Geschreven door studenten die geslaagd zijn Direct beschikbaar na je betaling Online lezen of als PDF Verkeerd document? Gratis ruilen 4,6 TrustPilot
logo-home
Samenvatting

Samenvatting Politicologie

Beoordeling
-
Verkocht
2
Pagina's
89
Geüpload op
22-02-2023
Geschreven in
2022/2023

Samenvatting Politicologie

Instelling
Vak

Voorbeeld van de inhoud

Inhoudsopgave
H1: politiek en politieke wetenschap....................................................................................................................................... 4
1.1 Politiek........................................................................................................................................................................................4
1.2 Variaties in politiek.....................................................................................................................................................................4
1.2.1 Politiek en territorium........................................................................................................................................................4
1.2.2 De verschuivende culturele grenzen van de politiek.........................................................................................................4
1.2.3 De vormen en structuren van de politiek...........................................................................................................................5
1.3 Politieke wetenschap.................................................................................................................................................................6
1.3 Instrumenten van de politieke wetenschap...............................................................................................................................7
1.4.1 Concepten...........................................................................................................................................................................7
1.4.2 Modellen.............................................................................................................................................................................7
1.4.3 theorieën............................................................................................................................................................................8
Conclusie..........................................................................................................................................................................................9

H2: Staat en macht................................................................................................................................................................ 10
2.1 Wat is de macht?.....................................................................................................................................................................10
2.2 Hoe macht meten?...................................................................................................................................................................11
2.3 De macht van de staat.............................................................................................................................................................13
2.4 De grondwet.............................................................................................................................................................................14
2.5 De legitimiteit van de staat......................................................................................................................................................14
2.6 De staat als contract................................................................................................................................................................15

H3: Breuklijnen en ideologieën.............................................................................................................................................. 19
3.1 Tegenstellingen en breuklijnen................................................................................................................................................19
3.2 Nieuwe tegenstellingen?..........................................................................................................................................................20
3.3 Ideologieën...............................................................................................................................................................................23
3.3.1 Het begrip ideologie.........................................................................................................................................................23
3.3.2 Liberalisme........................................................................................................................................................................23
3.3.3 Conservatisme..................................................................................................................................................................24
3.3.4 Socialisme.........................................................................................................................................................................24
3.3.5 Christendemocratie..........................................................................................................................................................24
3.3.6 Nationalisme.....................................................................................................................................................................25
3.3.7 Fascisme...........................................................................................................................................................................25
3.3.8 Feminisme........................................................................................................................................................................25
3.3.9 Multiculturalisme.............................................................................................................................................................26
3.3.10 Ecologisme......................................................................................................................................................................26
3.3.11 Extreemrechts populisme...............................................................................................................................................26

H4: democratie en politieke vertegenwoordiging................................................................................................................... 28
4.1 Democratie: een omstreden begrip.........................................................................................................................................28
4.2 Argumenten voor en tegen democratie...................................................................................................................................30
4.3 Vertegenwoordigende democratie..........................................................................................................................................31
4.4 Variaties in vertegenwoordigende democratie........................................................................................................................32
4.4.1 Delegatie, vertrouwen of partijpolitiek mandaat.............................................................................................................32
4.4.3 Vertegenwoordiging als afspiegeling...............................................................................................................................33

H14: Democratie in beweging................................................................................................................................................ 34
14.1 Democratic backsliding..........................................................................................................................................................34

, 14.2 De kwaliteit van de democratie.............................................................................................................................................35

H5: Politieke participatie en sociale bewegingen.................................................................................................................... 36
5.1 Deelname aan de politiek........................................................................................................................................................36
5.1.1 Wat is participatie?...........................................................................................................................................................36
5.1.2 Ongelijke participatie........................................................................................................................................................36
5.2 Sociale bewegingen en pressiegroepen...................................................................................................................................37
5.2.1 De rol van pressiegroepen................................................................................................................................................37
5.3 Politieke cultuur.......................................................................................................................................................................39
5.4.3 Kritische burgers?.............................................................................................................................................................40

H6: Politieke partijen en partijsystemen................................................................................................................................. 41
6.1 Politieke partijen in de hoofdrol...............................................................................................................................................41
6.2 Historische typologieën............................................................................................................................................................41
6.2.1 Kaderpartijen en massapartijen.......................................................................................................................................41
6.2.2 De volkspartij of catch-all party........................................................................................................................................42
6.2.3 Moderne kaderpartij of kartelpartij.................................................................................................................................42
6.3 Andere typologieën..................................................................................................................................................................43
6.3.1 Classificatie op basis van organisatie...............................................................................................................................43
6.3.2 Classificatie op basis van ideologie...................................................................................................................................43
6.3.3 Classificatie op basis van strategie...................................................................................................................................44
6.4 Partijsystemen..........................................................................................................................................................................44

H7: Kiessystemen en stemgedrag........................................................................................................................................... 47
7.1 Het belang van verkiezingen....................................................................................................................................................47
7.2 Stemrecht en opkomst.............................................................................................................................................................47
7.3 De verkiezingstechnieken.........................................................................................................................................................48
7.3.1 Kiessystemen met relatieve meerderheid.......................................................................................................................49
7.3.2 Proportionele kiessystemen.............................................................................................................................................50
7.4 Welke kandidaten zijn gekozen?..............................................................................................................................................51
7.5 Gevolgen van kiessysteem.......................................................................................................................................................52
7.6 Stemgedrag..............................................................................................................................................................................52

H8: Parlement en regering..................................................................................................................................................... 54
8.1 Montesquieu en de scheiding der machten.............................................................................................................................54
8.2 De organisatie van het parlement...........................................................................................................................................54
8.2.1 De kamers van het parlement..........................................................................................................................................54
8.2.2 Suborganisaties in het parlement....................................................................................................................................54
8.3 De functies van het parlement.................................................................................................................................................55
8.3.1 Representatie...................................................................................................................................................................55
8.3.2 Wetgevende functie.........................................................................................................................................................55
8.3.3 Deliberatieve functie........................................................................................................................................................55
8.3.4 Controlefunctie.................................................................................................................................................................56
8.4 Parlementaire en presidentiële regimes..................................................................................................................................56
8.5 De vorming van een (coalitie) regering....................................................................................................................................56
8.6 Het staatshoofd........................................................................................................................................................................57
8.7 De regering...............................................................................................................................................................................57

H11: Federalisme en decentralisatie....................................................................................................................................... 59
11.2 Federatie en confederatie......................................................................................................................................................59
11.3 Pro of contra de centrale staat?............................................................................................................................................60

, 11.4 De instituties van een federale staat.....................................................................................................................................61
11.4.1 De verdeling van de bevoegdheden...............................................................................................................................61
11.4.2 Exclusieve of overlappende bevoegdheden...................................................................................................................61
11.4.3 Symmetrie en asymmetrie.............................................................................................................................................61
11.4.4 Een tweede kamer..........................................................................................................................................................61
11.4.6 Belangenconflicten en overleg.......................................................................................................................................61
11.4.7 Bevoegdheidsconflicten.................................................................................................................................................62
11.4.8 Financiering en herverdeling..........................................................................................................................................62
11.5 Lokale besturen......................................................................................................................................................................62

H9: Bestuur en beleid............................................................................................................................................................ 64
9.1 Politiek en beleid......................................................................................................................................................................64
9.2 De beleidscyclus.......................................................................................................................................................................64
9.2.1 Agendavorming................................................................................................................................................................64
9.2.2 Beleidsvoorbereiding........................................................................................................................................................65
9.2.3 Besluitvorming..................................................................................................................................................................66
9.2.4 Beleidsuitvoering..............................................................................................................................................................67
9.2.5 Beleidsevaluatie................................................................................................................................................................67
9.3 Stijlen van bestuur....................................................................................................................................................................67

H10: Administratie en justitie................................................................................................................................................ 69
10.1 De administratie.....................................................................................................................................................................69
10.1.1 De bureaucratie..............................................................................................................................................................69
10.1.3 New public management...............................................................................................................................................69
10.1.4 Controle over de administratie......................................................................................................................................70

H13: De Europese Unie.......................................................................................................................................................... 72

H12: Internationale politiek................................................................................................................................................... 80
12.1 Internationale politiek en globalisering.................................................................................................................................80
12.2 Anarchie en internationale code...........................................................................................................................................81
12.3 Theorieën over internationale betrekkingen.........................................................................................................................84
12.3.1 Het idealisme..................................................................................................................................................................84
12.3.2 De realistische benadering (realisme)............................................................................................................................86
12.4 De Verenigde Naties..............................................................................................................................................................89

, Politicologie
H1: politiek en politieke wetenschap
1.1Politiek
= alles wat te maken heeft met het besturen van een samenleving
 Sturen van de samenleving: afspraken maken
Polis = stad = samenleving = geldt voor elke vorm van samen-leven/ gemeenschap
Waarom nood aan sturing?
 Mens als zoon politikon -> mee vorm geven
 Maar mogelijkheid tot conflict want: bepalen wat als collectiviteit belangrijk
vinden -> regels
o Diversiteit: noden, voorkeuren en visies -> kan botsen
o Schaarste (mbt te herverdelen middelen)


1.2Variaties in politiek
Samenleving is belangrijkste aspect van politiek + kan variëren

1.2.1 Politiek en territorium
Territorium = gemeenten, provincies, regio’s, landen, internationale organisaties van
landen
 Binnen grenzen van die samenleving ben je onderworpen aan regels ervan,
erbuiten niet
 Bij veel organisaties kan je zelf kiezen of er lid van wordt of niet

Niet-territoriaal: verengingen (voor kunnen kiezen)
Sterke variatie:
 Verschillende impact op dagdagelijkse leven
 Vrijwilligheid van lidmaatschap
Vb: nationaliteit niet kunnen kiezen + moeilijk af te zweren

1.2.2 De verschuivende culturele grenzen van de politiek
Staat zorgde al voor aantal basisregels waar rechtbanken en politie over moesten
waken + garandeerde bescherming van de grenzen + burgers betaalde daar
belastingen voor
 Vanuit samenleving vraag naar nieuwe aspecten van samenleving door staat
laten regelen
 Verschuiven grenzen van politiek
o Een vd meest fundamentele veranderingen door arbeidsbeweging

T.H. Marshall: hedendaags burgerschap heeft burgerlijke, politieke en
sociaaleconomische dimensies
De regels veranderen op grond van de behoeften die in de samenleving zelf ontstaan
 Belang onderscheidt privé en publiek

Gekoppeld boek

Geschreven voor

Instelling
Studie
Vak

Documentinformatie

Heel boek samengevat?
Ja
Geüpload op
22 februari 2023
Aantal pagina's
89
Geschreven in
2022/2023
Type
SAMENVATTING

Onderwerpen

€6,99
Krijg toegang tot het volledige document:

Verkeerd document? Gratis ruilen Binnen 14 dagen na aankoop en voor het downloaden kun je een ander document kiezen. Je kunt het bedrag gewoon opnieuw besteden.
Geschreven door studenten die geslaagd zijn
Direct beschikbaar na je betaling
Online lezen of als PDF

Maak kennis met de verkoper
Seller avatar
reneependers
4,0
(1)

Maak kennis met de verkoper

Seller avatar
reneependers Vrije Universiteit Brussel
Volgen Je moet ingelogd zijn om studenten of vakken te kunnen volgen
Verkocht
4
Lid sinds
4 jaar
Aantal volgers
4
Documenten
10
Laatst verkocht
1 jaar geleden

4,0

1 beoordelingen

5
0
4
1
3
0
2
0
1
0

Recent door jou bekeken

Waarom studenten kiezen voor Stuvia

Gemaakt door medestudenten, geverifieerd door reviews

Kwaliteit die je kunt vertrouwen: geschreven door studenten die slaagden en beoordeeld door anderen die dit document gebruikten.

Niet tevreden? Kies een ander document

Geen zorgen! Je kunt voor hetzelfde geld direct een ander document kiezen dat beter past bij wat je zoekt.

Betaal zoals je wilt, start meteen met leren

Geen abonnement, geen verplichtingen. Betaal zoals je gewend bent via iDeal of creditcard en download je PDF-document meteen.

Student with book image

“Gekocht, gedownload en geslaagd. Zo makkelijk kan het dus zijn.”

Alisha Student

Bezig met je bronvermelding?

Maak nauwkeurige citaten in APA, MLA en Harvard met onze gratis bronnengenerator.

Bezig met je bronvermelding?

Veelgestelde vragen