Samenvatting Procesmanagement (Hugo Hendriks)
Hoofdstuk 1 Procesmanagement...........................................................................................................2
Paragraaf 1.1 Procesmanagement in de praktijk...............................................................................2
Paragraaf 1.2 Vier bijzondere kenmerken van processen..................................................................3
Paragraaf 1.3 Relatie met kwaliteitsmanagement.............................................................................4
Paragraaf 1.4 Sociaal-dynamisch perspectief....................................................................................6
Paragraaf 1.6 De focus van procesmanagement...............................................................................7
Hoofdstuk 2 Processen beschrijven.......................................................................................................8
Paragraaf 2.1 Procesarchitectuur bepalen.........................................................................................8
Paragraaf 2.2 Proceskenmerken vastleggen......................................................................................9
Hoofdstuk 3 Processen besturen.........................................................................................................10
Paragraaf 3.1 Organisatiestrategie vaststellen................................................................................11
Paragraaf 3.2 Procesdoelen formuleren..........................................................................................11
Paragraaf 3.3 Stuurinformatie genereren........................................................................................12
Paragraaf 3.4 Proces besturen.........................................................................................................12
Paragraaf 3.5 Processturing in de praktijk.......................................................................................13
Hoofdstuk 4 Processen analyseren......................................................................................................13
Paragraaf 4.1 Analyse van de effectiviteit van procesmanagement................................................14
Paragraaf 4.2 Analyse van het procesverloop..................................................................................14
Paragraaf 4.3 Analyse van de performance van een proces............................................................15
Paragraaf 4.4 Analysetechnieken.....................................................................................................16
Hoofdstuk 7 Lean Management..........................................................................................................17
Paragraaf 7.1 Ontstaan van Lean Management...............................................................................17
Paragraaf 7.2 Grondbeginselen van Lean Management..................................................................18
Paragraaf 7.3 Leaninstrumenten (t/m blz. 289)...............................................................................19
Artikel Proces in Kaart.........................................................................................................................20
Hoofdstuk 1: Inleiding in het recht......................................................................................................21
Paragraaf 1.4 Rechtsbronnen..........................................................................................................21
Hoofdstuk 2: Privaatrecht....................................................................................................................21
Paragraaf 2.2 Rechtshandeling........................................................................................................21
Paragraaf 2.3 Overeenkomsten.......................................................................................................22
Paragraaf 2.4 Nakoming, tekortkoming in de nakoming en de gevolgen daarvan...........................22
Paragraaf 2.6 Onrechtmatige daad..................................................................................................23
Paragraaf 2.7 Aansprakelijkheid voor personen en zaken...............................................................23
,Recht colleges......................................................................................................................................24
College 1 (1 dec)..............................................................................................................................24
College 2 (13 dec)............................................................................................................................25
College 3 (17 jan).............................................................................................................................26
Procesmanagement
Hoofdstuk 1 Procesmanagement
Paragraaf 1.1 Procesmanagement in de praktijk
§1.1.1 Wat is een proces?
Een proces is ‘Een verzameling van activiteiten die gezamenlijk input omzetten in output om een
bepaald doel te realiseren'. De output van het ene proces vormt vaak weer input voor het volgende
proces, waardoor ze aan elkaar geplakt worden. Er zijn drie manieren om processen in te delen:
- Primaire, secundaire en besturingsprocessen
o Primair proces: bakker verkoopt brood. Input is de behoefte van een klant, output is
een tevreden klant. Proces moet efficiënt verlopen. Primair proces is dus proces
waarmee kernactiviteiten van organisatie worden gerealiseerd.
o Secundair proces: organisatie voert ook ondersteunende processen uit, zoals
schoonmaak. Secundair proces is dus ondersteunend proces dat nodig is om het
primaire proces te realiseren.
o Besturingsproces: proces waarmee primaire en secundaire proces worden
bijgestuurd. Als je winst wilt maken én klanten tevreden wil stellen, moet je je
processen op een bepaalde manier inrichten.
- Hoofdprocessen, werkprocessen en werkinstructies (hoofdproces + werkproces +
werkinstructie = processen)
o Hoofdproces: proces van organisatie dat op hoogst mogelijk abstractieniveau is
beschreven, vaak hetzelfde als primair proces. Hoofdproces vormt ook de
afbakening. Soms heeft organisatie meer dan één hoofdproces, dan goed opletten
wat primair proces is.
o Werkproces: gedeelte van het hoofdproces. Kan onderdeel zijn van primair proces,
maar ook van secundair of besturingsproces.
o Werkinstructies: gedetailleerd werkproces, activiteit is zeer gedetailleerd
beschreven. Kan door één functionaris worden uitgevoerd.
- Productieprocessen, informatieprocessen en dienstverleningsprocessen (indeling naar de
soort materie die door het proces heen loopt; product, informatie of diensten)
o Productieproces: materiaal wordt omgezet in product.
o Informatieproces: documenten, digitaal proces zoals vergunningsaanvraag waarbij
deze wordt omgezet in beschikking.
o Dienstverleningsproces: klant neemt zelf deel, want klant neemt deel bij
bijvoorbeeld dienstverlening van hotel door er een nacht te slapen.
§1.1.2 Wat is procesmanagement?
, Managen van een proces is het beheren van of leidinggeven aan een proces. De processen worden
dus beheerst en beïnvloedt, omdat de organisatie haar doelen wil realiseren. Officiële definitie:
‘Procesmanagement is systematische en beheerste beïnvloeding van processen om ervoor te zorgen
dat organisatiedoelen worden gerealiseerd'. Er ontstaat een PDCA-cyclus:
- Plan: processen beschrijven
- Do: processen besturen
- Check: processen analyseren
- Act: processen verbeteren.
§1.1.3 Wat is procesmatig werken?
Organisatie kan op verschillende manieren worden ingericht, traditioneel kennen we:
- Functioneel: gericht op expertise (bijv. inkoop). Er wordt optimaal gebruik gemaakt van de
middelen, maar doordat het proces steeds overgaat naar andere afdeling is er risico op
verkokering (samenhang verdwijnt).
- Proces: gericht op voortbrenging van producten en diensten (bijv. ontwerpproces). Alle
deelnemers zijn verantwoordelijk voor goed eindresultaat, samenhang is belangrijk.
Optimalisatie van het proces staat dus centraal.
- Geografisch: gericht op het te bestrijken gebied (bijv. gebied noord)
- Productgericht: gericht op eindresultaat (bijv. medische apparatuur)
- Marktgericht: gericht op specifieke doelgroep (bijv. burgers)
Er bestaan ook combinaties van deze indelingen. Procesmatig werken is niet hetzelfde als
projectmatig werken, omdat niet alle werkzaamheden zich lenen voor procesmatige aanpak. Om
onvoorspelbare activiteiten tot een goed einde te brengen heb je improviserende activiteiten nodig.
Daar tegenover staan routinematige activiteiten die juist geschikt zijn voor procesmatig werken.
Organisatie is hier minder afhankelijk van professie. Tussenvorm is projectmatige activiteiten,
waarbij project wordt opgedeeld zodat het meer voorspelbaar is.
Aspect Improviserend Projectmatig Routinematig
Wanneer Ad hoc Te voorzien Herhalend
Resultaat Onzeker Redelijk zeker Zeker
Bekendheid Nieuw, plotseling Nieuw, planmatig Bekend
Vrijheid Veel vrijheid Vooraf doordacht Nauwelijks vrijheid
Werkwijze Chaotisch Geleidelijk duidelijker Duidelijk, vaste procedure
§1.1.4 Wat is toegepast procesmanagement?
Je spreekt van toegepast procesmanagement als je procesmanagement in de praktijk toepast. Het is
een systematische en beheerste beïnvloeding van processen door de toepassing van praktische
instrumenten en methoden om te zorgen dat de organisatiedoelen worden gerealiseerd. Om deze
processen te beïnvloeden moet je kennis hebben van de processen in een organisatie.
Paragraaf 1.2 Vier bijzondere kenmerken van processen
Er zijn veel dezelfde soorten processen, maar toch verschillen ze inhoudelijk erg. Dit komt door vier
kenmerken:
Hoofdstuk 1 Procesmanagement...........................................................................................................2
Paragraaf 1.1 Procesmanagement in de praktijk...............................................................................2
Paragraaf 1.2 Vier bijzondere kenmerken van processen..................................................................3
Paragraaf 1.3 Relatie met kwaliteitsmanagement.............................................................................4
Paragraaf 1.4 Sociaal-dynamisch perspectief....................................................................................6
Paragraaf 1.6 De focus van procesmanagement...............................................................................7
Hoofdstuk 2 Processen beschrijven.......................................................................................................8
Paragraaf 2.1 Procesarchitectuur bepalen.........................................................................................8
Paragraaf 2.2 Proceskenmerken vastleggen......................................................................................9
Hoofdstuk 3 Processen besturen.........................................................................................................10
Paragraaf 3.1 Organisatiestrategie vaststellen................................................................................11
Paragraaf 3.2 Procesdoelen formuleren..........................................................................................11
Paragraaf 3.3 Stuurinformatie genereren........................................................................................12
Paragraaf 3.4 Proces besturen.........................................................................................................12
Paragraaf 3.5 Processturing in de praktijk.......................................................................................13
Hoofdstuk 4 Processen analyseren......................................................................................................13
Paragraaf 4.1 Analyse van de effectiviteit van procesmanagement................................................14
Paragraaf 4.2 Analyse van het procesverloop..................................................................................14
Paragraaf 4.3 Analyse van de performance van een proces............................................................15
Paragraaf 4.4 Analysetechnieken.....................................................................................................16
Hoofdstuk 7 Lean Management..........................................................................................................17
Paragraaf 7.1 Ontstaan van Lean Management...............................................................................17
Paragraaf 7.2 Grondbeginselen van Lean Management..................................................................18
Paragraaf 7.3 Leaninstrumenten (t/m blz. 289)...............................................................................19
Artikel Proces in Kaart.........................................................................................................................20
Hoofdstuk 1: Inleiding in het recht......................................................................................................21
Paragraaf 1.4 Rechtsbronnen..........................................................................................................21
Hoofdstuk 2: Privaatrecht....................................................................................................................21
Paragraaf 2.2 Rechtshandeling........................................................................................................21
Paragraaf 2.3 Overeenkomsten.......................................................................................................22
Paragraaf 2.4 Nakoming, tekortkoming in de nakoming en de gevolgen daarvan...........................22
Paragraaf 2.6 Onrechtmatige daad..................................................................................................23
Paragraaf 2.7 Aansprakelijkheid voor personen en zaken...............................................................23
,Recht colleges......................................................................................................................................24
College 1 (1 dec)..............................................................................................................................24
College 2 (13 dec)............................................................................................................................25
College 3 (17 jan).............................................................................................................................26
Procesmanagement
Hoofdstuk 1 Procesmanagement
Paragraaf 1.1 Procesmanagement in de praktijk
§1.1.1 Wat is een proces?
Een proces is ‘Een verzameling van activiteiten die gezamenlijk input omzetten in output om een
bepaald doel te realiseren'. De output van het ene proces vormt vaak weer input voor het volgende
proces, waardoor ze aan elkaar geplakt worden. Er zijn drie manieren om processen in te delen:
- Primaire, secundaire en besturingsprocessen
o Primair proces: bakker verkoopt brood. Input is de behoefte van een klant, output is
een tevreden klant. Proces moet efficiënt verlopen. Primair proces is dus proces
waarmee kernactiviteiten van organisatie worden gerealiseerd.
o Secundair proces: organisatie voert ook ondersteunende processen uit, zoals
schoonmaak. Secundair proces is dus ondersteunend proces dat nodig is om het
primaire proces te realiseren.
o Besturingsproces: proces waarmee primaire en secundaire proces worden
bijgestuurd. Als je winst wilt maken én klanten tevreden wil stellen, moet je je
processen op een bepaalde manier inrichten.
- Hoofdprocessen, werkprocessen en werkinstructies (hoofdproces + werkproces +
werkinstructie = processen)
o Hoofdproces: proces van organisatie dat op hoogst mogelijk abstractieniveau is
beschreven, vaak hetzelfde als primair proces. Hoofdproces vormt ook de
afbakening. Soms heeft organisatie meer dan één hoofdproces, dan goed opletten
wat primair proces is.
o Werkproces: gedeelte van het hoofdproces. Kan onderdeel zijn van primair proces,
maar ook van secundair of besturingsproces.
o Werkinstructies: gedetailleerd werkproces, activiteit is zeer gedetailleerd
beschreven. Kan door één functionaris worden uitgevoerd.
- Productieprocessen, informatieprocessen en dienstverleningsprocessen (indeling naar de
soort materie die door het proces heen loopt; product, informatie of diensten)
o Productieproces: materiaal wordt omgezet in product.
o Informatieproces: documenten, digitaal proces zoals vergunningsaanvraag waarbij
deze wordt omgezet in beschikking.
o Dienstverleningsproces: klant neemt zelf deel, want klant neemt deel bij
bijvoorbeeld dienstverlening van hotel door er een nacht te slapen.
§1.1.2 Wat is procesmanagement?
, Managen van een proces is het beheren van of leidinggeven aan een proces. De processen worden
dus beheerst en beïnvloedt, omdat de organisatie haar doelen wil realiseren. Officiële definitie:
‘Procesmanagement is systematische en beheerste beïnvloeding van processen om ervoor te zorgen
dat organisatiedoelen worden gerealiseerd'. Er ontstaat een PDCA-cyclus:
- Plan: processen beschrijven
- Do: processen besturen
- Check: processen analyseren
- Act: processen verbeteren.
§1.1.3 Wat is procesmatig werken?
Organisatie kan op verschillende manieren worden ingericht, traditioneel kennen we:
- Functioneel: gericht op expertise (bijv. inkoop). Er wordt optimaal gebruik gemaakt van de
middelen, maar doordat het proces steeds overgaat naar andere afdeling is er risico op
verkokering (samenhang verdwijnt).
- Proces: gericht op voortbrenging van producten en diensten (bijv. ontwerpproces). Alle
deelnemers zijn verantwoordelijk voor goed eindresultaat, samenhang is belangrijk.
Optimalisatie van het proces staat dus centraal.
- Geografisch: gericht op het te bestrijken gebied (bijv. gebied noord)
- Productgericht: gericht op eindresultaat (bijv. medische apparatuur)
- Marktgericht: gericht op specifieke doelgroep (bijv. burgers)
Er bestaan ook combinaties van deze indelingen. Procesmatig werken is niet hetzelfde als
projectmatig werken, omdat niet alle werkzaamheden zich lenen voor procesmatige aanpak. Om
onvoorspelbare activiteiten tot een goed einde te brengen heb je improviserende activiteiten nodig.
Daar tegenover staan routinematige activiteiten die juist geschikt zijn voor procesmatig werken.
Organisatie is hier minder afhankelijk van professie. Tussenvorm is projectmatige activiteiten,
waarbij project wordt opgedeeld zodat het meer voorspelbaar is.
Aspect Improviserend Projectmatig Routinematig
Wanneer Ad hoc Te voorzien Herhalend
Resultaat Onzeker Redelijk zeker Zeker
Bekendheid Nieuw, plotseling Nieuw, planmatig Bekend
Vrijheid Veel vrijheid Vooraf doordacht Nauwelijks vrijheid
Werkwijze Chaotisch Geleidelijk duidelijker Duidelijk, vaste procedure
§1.1.4 Wat is toegepast procesmanagement?
Je spreekt van toegepast procesmanagement als je procesmanagement in de praktijk toepast. Het is
een systematische en beheerste beïnvloeding van processen door de toepassing van praktische
instrumenten en methoden om te zorgen dat de organisatiedoelen worden gerealiseerd. Om deze
processen te beïnvloeden moet je kennis hebben van de processen in een organisatie.
Paragraaf 1.2 Vier bijzondere kenmerken van processen
Er zijn veel dezelfde soorten processen, maar toch verschillen ze inhoudelijk erg. Dit komt door vier
kenmerken:
