De determinanten van De ontwikkeling
Kindkenmerken
het opvoeden door de van het kind
ouders (schema geïnspireerd
door Jay Belsky dec. ‘04) (9)
Het Opvoeden Gedrag van het
kind
Opvoedgedrag van
de
ouders/opvoeders
Werk
Werk
Partnerrelatie
Persoonlijkheid Persoonlijkheid
Opvoeder/ouder 1 Opvoeder/ouder 2
Sociaal netwerk
Ontwikkelingsgeschiedenis
Ontwikkelingsgeschiedenis
Opvoeder / ouder 2
Opvoeder / ouder 1
1.9a
, Determinanten van opvoeden
• Wat betekent dit schema voor hulpverleners?
• Belsky heeft bewezen dat de determinanten van invloed zijn op
elkaar en elkaar weer beïnvloeden. Een circulair proces.
• Beïnvloeden/interventies plegen op meerdere gezinstaken.
• Activeren en compenseren.
, De determinanten van het opvoeden door de ouders
(schema geïnspireerd door Jay Belsky)
Toelichting
• Bij het opvoeden staat de ontwikkeling van het kind centraal.
• Het doel is het stimuleren van een goede ontwikkeling van het kind.
• Het opvoedgedrag van de opvoeders / ouders wordt onder andere bepaald door de opvattingen en de kennis
over het opvoeden.
•Daarbij speelt het nemen van de verantwoordelijkheid een (cruciale) beslissende rol: Er is een zeer wezenlijk verschil
tussen zeggen en doen:
• Doen de opvoeders ook daadwerkelijk waar ze voor staan of wat ze voor ogen hebben?
• Kunnen en willen de opvoeders verantwoordelijk zijn? (consequent zijn / blijven, een lijn trekken met de partner,
duidelijk grenzen aangeven)
• Normen en waarden meegekregen in de socialisatie / voorgeschiedenis / culturele invloeden.
• Verder is ook de competentiebeleving zeer belangrijk:
Hoe goed achten de opvoeders zich in staat op de juiste wijze te handelen?
Hebben ze vertrouwen in zichzelf?
Hoe is het zelfbeeld?
Hier is een link met de eigen persoonlijke ontwikkeling van de ouder (Belsky!).
• Kennis over het opvoeden:
Algemene kennis over: via kind / school / radio en tv / internet / brochures / tijdschriften / O&O
Belonen & straffen
Het volgen van initiatieven
Ontvangstbevestiging
Instemmen/benoemen
Beurtverdeling
• Kennis over de ontwikkeling leeftijdsfasen & kenmerken.
Een zeer centrale rol voor de hulpverlener speelt de Gezindheid van de opvoeder: 1.9b
• Gezindheid: wat wil de opvoeder bereiken? = opvoedingsdoel.
, Gezinstaken
1. Het opvoeden van kinderen
2. Ontwikkelingsgeschiedenis
en huidig individueel functioneren
van ouders en kinderen
3. Maatschappelijke positie:
werk/inkomen en sociaal netwerk
4. Partnerrelatie
5. Huishouding (financiën) & verzorging
1.8
, Het gezin
Doelen:
Wat wil men? - Overleven / voortschrijdend evenwicht
- Geborgenheid / verbondenheid / intimiteit
- Groei / ontwikkeling / autonomie
Processen:
Wat is daarvoor nodig? 1. Functioneren: aanpassing aan
omstandigheden en ontwikkelingen
2. Relatievorming: emotionele
betrokkenheid
Niveaus:
Op welke niveaus kan - Individueel
aan de doelen worden - Gezinssysteem / sociaal netwerk
gewerkt? - Systeem van gezin en hulpverlener
Gebieden:
Waaraan moet worden - Individueel functioneren ouders
gewerkt? - Partnerrelatie
- Opvoeden
- Gedrag en ontwikkeling kinderen
- Informele contacten / netwerk
- Formele contacten / netwerk
- Basiszorg en financiën
Dynamiek:
Met welke - Bufferwerking / protectie
wisselwerking moet men - Triggerwerking / risico 1.10
rekening houden?
, Circulariteit
individu
individu
individu
Kindkenmerken
het opvoeden door de van het kind
ouders (schema geïnspireerd
door Jay Belsky dec. ‘04) (9)
Het Opvoeden Gedrag van het
kind
Opvoedgedrag van
de
ouders/opvoeders
Werk
Werk
Partnerrelatie
Persoonlijkheid Persoonlijkheid
Opvoeder/ouder 1 Opvoeder/ouder 2
Sociaal netwerk
Ontwikkelingsgeschiedenis
Ontwikkelingsgeschiedenis
Opvoeder / ouder 2
Opvoeder / ouder 1
1.9a
, Determinanten van opvoeden
• Wat betekent dit schema voor hulpverleners?
• Belsky heeft bewezen dat de determinanten van invloed zijn op
elkaar en elkaar weer beïnvloeden. Een circulair proces.
• Beïnvloeden/interventies plegen op meerdere gezinstaken.
• Activeren en compenseren.
, De determinanten van het opvoeden door de ouders
(schema geïnspireerd door Jay Belsky)
Toelichting
• Bij het opvoeden staat de ontwikkeling van het kind centraal.
• Het doel is het stimuleren van een goede ontwikkeling van het kind.
• Het opvoedgedrag van de opvoeders / ouders wordt onder andere bepaald door de opvattingen en de kennis
over het opvoeden.
•Daarbij speelt het nemen van de verantwoordelijkheid een (cruciale) beslissende rol: Er is een zeer wezenlijk verschil
tussen zeggen en doen:
• Doen de opvoeders ook daadwerkelijk waar ze voor staan of wat ze voor ogen hebben?
• Kunnen en willen de opvoeders verantwoordelijk zijn? (consequent zijn / blijven, een lijn trekken met de partner,
duidelijk grenzen aangeven)
• Normen en waarden meegekregen in de socialisatie / voorgeschiedenis / culturele invloeden.
• Verder is ook de competentiebeleving zeer belangrijk:
Hoe goed achten de opvoeders zich in staat op de juiste wijze te handelen?
Hebben ze vertrouwen in zichzelf?
Hoe is het zelfbeeld?
Hier is een link met de eigen persoonlijke ontwikkeling van de ouder (Belsky!).
• Kennis over het opvoeden:
Algemene kennis over: via kind / school / radio en tv / internet / brochures / tijdschriften / O&O
Belonen & straffen
Het volgen van initiatieven
Ontvangstbevestiging
Instemmen/benoemen
Beurtverdeling
• Kennis over de ontwikkeling leeftijdsfasen & kenmerken.
Een zeer centrale rol voor de hulpverlener speelt de Gezindheid van de opvoeder: 1.9b
• Gezindheid: wat wil de opvoeder bereiken? = opvoedingsdoel.
, Gezinstaken
1. Het opvoeden van kinderen
2. Ontwikkelingsgeschiedenis
en huidig individueel functioneren
van ouders en kinderen
3. Maatschappelijke positie:
werk/inkomen en sociaal netwerk
4. Partnerrelatie
5. Huishouding (financiën) & verzorging
1.8
, Het gezin
Doelen:
Wat wil men? - Overleven / voortschrijdend evenwicht
- Geborgenheid / verbondenheid / intimiteit
- Groei / ontwikkeling / autonomie
Processen:
Wat is daarvoor nodig? 1. Functioneren: aanpassing aan
omstandigheden en ontwikkelingen
2. Relatievorming: emotionele
betrokkenheid
Niveaus:
Op welke niveaus kan - Individueel
aan de doelen worden - Gezinssysteem / sociaal netwerk
gewerkt? - Systeem van gezin en hulpverlener
Gebieden:
Waaraan moet worden - Individueel functioneren ouders
gewerkt? - Partnerrelatie
- Opvoeden
- Gedrag en ontwikkeling kinderen
- Informele contacten / netwerk
- Formele contacten / netwerk
- Basiszorg en financiën
Dynamiek:
Met welke - Bufferwerking / protectie
wisselwerking moet men - Triggerwerking / risico 1.10
rekening houden?
, Circulariteit
individu
individu
individu
