Werkgroep 2 Psychologie & Wetenschap
1. Wat zijn de belangrijkste verschillen tussen het falsificationisme en het Logisch Positivisme
(inductivisme)? Logisch Positivisme stelde dat vooruitgang mogelijk is in de wetenschap door de
verificatie van hypothesen. De wetenschap heeft dus een cumulatief karakter. Hun demarcatie was dat
alleen wetenschap (in hun stijl) ware kennis kan verschaffen. Het falsificationisme stelde jusit dat
vooruitgang alleen mogelijk is door de falsificatie van hypothesen. De wetenschap is niet cumulatief,
maar hypothesen vervangen elkaar steeds. Hun demarcatie-criterium was dat een theorie
wetenschappelijk is wanneer de gefalsifieerd kan worden. Dit geeft dus niet het verschil tussen ware
kennis en onzin, maar tussen wel en niet wetenschappelijke theorieën.
2. Wanneer bereik je volgens het falsificationisme vooruitgang in de wetenschap (wanneer is een nieuwe
theorie beter dan de vorige?) Volgens het falsificationisme is vooruitgang in de wetenschap alleen
mogelijk door middel van falsificatie. Dus wanneer een theorie verworpen of ontkracht kan worden, kun
je leren van je gemaakte fouten en er op verder bouwen. Dit is de enige mogelijkheid voor vooruitgang,
alle andere zaken zoals verificatie of confirmatie horen hier niet thuis volgens het falsificationisme.
3. Welke logische redeneervorm wordt gebruikt bij falisificatie? Waarom is deze redeneervorm belangrijk
voor het falsificationisme? Welke waarheidstabel (welk voegwoord) gebruik je bij dit redeneerschema?
Hoe ziet de waarheidstabel eruit? De Logische redeneervorm die bij falsificatie hoort is de Modus
Tollens. Het schema hiervoor is: Als P dan Q | Niet Q | Dus niet P. Dit is een geldige en ware uitspraak en
geeft zekerheid omdat er maar een mogelijkheid is binnen de waarheidstabellen. Het voegwoord
‘als..dan’ wordt hier gebruikt.
A B Als A dan B
1 1 1
1 0 0
0 1 1
0 0 1
4. Welke van de volgende uitspraken is falsifieerbaar?: ‘Het regent nooit op woensdag.’ ‘Het kan vriezen
of niet vriezen.’ Leg bij elke uitspraak uit waarom wel/niet. De eerste uitspraak is falsifieerbaar omdat
een observatie van regen op een woensdag de theorie onwaar kan bewijzen. De tweede uitspraak is niet
falsifieerbaar omdat de uitspraak beide mogelijkheden noemt. Een observatie van vrieskou falsifieert de
uitspraak niet en een observatie van andere weersomstandigheden ook niet. De uitspraak is altijd waar,
dus niet te falsifiëren.
5. Wat is verificatie? Is Popper positief of negatief over het gebruik van verificatie in de wetenschap?
Verificatie is het laten zien dat een theorie die overeenkomt met een observatie waar is. Het
redeneerschema is: Als P dan Q | Q | Dus P. Popper is negatief over het gebruik van verificatie omdat
het geen zekerheid geeft. Het redeneerschema klopt niet, omdat het je niet dwingt tot één van de regels
in de waarheidstabel, je kunt kiezen uit de eerste en derde. Dit heet de drogreden van de consequens
(fallacy of the consequent). Popper stelt dat een uitspraak niet te verifiëren is, vanwege het
inductieprobleem (je kunt niet alle gevallen overzien). Alleen falsificatie geeft zekerheid en het is beter
om te leren van je fouten, aldus Popper.
6. Wat bedoelt Chalmers met sophisticated falsificationism? Hij gebruikt daarbij het begrip background
knowledge, wat houdt dat begrip in? Welke rol speelt het volgens Chalmers bij sophisticated
falsificationism? Chalmers stelt dat de houding van Popper over vooruitgang in de wetenschap te
1. Wat zijn de belangrijkste verschillen tussen het falsificationisme en het Logisch Positivisme
(inductivisme)? Logisch Positivisme stelde dat vooruitgang mogelijk is in de wetenschap door de
verificatie van hypothesen. De wetenschap heeft dus een cumulatief karakter. Hun demarcatie was dat
alleen wetenschap (in hun stijl) ware kennis kan verschaffen. Het falsificationisme stelde jusit dat
vooruitgang alleen mogelijk is door de falsificatie van hypothesen. De wetenschap is niet cumulatief,
maar hypothesen vervangen elkaar steeds. Hun demarcatie-criterium was dat een theorie
wetenschappelijk is wanneer de gefalsifieerd kan worden. Dit geeft dus niet het verschil tussen ware
kennis en onzin, maar tussen wel en niet wetenschappelijke theorieën.
2. Wanneer bereik je volgens het falsificationisme vooruitgang in de wetenschap (wanneer is een nieuwe
theorie beter dan de vorige?) Volgens het falsificationisme is vooruitgang in de wetenschap alleen
mogelijk door middel van falsificatie. Dus wanneer een theorie verworpen of ontkracht kan worden, kun
je leren van je gemaakte fouten en er op verder bouwen. Dit is de enige mogelijkheid voor vooruitgang,
alle andere zaken zoals verificatie of confirmatie horen hier niet thuis volgens het falsificationisme.
3. Welke logische redeneervorm wordt gebruikt bij falisificatie? Waarom is deze redeneervorm belangrijk
voor het falsificationisme? Welke waarheidstabel (welk voegwoord) gebruik je bij dit redeneerschema?
Hoe ziet de waarheidstabel eruit? De Logische redeneervorm die bij falsificatie hoort is de Modus
Tollens. Het schema hiervoor is: Als P dan Q | Niet Q | Dus niet P. Dit is een geldige en ware uitspraak en
geeft zekerheid omdat er maar een mogelijkheid is binnen de waarheidstabellen. Het voegwoord
‘als..dan’ wordt hier gebruikt.
A B Als A dan B
1 1 1
1 0 0
0 1 1
0 0 1
4. Welke van de volgende uitspraken is falsifieerbaar?: ‘Het regent nooit op woensdag.’ ‘Het kan vriezen
of niet vriezen.’ Leg bij elke uitspraak uit waarom wel/niet. De eerste uitspraak is falsifieerbaar omdat
een observatie van regen op een woensdag de theorie onwaar kan bewijzen. De tweede uitspraak is niet
falsifieerbaar omdat de uitspraak beide mogelijkheden noemt. Een observatie van vrieskou falsifieert de
uitspraak niet en een observatie van andere weersomstandigheden ook niet. De uitspraak is altijd waar,
dus niet te falsifiëren.
5. Wat is verificatie? Is Popper positief of negatief over het gebruik van verificatie in de wetenschap?
Verificatie is het laten zien dat een theorie die overeenkomt met een observatie waar is. Het
redeneerschema is: Als P dan Q | Q | Dus P. Popper is negatief over het gebruik van verificatie omdat
het geen zekerheid geeft. Het redeneerschema klopt niet, omdat het je niet dwingt tot één van de regels
in de waarheidstabel, je kunt kiezen uit de eerste en derde. Dit heet de drogreden van de consequens
(fallacy of the consequent). Popper stelt dat een uitspraak niet te verifiëren is, vanwege het
inductieprobleem (je kunt niet alle gevallen overzien). Alleen falsificatie geeft zekerheid en het is beter
om te leren van je fouten, aldus Popper.
6. Wat bedoelt Chalmers met sophisticated falsificationism? Hij gebruikt daarbij het begrip background
knowledge, wat houdt dat begrip in? Welke rol speelt het volgens Chalmers bij sophisticated
falsificationism? Chalmers stelt dat de houding van Popper over vooruitgang in de wetenschap te
