeftijdsgenoten en ouders erg belangrijk.
1
, 1.3 Ontwikkelingspsychologie in historisch perspectief
Locke -> Nurture
- Tabula rasa, elk kind word als onbeschreven blad ter wereld gebracht.
- Omgeving bepaald wat voor kind je word.
Rousseau -> Nature
- Gelooft dat je van nature een goed mens bent.
- Kind heeft respect, ruimte en stimulans nodig.
- Zo min mogelijk corrigeren voor een betere ontwikkeling.
1.4 Verklarend onderzoek
Correlatie -> Samenhang tussen twee factoren, Oorzaak en gevolg
1.5 Meten in de gedragswetenschappen
Instrumenten om gegevens te verzamelen
- Experimenteren
- Observaties
- Interviews
- Vragenlijsten/ enquêtes
Validiteit -> Geldigheid
Betrouwbaar -> Een meting levert steeds hetzelfde resultaat op ongeacht het
tijdstip.
Om de ontwikkeling van kinderen te meten gebruikt men verschillende
onderzoeksmethoden
Methode Definitie Voordelen Nadelen
Dwarsdoorsnede Op 1 tijdstip de Snel en -Geen individuele
meetresultaten van goedkoop ontwikkeling te
groepen van traceren.
verschillende
leeftijden vergelijken -Onbetrouwbaar
bijv. 4- en 6 jarigen
Longitudinaal Op meerdere Ontwikkelingen -Langdurig
tijdstippen 1 groep duidelijk -Duur
kinderen met zichzelf zichtbaar -uitval van
vergelijken, bijv. 4 personen
jarigen en dit na twee
jaar herhalen
2