Hf 1 Inleiding criminaliteit
Criminologie en misdaadjournalistiek
1.Criminologie= wetenschap die zich bezighoudt met de bestudering van de aard
en achtergronden van menselijke gedragingen die door de wetgever strafbaar zijn
gesteld en van de wijze waarop de overheid en de overige maatschappij daarop
reageert.
2. Criminologie = wetenschap die criminaliteit onderzoekt
Criminaliteit = strafbare feiten, ofwel strafbaar gesteld gedrag.
Verschil tussen criminoloog en misdaadjournalist: studie object is het zelfde, maar de manier waarop
is anders.
Criminoloog: objectiviteit, algemeen geldende uitspraken, afstand behouden
Misdaadjournalist: subjectiever, speelt in op emoties, emoties oproepen maakt het smeuïg.
Emotionele reactiewijzen op zware misdrijven: identificatie met dader en slachtoffer
Identificatie van de dader = in de huid kruipen van de dader
Identificatie van het slachteroffer = je verplaatsen in het slachtoffer
Er zijn dus verschillende manieren van identificeren.
Durkheim en Girard
Durkheim heeft erop gewezen dat criminaliteit juist door het oproepen van negatieve emoties een
positieve sociale functie vervult. Door hun gevoelens van morele verontwaardiging met elkaar te
delen, bevestigen de leden van een gemeenschap zichzelf en elkaar in hun normbesef. Ook
bevestigen groepsleden hun collectieve besef van morele superioriteit (‘wij zouden zoiets nooit
doen’). Het vergroot dus de saamhorigheid.
Misdrijven roepen een explosieve mengelmoes van tegengestelde gevoelens op mededogen- wraak-
heimelijke bewondering- schuld- woede.
Girard is van de zondeboktheorie: groepen aanwijzen die het hebben gedaan, zondebok maken en
afzonderen.
Wat is criminologie?
De criminologie is de (sociale) wetenschap, die zich bezighoudt met de bestudering van de aard en
achtergronden van menselijke gedragingen die door de wetgever strafbaar zijn gesteld en van de
wijze waarop de overheid en de overige maatschappij daarop reageert.
Dus: wetenschap + strafbaar gesteld gedrag
Objectiviteit – Humaniteit
Feiten tegenover menswaardigheid: De meeste criminologen verzamelen wetenschappelijke kennis
over criminaliteit met de uitdrukkelijke bedoeling daarmee een bijdrage te kunnen leveren aan een
betere, dat wil zeggen effectievere en humanere aanpak ervan.
Verschuiving in woordkeuze
Door verharding in de maatschappij worden andere woorden gebruikt voor een verdachte, boef,
misdadiger, delinquent, crimineel. Het woord gebruik laat zien hoe we er in de maatschappij naar
kijken.
1
Criminologie en misdaadjournalistiek
1.Criminologie= wetenschap die zich bezighoudt met de bestudering van de aard
en achtergronden van menselijke gedragingen die door de wetgever strafbaar zijn
gesteld en van de wijze waarop de overheid en de overige maatschappij daarop
reageert.
2. Criminologie = wetenschap die criminaliteit onderzoekt
Criminaliteit = strafbare feiten, ofwel strafbaar gesteld gedrag.
Verschil tussen criminoloog en misdaadjournalist: studie object is het zelfde, maar de manier waarop
is anders.
Criminoloog: objectiviteit, algemeen geldende uitspraken, afstand behouden
Misdaadjournalist: subjectiever, speelt in op emoties, emoties oproepen maakt het smeuïg.
Emotionele reactiewijzen op zware misdrijven: identificatie met dader en slachtoffer
Identificatie van de dader = in de huid kruipen van de dader
Identificatie van het slachteroffer = je verplaatsen in het slachtoffer
Er zijn dus verschillende manieren van identificeren.
Durkheim en Girard
Durkheim heeft erop gewezen dat criminaliteit juist door het oproepen van negatieve emoties een
positieve sociale functie vervult. Door hun gevoelens van morele verontwaardiging met elkaar te
delen, bevestigen de leden van een gemeenschap zichzelf en elkaar in hun normbesef. Ook
bevestigen groepsleden hun collectieve besef van morele superioriteit (‘wij zouden zoiets nooit
doen’). Het vergroot dus de saamhorigheid.
Misdrijven roepen een explosieve mengelmoes van tegengestelde gevoelens op mededogen- wraak-
heimelijke bewondering- schuld- woede.
Girard is van de zondeboktheorie: groepen aanwijzen die het hebben gedaan, zondebok maken en
afzonderen.
Wat is criminologie?
De criminologie is de (sociale) wetenschap, die zich bezighoudt met de bestudering van de aard en
achtergronden van menselijke gedragingen die door de wetgever strafbaar zijn gesteld en van de
wijze waarop de overheid en de overige maatschappij daarop reageert.
Dus: wetenschap + strafbaar gesteld gedrag
Objectiviteit – Humaniteit
Feiten tegenover menswaardigheid: De meeste criminologen verzamelen wetenschappelijke kennis
over criminaliteit met de uitdrukkelijke bedoeling daarmee een bijdrage te kunnen leveren aan een
betere, dat wil zeggen effectievere en humanere aanpak ervan.
Verschuiving in woordkeuze
Door verharding in de maatschappij worden andere woorden gebruikt voor een verdachte, boef,
misdadiger, delinquent, crimineel. Het woord gebruik laat zien hoe we er in de maatschappij naar
kijken.
1