Reflectie- en leervaardigheden
Algemeen
Examen van zowel het boek en de powerpoint
Overzicht op toledo welke p in het boek we moeten kennen
, Les 1: Hoofdstuk 1: leren
Leren: niet schoolse leren maar leren in de breedste betekenis van het woord, jezelf ontwikkelen.
Verschillende opvattingen van leren zijn in de loop van de tijd gekomen.
1) Behaviorisme (Begin 20ste eeuw)
- De meeste zien leren als het veranderen van van gedrag. Kennis en vaardigheden woren geleerd
door prikkels van buitenaf. Directe instructie, oefenen en trainen zijn belangrijk om gedrag aan te
leren en te automatiseren. = het pavlofeffect
2) Cognitivisme:
- Gaat uit van een actief en zelfstandig leerproces. Leren door nieuwe leerstof te verbinden aan
aanwezige kennis. Meer focus op hoe het geleerd word dan op wat er geleerd word.
3) Constructuvistische opvatting:
- Leren bestaat vooral uit het construeren van kennis op basis van individuele ervaringen.
Leren kan je uit verschillende perspectieven beschouwen. Bewust of onbewust. Cognitief proces of
proces met vooral emoties. Nature vs nurture. Bv voor een pyscholoog is dit anders dan voor een
neurobioloog. Al deze perspectieven vullen elkaar aan en geven ons een completer beeld van hoe
mensen echt leren. Leren :
- Leren is een cognitief proces. Het denken staat voorop
- Leren is een proces waarbij ook emoties een rol spelen.
- Leren is zowel een individueel als een sociaal proces.
- Leren leidt vaak, niet altijd tot een gedragsverandering.
- Leren heeft te maken met iets nieuws toevoegen.
- Leren is zowel een onbewust als bewuste activiteit en vertrekt vaak vanuit iets niet weten
Levenslang leren en leren door ervaringen
Naarmate de tijd zijn we ook gaan beseffen dat leren niet stopt na het behalen van een diploma, je
kan je hele leven verder blijven leren. Niet alleen kan je levenslang leren maar kan dit ook op een
andere manier dan in de boeken te zitten. John Dewey vertelde dat je leert door dingen te doen en
je te realiseren wat je doet. Wanneer je in een routine terecht komt ga je niet meer kritisch denken.
Door te realiseren wat je doet kan je ook beter reflecteren.
Hedendaagse opvatting van leren: combinatie van denken en doen, die zowel individueel als in
contact met anderen plaatsvindt waar ook emoties een rol spelen.
Kennis construeren: leren is gericht op reflectie en eigen ervaringen.
- Leren is een proces van kennis constructie = betekenis geven aan ervaringen
- Leren is een actief proces = van externe sturing naar zelfsturing met eigen verantwoordelijkheid
- Leren is voortbouwen op aanwezige kennis = bewust worden van impliciete kennis
- Leren is een sociaal proces = interactie met anderen
- Leren is situatie- en contextgebonden = invloed van omgeving en omstandigheden
Ervaringen en al aanwezige kennis vormen in een constructivistische opvatting over leren belangrijke
elementen in het leerproces. Deze kennis is persoonsgebonden. Iedereen kijkt vanuit een andere bril.
, Vormen van kennis:
- Kennis uit formele bronnen: theorie, theoretische modellen, methodes, methodieken,
technieken. Body of knowledge: basispakket aan kennis per vakgebied.
- Kennis uit informele bronnen: collega’s, media, tijdschriften, kranten, …
- Kennis uit eigen ervaringen: het dagelijkse leven als bron van kennis.
- Verborgen kennis: onbewust opgeslagen informatie en observaties. ( tacit knowleadge)
- Intuïtie: is ook verborgen kennis.
Leerstijlen : KOLB
Niet alleen zijn er verschillende opvattingen over leren, ook kan je stellen dat iedereen op een
andere manier leert. Kolb heeft hier meer inzicht in verschaft. Je kan leren door theorie (abstract
leren) en leren door praktijk (concreet leren). Daarbij horen twee manieren. Actief leren (doen) en
reflectief leren (beschouwen)
Divergeerder/dromer: tussen concreet en reflectief leren
- willen eerst goed ergens over nadenken. Zij willen een probleem van
alle kanten benaderen en bekijken en zien steeds nieuwe oplossingen
Assimilator/denker: tussen relfectief en abstract leren
- Denkers zetten graag hun observaties om in hypothesen en theorieën.
Zij kunnen goed redeneren en werken graag zelfstandig. Zij willen
graag de kans krijgen om vragen te stellen.
Convergeerder/beslisser: tussen abstract en actief leren
- Beslissers proberen graag theorieën uit in de praktijk. Ze nemen vaak initiatief, zijn
probleemoplossend en hakken knopen door.
Accomodator/doener: tussen actief en concreet
- hebben een voorkeur voor situaties waarin ze zo snel mogelijk aan de slag kunnen en leren het
best wanneer er ruimte is voor directe ervaring door dingen te doen. Doeners kunnen goed
problemen oplossen.
dimensies in het leren
1) Eerste dimensie loopt van concreet ervaren (“kennen”) naar abstract begrijpen (“weten”).
Kennen is een ervaring met iets
Weten is in het bezit zijn van een waarheid, een feit over iets.
2) Tweede dimensie loopt van actief experimenteren naar reflectief observeren
Actief experimenteren is naar buiten gericht
Reflectief observeren is naar binnen gericht
Leervoorkeuren: ruijters: Hij zegt dat niet iedereen op dezelfde manier leert dus we moeten spreken
van leervoorkeuren bv: Kunst afkijken, Participeren, Oefenen, Kennis verwerven, Ontdekken, …
Algemeen
Examen van zowel het boek en de powerpoint
Overzicht op toledo welke p in het boek we moeten kennen
, Les 1: Hoofdstuk 1: leren
Leren: niet schoolse leren maar leren in de breedste betekenis van het woord, jezelf ontwikkelen.
Verschillende opvattingen van leren zijn in de loop van de tijd gekomen.
1) Behaviorisme (Begin 20ste eeuw)
- De meeste zien leren als het veranderen van van gedrag. Kennis en vaardigheden woren geleerd
door prikkels van buitenaf. Directe instructie, oefenen en trainen zijn belangrijk om gedrag aan te
leren en te automatiseren. = het pavlofeffect
2) Cognitivisme:
- Gaat uit van een actief en zelfstandig leerproces. Leren door nieuwe leerstof te verbinden aan
aanwezige kennis. Meer focus op hoe het geleerd word dan op wat er geleerd word.
3) Constructuvistische opvatting:
- Leren bestaat vooral uit het construeren van kennis op basis van individuele ervaringen.
Leren kan je uit verschillende perspectieven beschouwen. Bewust of onbewust. Cognitief proces of
proces met vooral emoties. Nature vs nurture. Bv voor een pyscholoog is dit anders dan voor een
neurobioloog. Al deze perspectieven vullen elkaar aan en geven ons een completer beeld van hoe
mensen echt leren. Leren :
- Leren is een cognitief proces. Het denken staat voorop
- Leren is een proces waarbij ook emoties een rol spelen.
- Leren is zowel een individueel als een sociaal proces.
- Leren leidt vaak, niet altijd tot een gedragsverandering.
- Leren heeft te maken met iets nieuws toevoegen.
- Leren is zowel een onbewust als bewuste activiteit en vertrekt vaak vanuit iets niet weten
Levenslang leren en leren door ervaringen
Naarmate de tijd zijn we ook gaan beseffen dat leren niet stopt na het behalen van een diploma, je
kan je hele leven verder blijven leren. Niet alleen kan je levenslang leren maar kan dit ook op een
andere manier dan in de boeken te zitten. John Dewey vertelde dat je leert door dingen te doen en
je te realiseren wat je doet. Wanneer je in een routine terecht komt ga je niet meer kritisch denken.
Door te realiseren wat je doet kan je ook beter reflecteren.
Hedendaagse opvatting van leren: combinatie van denken en doen, die zowel individueel als in
contact met anderen plaatsvindt waar ook emoties een rol spelen.
Kennis construeren: leren is gericht op reflectie en eigen ervaringen.
- Leren is een proces van kennis constructie = betekenis geven aan ervaringen
- Leren is een actief proces = van externe sturing naar zelfsturing met eigen verantwoordelijkheid
- Leren is voortbouwen op aanwezige kennis = bewust worden van impliciete kennis
- Leren is een sociaal proces = interactie met anderen
- Leren is situatie- en contextgebonden = invloed van omgeving en omstandigheden
Ervaringen en al aanwezige kennis vormen in een constructivistische opvatting over leren belangrijke
elementen in het leerproces. Deze kennis is persoonsgebonden. Iedereen kijkt vanuit een andere bril.
, Vormen van kennis:
- Kennis uit formele bronnen: theorie, theoretische modellen, methodes, methodieken,
technieken. Body of knowledge: basispakket aan kennis per vakgebied.
- Kennis uit informele bronnen: collega’s, media, tijdschriften, kranten, …
- Kennis uit eigen ervaringen: het dagelijkse leven als bron van kennis.
- Verborgen kennis: onbewust opgeslagen informatie en observaties. ( tacit knowleadge)
- Intuïtie: is ook verborgen kennis.
Leerstijlen : KOLB
Niet alleen zijn er verschillende opvattingen over leren, ook kan je stellen dat iedereen op een
andere manier leert. Kolb heeft hier meer inzicht in verschaft. Je kan leren door theorie (abstract
leren) en leren door praktijk (concreet leren). Daarbij horen twee manieren. Actief leren (doen) en
reflectief leren (beschouwen)
Divergeerder/dromer: tussen concreet en reflectief leren
- willen eerst goed ergens over nadenken. Zij willen een probleem van
alle kanten benaderen en bekijken en zien steeds nieuwe oplossingen
Assimilator/denker: tussen relfectief en abstract leren
- Denkers zetten graag hun observaties om in hypothesen en theorieën.
Zij kunnen goed redeneren en werken graag zelfstandig. Zij willen
graag de kans krijgen om vragen te stellen.
Convergeerder/beslisser: tussen abstract en actief leren
- Beslissers proberen graag theorieën uit in de praktijk. Ze nemen vaak initiatief, zijn
probleemoplossend en hakken knopen door.
Accomodator/doener: tussen actief en concreet
- hebben een voorkeur voor situaties waarin ze zo snel mogelijk aan de slag kunnen en leren het
best wanneer er ruimte is voor directe ervaring door dingen te doen. Doeners kunnen goed
problemen oplossen.
dimensies in het leren
1) Eerste dimensie loopt van concreet ervaren (“kennen”) naar abstract begrijpen (“weten”).
Kennen is een ervaring met iets
Weten is in het bezit zijn van een waarheid, een feit over iets.
2) Tweede dimensie loopt van actief experimenteren naar reflectief observeren
Actief experimenteren is naar buiten gericht
Reflectief observeren is naar binnen gericht
Leervoorkeuren: ruijters: Hij zegt dat niet iedereen op dezelfde manier leert dus we moeten spreken
van leervoorkeuren bv: Kunst afkijken, Participeren, Oefenen, Kennis verwerven, Ontdekken, …
