GEZONDHEID & PREVENTIE
,INHOUDSOPGAVE
1.1 gezond of ziek ........................................................................................................................................... 2
1.2 voorkomen van gezondheidsproblemen en in kaart brengen van risico's .................................... 2
1.3 preventie en de rol van de veprleegkundige ...................................................................................... 4
1.4 gezondheid bevorderen op drie manieren ......................................................................................... 5
1.5 intervention mapping en individuele voorlichting in de thuissituatie ............................................. 5
1.6 analyse van gedrag: hoe ontstaat gedrag ............................................................................................ 8
1.7 voorlichtings-/adviesgesprek en zelfmanagement ....................................................................................... 9
1.8 voorlichtingsmethoden en hulpmiddelen .......................................................................................... 11
1.9 gedragsveranderingsmodellen ............................................................................................................ 12
1.10 ASE-model en Lalonde .............................................................................................................................. 13
2.1 leefstijl en gedrag (lalonde) .................................................................................................................. 14
2.2 endogene gezondheidsdeterminant en zelfmanagement (Lalonde) ........................................... 14
2.3 model van gedragsverandering........................................................................................................... 15
2.4 praktijkverpleegkundige ....................................................................................................................... 16
2.5 gezondheidsbescherming en collectieve preventie (Lalonde ........................................................ 16
2.6 gezond opgroeien .................................................................................................................................. 18
2.7 gezondheidsdeterminant fysieke en maatschappelijke omgeving (LALONDE) ......................... 20
2.8 voorlichtingsgesprek .............................................................................................................................. 20
, 1.1 GEZOND OF ZIEK
Welke verschillende visies van gezondheid zijn er?
Medische/monocausale visie= afwezigheid van ziekte, monocausaal, klassieke benadering
Biologische visie= intern milieu in stand kunnen houden bij wisselende omstandigheden
Psychologische visie= geestelijke gezondheid, doelen behalen, individueel
Sociale visie= gericht op maatschappelijk functioneren, normen en waarden, cultuurgebonden
Humane, multicausale visie= combinatie van de 4 (medisch/biologisch/psychologisch/sociaal)
→ volgens WHO, 'gezondheid is een toestand van volledig fysiek, geestelijk en sociaal
welbevinden en niet louter het ontbreken van ziekte of gebrek'
Dynamische visie= aanpassingsvermogen, balans
Welke definities van gezondheid zijn er + herkennen?
WHO(1948): “Toestand van optimaal fysiek, psychologisch en sociaal welbevinden en niet alleen
de afwezigheid van ziekte of beperkingen”
M. Huber (2012): “Gezondheid als het vermogen zich aan te passen en een eigen regie te voeren,
in het licht van de fysieke, emotionele en sociale uitdagingen van het leven”
→ Verschil WHO= De potentie benadrukt wordt om gezond te zijn of te worden, zelfs wanneer er
sprake is van ziekte. Daarbij zijn persoonlijke groei en ontwikkeling en het vervullen van
persoonlijke doelen in het leven net zo belangrijk.
1.2 VOORKOMEN VAN GEZONDHEIDSPROBLEMEN EN IN KAART BRENGEN VAN
RISICO'S
Lalonde:
▪ Health concept Lalonde is ontwikkeld in invloeden op gezondheid een plaats te geven.
▪ In het health concept Lalonde wordt vooral naar factoren op groepsniveau gekeken.
▪ Inventarisatie indeling welke factoren invloed hebben op ziekte en gezondheid, interne en
externe factoren en gedrags- gerelateerde factoren en gezondheidszorg.
Preventie= het geheel van activiteiten die zijn gericht op het voorkomen van
gezondheidsproblemen die de kwaliteit van leven aantasten ( Sassen, 2018)
▪ Doel = gezondheid bewaken en bevorderen door ziekte en gezondheidsproblemen
voorkomen.
▪ Beter voorkomen dan genezen.