Hoofdstuk 1 Arm&Rijk
Aardrijkskunde
Paragraaf 1
Bevolkingsgroei: de netto toename van de bevolking als gevolg van
geboorte, sterfte, vesteging en vertrek
Commerciële landbouw: landbouw die gericht is op het maken van winst
Exportlandbouw: landbouwactiviteiten die gericht zijn op de uitvoer van de
voortgebrachte producten
Good gouvernance: goed bestuur met als (voornaamste) uitgangspunten
openheid, verantwoording, rechtvaardigheid, bevolkingsparticipatie en
overeenstemming
Grootfamilie: leefeenheid rondom een of meer kerngezinnen op basis van
familierelaties
Handelsgewas: gewas dat verbouwd wordt met een winstoogmerk en dat
wordt verhandeld en tot producten verwekt
Productiviteit: de opbrengst van een activiteit per geïnvesteerde eenheid,
zoals arbeidskracht (per persoon) of oppervlakte (per hectare)
Territoriaal conflict: onenigheid over het bezit en of bestuur van een
gebied tussen twee of meer staten
Voedselgewas: gewas dat bedoeld is voor menselijke consumptie
Een land van boeren en nomaden
De terugkerende voedseltekorten in Ethiopië worden de groene honger
genoemd. Hoe kunnen zoveel mensen geen eten hebben in een
vruchtbaar land met evenveel neerslag als in Nederland?
Ligging Ethiopië (absolute ligging en relatieve ligging)
→ Ethiopië ligt tussen de Kreeftskeerkring
→ Ruim de helft van Ethiopië is bedekt met hoge bergketens en
plateaus, hierdoor en door de slechte infrastructuur kost vervoer
veel tijd. Grote delen zijn niet aangesloten op het wegennet dus
belangrijke voorzieningen en markten zijn onbereikbaar. Er is een
spoorweg. Ethiopië heeft 4 vliegvelden en veel kleine vliegveldjes.
,De mensen, demografie
→ In Ethiopië is een hoge bevolkingsgroei
→ Het sterftecijfer lijkt niet heel hoog te zijn, maar er is veel
kindersterfte
→ De meeste mensen wonen op het platteland
→ De steden groeien, maar demografen verwachten dat de
plattelandsbevolking nog sneller zal groeien dan de stedelijke
bevolking
→ De bevolkingsdichtheid bedraagt 102 inwoners per km2. Dit zegt
weinig want ruim driekwart woont in de centrale en noordelijke
hooglanden. De droge gebieden zijn dunbevolkt.
→ De meeste mensen wonen in het hoogstgelegen gebied, oftewel het
gebied met het meeste reliëf
De mensen, cultuur
→ Er zijn veel etnische groepen met hun eigen cultuur, de grootste
etnische groepen zijn Oromo en Amhara
→ Er zijn ook veel talen en dialecten, dit maakt de communicatie lastig.
Amhara is de meest voorkomende taal, Engels is de belangrijkste
vreemde taal
→ De helft van de bevolking is Orthodox en herdersvolkeren in de
droge streken zijn vooral moslim. 30% van de bevolking volgt de
Islam
→ Vooral op het platteland is de grootfamilie veelvoorkomend. Zo’n
eenheid bestaat uit ouders, kinderen, bedienden, neven, tantes
enzovoort. De vader bewerkt de velden of werkt buitenshuis. Veel
kinderen gaan niet naar school omdat ze helpen op het land,
hierdoor is het analfabetisme hoog.
De mensen, politiek
→ Er is een elite, een kleine groep hele rijke en machtige mensen. Ze
buiten de arme mensen uit en met corruptie en vriendjespolitiek
, versterken ze hun eigen machtspositie. Het land scoort niet goed op
de internationale corruptie-index
→ Er zijn territoriale conflicten. Er was een afscheiding met Eritrea en
een burgeroorlog, dit voelen ze nog steeds. In 1977 raakte ze in
oorlog met Somalië, tot de dag van vandaag laait het geweld af en
toe op. Elk gewapend conflict levert nieuwe vluchtelingen en de
hoge uitgaven aan leger en nationale veiligheid gaan ten koste van
zaken als infrastructuur, onderwijs, landbouw en gezondheidszorg
→ Ethiopië is een republiek en een federatie van 9 staten, die allemaal
grote autonomie hebben en hun eigen regels en wetten.
Eisen van good governance:
- ambtenaren, politie en rechters moeten onomkoopbaar zijn
- een burger moet zijn regering kunnen vertrouwen
- inwoners moeten de kans krijgen mee te doen in de
maatschappij, zonder achter de tralies te verdwijnen als hun
mening de machtshebbers niet aanstaat
Vroeger was er een slecht bestuur in Ethiopië. De tegenwoordige
regering probeert de economie te moderniseren en fraude en
corruptie wordt aangepakt. Maar voor vrijheid van meningsuiting is
nog steeds weinig ruimte.
De mening, economie
→ Ethiopië is een van de armste landen van Afrika
→ 2 op de 5 mensen leven onder de armoedegrens (die kunnen zicht
niet meer voorzien van de basisbehoeften (voedsel, huisvesting,
gezondheidszorg en onderwijs)
→ Wel gaat de economie vooruit en groeit de koopkracht
→ Maar helaas worden de inkomstverschillen groter. De groep die echt
arm blijft zijn landarbeiders en kleine boeren. Er is een opkomende
stedelijke middenklasse. De hoge militairen, politici en
bestuursambtenaren hebben nu de maatschappelijke posities die
eerder werden ingenomen door de adel en de grondbezitters.
Landbouw weinig productief
75% van de bevolking werkt in de landbouw. Dit maakt de economie erg
kwetsbaar voor misoogsten en prijsschommelingen op de wereldmarkt. De
bijdrage van de landbouw aan het bbp is klein, dat betekent dat de
productiviteit in de primaire sector laag is
Aardrijkskunde
Paragraaf 1
Bevolkingsgroei: de netto toename van de bevolking als gevolg van
geboorte, sterfte, vesteging en vertrek
Commerciële landbouw: landbouw die gericht is op het maken van winst
Exportlandbouw: landbouwactiviteiten die gericht zijn op de uitvoer van de
voortgebrachte producten
Good gouvernance: goed bestuur met als (voornaamste) uitgangspunten
openheid, verantwoording, rechtvaardigheid, bevolkingsparticipatie en
overeenstemming
Grootfamilie: leefeenheid rondom een of meer kerngezinnen op basis van
familierelaties
Handelsgewas: gewas dat verbouwd wordt met een winstoogmerk en dat
wordt verhandeld en tot producten verwekt
Productiviteit: de opbrengst van een activiteit per geïnvesteerde eenheid,
zoals arbeidskracht (per persoon) of oppervlakte (per hectare)
Territoriaal conflict: onenigheid over het bezit en of bestuur van een
gebied tussen twee of meer staten
Voedselgewas: gewas dat bedoeld is voor menselijke consumptie
Een land van boeren en nomaden
De terugkerende voedseltekorten in Ethiopië worden de groene honger
genoemd. Hoe kunnen zoveel mensen geen eten hebben in een
vruchtbaar land met evenveel neerslag als in Nederland?
Ligging Ethiopië (absolute ligging en relatieve ligging)
→ Ethiopië ligt tussen de Kreeftskeerkring
→ Ruim de helft van Ethiopië is bedekt met hoge bergketens en
plateaus, hierdoor en door de slechte infrastructuur kost vervoer
veel tijd. Grote delen zijn niet aangesloten op het wegennet dus
belangrijke voorzieningen en markten zijn onbereikbaar. Er is een
spoorweg. Ethiopië heeft 4 vliegvelden en veel kleine vliegveldjes.
,De mensen, demografie
→ In Ethiopië is een hoge bevolkingsgroei
→ Het sterftecijfer lijkt niet heel hoog te zijn, maar er is veel
kindersterfte
→ De meeste mensen wonen op het platteland
→ De steden groeien, maar demografen verwachten dat de
plattelandsbevolking nog sneller zal groeien dan de stedelijke
bevolking
→ De bevolkingsdichtheid bedraagt 102 inwoners per km2. Dit zegt
weinig want ruim driekwart woont in de centrale en noordelijke
hooglanden. De droge gebieden zijn dunbevolkt.
→ De meeste mensen wonen in het hoogstgelegen gebied, oftewel het
gebied met het meeste reliëf
De mensen, cultuur
→ Er zijn veel etnische groepen met hun eigen cultuur, de grootste
etnische groepen zijn Oromo en Amhara
→ Er zijn ook veel talen en dialecten, dit maakt de communicatie lastig.
Amhara is de meest voorkomende taal, Engels is de belangrijkste
vreemde taal
→ De helft van de bevolking is Orthodox en herdersvolkeren in de
droge streken zijn vooral moslim. 30% van de bevolking volgt de
Islam
→ Vooral op het platteland is de grootfamilie veelvoorkomend. Zo’n
eenheid bestaat uit ouders, kinderen, bedienden, neven, tantes
enzovoort. De vader bewerkt de velden of werkt buitenshuis. Veel
kinderen gaan niet naar school omdat ze helpen op het land,
hierdoor is het analfabetisme hoog.
De mensen, politiek
→ Er is een elite, een kleine groep hele rijke en machtige mensen. Ze
buiten de arme mensen uit en met corruptie en vriendjespolitiek
, versterken ze hun eigen machtspositie. Het land scoort niet goed op
de internationale corruptie-index
→ Er zijn territoriale conflicten. Er was een afscheiding met Eritrea en
een burgeroorlog, dit voelen ze nog steeds. In 1977 raakte ze in
oorlog met Somalië, tot de dag van vandaag laait het geweld af en
toe op. Elk gewapend conflict levert nieuwe vluchtelingen en de
hoge uitgaven aan leger en nationale veiligheid gaan ten koste van
zaken als infrastructuur, onderwijs, landbouw en gezondheidszorg
→ Ethiopië is een republiek en een federatie van 9 staten, die allemaal
grote autonomie hebben en hun eigen regels en wetten.
Eisen van good governance:
- ambtenaren, politie en rechters moeten onomkoopbaar zijn
- een burger moet zijn regering kunnen vertrouwen
- inwoners moeten de kans krijgen mee te doen in de
maatschappij, zonder achter de tralies te verdwijnen als hun
mening de machtshebbers niet aanstaat
Vroeger was er een slecht bestuur in Ethiopië. De tegenwoordige
regering probeert de economie te moderniseren en fraude en
corruptie wordt aangepakt. Maar voor vrijheid van meningsuiting is
nog steeds weinig ruimte.
De mening, economie
→ Ethiopië is een van de armste landen van Afrika
→ 2 op de 5 mensen leven onder de armoedegrens (die kunnen zicht
niet meer voorzien van de basisbehoeften (voedsel, huisvesting,
gezondheidszorg en onderwijs)
→ Wel gaat de economie vooruit en groeit de koopkracht
→ Maar helaas worden de inkomstverschillen groter. De groep die echt
arm blijft zijn landarbeiders en kleine boeren. Er is een opkomende
stedelijke middenklasse. De hoge militairen, politici en
bestuursambtenaren hebben nu de maatschappelijke posities die
eerder werden ingenomen door de adel en de grondbezitters.
Landbouw weinig productief
75% van de bevolking werkt in de landbouw. Dit maakt de economie erg
kwetsbaar voor misoogsten en prijsschommelingen op de wereldmarkt. De
bijdrage van de landbouw aan het bbp is klein, dat betekent dat de
productiviteit in de primaire sector laag is
