Samenvatting voor het tentamen van Boek en Film
Universiteit Utrecht
Inhoudsopvage
Hoofdstuk 5: Verhalen (Het leven van teksten)...............................................................................................................2
Hoofdstuk 1: Is cinema per definitie verhalend?.............................................................................................................3
Hoofdstuk 2: basisprincipes van narrativiteit..................................................................................................................4
Hoofdstukl 3: Narratieve impace van mise-en-scene......................................................................................................4
Hoofdstuk 4: Narratieve impact van cinematografie:......................................................................................................4
Hoofdstuk 5: Verhaal en geschiedenis losgekoppeld via editing.....................................................................................5
Hoofdstuk 6: Beeldverteller en visuele focalisatie...........................................................................................................5
Hoofdstuk 7: Spanning tussen de beeld- en geluidsverteller..........................................................................................5
Hoofdstuk 8: Geluid als narratieve krachten...................................................................................................................5
Hoorcollege 1 - 6 februari................................................................................................................................................7
Werkcollege 1 – 8 februari..............................................................................................................................................8
Hoorcollege 2 – 13 februari...........................................................................................................................................10
Werkcollege – 15 februari.............................................................................................................................................12
Werkcollege 15 februari................................................................................................................................................12
Beginning to theorize Adaptation..................................................................................................................................13
1
, Hoofdstuk 5: Verhalen (Het - Onderzoek naar verhaalstructuren. Wat ligt er
aan ten grondslag? Motieven waaruit de
leven van teksten) verhalen zijn opgebouwd.
Het leven van teksten. Een inleiding tot de
- Statische motieven hebben betrekking op
literatuurwetenschap
situaties of handelingen die geen verandering
in de situatie brengen. Dynamische motieven
https://web-p-ebscohost-com.proxy.library.uu.nl/ hebben wel te maken met verandering.
ehost/ebookviewer/ebook/ - Gebonden motieven: zijn essentieel voor het
bmxlYmtfXzMwNTcxN19fQU41?sid=72b5d6fd-6da1- begrijpen van de logische samenhang van het
4a85-8b51- geheel en vrij motieven die
ce44a9a25d8f@redis&vid=0&format=EB&rid=1 achtergrondinformatie geven.
- Functies van motieven: compositioneel,
realistisch, esthetisch.
- Narratologie: de tak van de wetenschap die
zich bezighoudt met de vormen en functies Men ging binnen het structuralisme opzoek naar
van verhalen. modellen die breed toepasbaar zouden zijn op alle
- Verhaal: dekt altijd twee aspecten: (1) de teksten.
representatie in een medium (narrative ofwel Voorbeeld: model van Greimas: met
de vertelling) en (2) de reeks samenhangende kanttekening: het streven naar één universeel schema
gebeurtenissen die onderwerp zijn van deze is gedateerd. Wel op veel teksten toepasbaar, maar
representatie (story ofwel de verhaalwereld). daardoor zegt het uiteindelijk niet zoveel over de
manier waarop het basisschema aangekleed wordt in
- Plato maakte al een onderscheid tussen
de verhaalwereld van een afzonderlijke tekst. Gaat
mimesis (handelingen worden uitgebeeld
ook voorbij aan de manier waarop verhalen de lezers
door acteurs en publiek krijgt door acteurs
sturen in hun kijk op het plot.
toegang tot de verhaalwereld) en diëgesis
Hier volgt het model: alle verhalen gebaseerd
(toegang is indirect en alle informatie over de
op het samenspel van zes rollen of actanten die we als
verhaalwereld wordt gefilterd door de
volgt kunnen omschrijven:
verteller)
- Narrative pact tussen lezer en schrijver: de
1. Het subject of de ondernemer die streeft
naar
stilzwijgende overeenkomst waarbij lezers
zich laten leiden door de verteller in het 2. een doel of object van waarde, en
vertrouwen dat hen een samenhangende 3. hierbij wordt tegengewerkt bij een
werkelijkheid wordt voorgezet. tegenstander.
Werkelijkheidseffect dient gecreëerd te 4. geholpen door een helper
worden.
5. de macht die beslist wie het object van
- Lezen van fictionele verhalen speelt zich af in waarde uiteindelijk krijgt
een spanningsveld tussen interactiviteit (je
bent bewust dat je aan het lezen bent) en
6. de ontvanger/begunstigde die het object
immersie. in ontvangst neemt. Bij een happy end is
dat het subject zelf, anders iemand
- Onderscheid tussen round characters waar je anders.
veel over te horen krijgt en ontwikkeling Zo’n model is typisch formalistisch/structuralistisch.
doormaken en flat characters die op de Sinds 1980 afkeer van deze stromingen en
achtergrond blijven. universalisme, veel meer belangstelling voor variatie.
- Impliciete en expliciete karakterisering
(hetzelfde als telling en showing). - Heterodiëgetische verteller: vertellers buiten
- Plot ontstaat door samenhang van de verhaalwereld.
gebeurtenissen in een verhaal. Aristoteles - Homodiëgetische verteller: een verteller die
beschreef de plot als een begin, midden en zich expliciet als ‘ik’ manifesteert. Spreekt
einde. vanuit een positie binnen de verhaalwereld
zelf.
2
Universiteit Utrecht
Inhoudsopvage
Hoofdstuk 5: Verhalen (Het leven van teksten)...............................................................................................................2
Hoofdstuk 1: Is cinema per definitie verhalend?.............................................................................................................3
Hoofdstuk 2: basisprincipes van narrativiteit..................................................................................................................4
Hoofdstukl 3: Narratieve impace van mise-en-scene......................................................................................................4
Hoofdstuk 4: Narratieve impact van cinematografie:......................................................................................................4
Hoofdstuk 5: Verhaal en geschiedenis losgekoppeld via editing.....................................................................................5
Hoofdstuk 6: Beeldverteller en visuele focalisatie...........................................................................................................5
Hoofdstuk 7: Spanning tussen de beeld- en geluidsverteller..........................................................................................5
Hoofdstuk 8: Geluid als narratieve krachten...................................................................................................................5
Hoorcollege 1 - 6 februari................................................................................................................................................7
Werkcollege 1 – 8 februari..............................................................................................................................................8
Hoorcollege 2 – 13 februari...........................................................................................................................................10
Werkcollege – 15 februari.............................................................................................................................................12
Werkcollege 15 februari................................................................................................................................................12
Beginning to theorize Adaptation..................................................................................................................................13
1
, Hoofdstuk 5: Verhalen (Het - Onderzoek naar verhaalstructuren. Wat ligt er
aan ten grondslag? Motieven waaruit de
leven van teksten) verhalen zijn opgebouwd.
Het leven van teksten. Een inleiding tot de
- Statische motieven hebben betrekking op
literatuurwetenschap
situaties of handelingen die geen verandering
in de situatie brengen. Dynamische motieven
https://web-p-ebscohost-com.proxy.library.uu.nl/ hebben wel te maken met verandering.
ehost/ebookviewer/ebook/ - Gebonden motieven: zijn essentieel voor het
bmxlYmtfXzMwNTcxN19fQU41?sid=72b5d6fd-6da1- begrijpen van de logische samenhang van het
4a85-8b51- geheel en vrij motieven die
ce44a9a25d8f@redis&vid=0&format=EB&rid=1 achtergrondinformatie geven.
- Functies van motieven: compositioneel,
realistisch, esthetisch.
- Narratologie: de tak van de wetenschap die
zich bezighoudt met de vormen en functies Men ging binnen het structuralisme opzoek naar
van verhalen. modellen die breed toepasbaar zouden zijn op alle
- Verhaal: dekt altijd twee aspecten: (1) de teksten.
representatie in een medium (narrative ofwel Voorbeeld: model van Greimas: met
de vertelling) en (2) de reeks samenhangende kanttekening: het streven naar één universeel schema
gebeurtenissen die onderwerp zijn van deze is gedateerd. Wel op veel teksten toepasbaar, maar
representatie (story ofwel de verhaalwereld). daardoor zegt het uiteindelijk niet zoveel over de
manier waarop het basisschema aangekleed wordt in
- Plato maakte al een onderscheid tussen
de verhaalwereld van een afzonderlijke tekst. Gaat
mimesis (handelingen worden uitgebeeld
ook voorbij aan de manier waarop verhalen de lezers
door acteurs en publiek krijgt door acteurs
sturen in hun kijk op het plot.
toegang tot de verhaalwereld) en diëgesis
Hier volgt het model: alle verhalen gebaseerd
(toegang is indirect en alle informatie over de
op het samenspel van zes rollen of actanten die we als
verhaalwereld wordt gefilterd door de
volgt kunnen omschrijven:
verteller)
- Narrative pact tussen lezer en schrijver: de
1. Het subject of de ondernemer die streeft
naar
stilzwijgende overeenkomst waarbij lezers
zich laten leiden door de verteller in het 2. een doel of object van waarde, en
vertrouwen dat hen een samenhangende 3. hierbij wordt tegengewerkt bij een
werkelijkheid wordt voorgezet. tegenstander.
Werkelijkheidseffect dient gecreëerd te 4. geholpen door een helper
worden.
5. de macht die beslist wie het object van
- Lezen van fictionele verhalen speelt zich af in waarde uiteindelijk krijgt
een spanningsveld tussen interactiviteit (je
bent bewust dat je aan het lezen bent) en
6. de ontvanger/begunstigde die het object
immersie. in ontvangst neemt. Bij een happy end is
dat het subject zelf, anders iemand
- Onderscheid tussen round characters waar je anders.
veel over te horen krijgt en ontwikkeling Zo’n model is typisch formalistisch/structuralistisch.
doormaken en flat characters die op de Sinds 1980 afkeer van deze stromingen en
achtergrond blijven. universalisme, veel meer belangstelling voor variatie.
- Impliciete en expliciete karakterisering
(hetzelfde als telling en showing). - Heterodiëgetische verteller: vertellers buiten
- Plot ontstaat door samenhang van de verhaalwereld.
gebeurtenissen in een verhaal. Aristoteles - Homodiëgetische verteller: een verteller die
beschreef de plot als een begin, midden en zich expliciet als ‘ik’ manifesteert. Spreekt
einde. vanuit een positie binnen de verhaalwereld
zelf.
2
