Samenvatting voorgeschreven literatuur

Literatuur internationaal privaatrecht

College 1: inleiding + arbitrage stuk
Inleiding
Ipr is heterogeen:
 Internationaal procesrecht (formeel ipr)
Heeft een gemengd karatker met zowel privaat- als publiekrechtelijke elementen.
Privaat voor handhaving privaatrechtelijke verhoudingen en publiek omdat het ook
bevoegdheid rechtbanken en tul vonnissen regelt.
 Regels voor toepasselijk recht (conflictregels)
Vooral privaatrechtelijk karakter. Maar ook dwingende bepalingen waar partijen niet
van mogen afwijken (de voorrangsregels, semi-publiekrecht)

Mogelijke oplossingen voor diversiteit nationale regelingen:
 Unilateralisme -> reikwijdte van eigen rechtsregels bepalen
 Multilateralisme -> bilaterale of multilaterale conflictregels
 Uniform recht -> eenmaking en harmonisatie van recht om rechtsverscheidenheid op
te heffen
o Monisme -> volkomen eenmaking van zowel internationale als binnenlandse
verhoudingen
o Dualisme -> beperkte eenmaking waarmee enkel rechtsregels omtrent
internationale verhoudingen worden geharmoniseerd

Stukje geschiedenis


Rechtsconflicten in internationale arbitrage
Problemen bij internationale arbitrage:
 Welk conflictrecht is van toepassing op de arbitrage?
 En ook de betrokkenheid van rechtbanken bij de arbitrage, voor bijvoorbeeld bewijs
of erkenning/tul vonnis. Past de rechtbank dan zelfde conflictregels toe?

Conflictrechtelijke problemen doen zich binnen arbitrage voor tav:
 De ovk tot arbitrage -> o.a. geldigheid, reikwijdte etc.
 Subjectieve en objectieve arbitrage -> kan een partij partij worden bij arbitrageovk?
Of kunnen geschillen onderworpen worden aan arbitrage?
 De arbitrageprocedure zelf -> betekening proces, normen eerlijk proces, bewijs etc.
 Gegrondheid van het geschil
 Erkenning eerdere rechterlijke uitspraken of arbitrale uitspraken
Over deze onderwerpen kunnen conflictrechtelijke vragen bestaan, die dan zien op:
 Karakteristisatie (van een artikel)
 Ambtshalve aanvraag van een conflictregel
 Vaststellen van de inhoud van het toepasselijk recht
 Openbare orde als belemmering van toepassing geldende wet.

Conflictregels tav internationale arbitrage, ontwikkeling:

,  Tot midden jaren 50 -> plaats van de arbitrage bepaalt welk systeem van
internationaal privaatrecht moet worden toegepast.
 1963 -> autonome conflictmethodologie (traditionele paradigma). Berthold Goldman
stelt een autonoom systeem van conflictregels voor internationale arbitrage voor. Dit
deed hij uit theoretische aannamens dat arbiters geen lex fori hebben en dat de
plaats van arbitrage veelal wordt gekozen om neutraliteit en niet om de band met
het geschil.
 Goedkeuring door veel landen van de UNCITRAL-modelwet -> tot op zekere hoogte
autonomie van het arbitrageproces voor:
o De arbitrageovk -> uniforme regels laten arbiters beslissen over
bevoegdheidsstrijd
o De arbitrageprocedure -> uniforme beginselen van partijautonomie en (bij gebrek
daaraan) arbitersautonomie
o Toepasselijk recht -> partijen kunnen geldend recht kiezen en arbiters ook wat zij
passend achten via:
 Indirecte benadering -> toepasselijk recht baseren op een rechtsbeginsel of
conflictsregel
 Directe benadering -> elke materiele regel die passend is rechtstreeks
toepassen
En wat dan met het procesrecht? Wel nog gebaseerd op de plaats van de arbitrage, maar
ook hier sterke partij- en arbiterautonomie. De plaats van arbitrage biedt enkele minimale
procedurele waarborgen, de rest van de procedurele regels wordt aan partijen (en ander
arbiters) overgelaten.

Recente relevante ontwikkelingen:
 Er is nu veel meer uniform recht, zoals Verdraag inzake internationale verkoop van
goederen. Wat is de status van uniform materieel recht in internationale arbitrage?
Via de autonome benadering kunnen arbiters via de indirecte of directe benadering
uniform recht toepassing.
 Opkomst van regionale economische organisaties (zoals Europese Unie). De vraag
gerezen over bevoegdheid om regelgeving op het gebied van internationaal
arbitragerecht te maken (waardoor een derde regelgevend niveau, naast nationaal
en internationaal, wordt gecreëerd).
Arbiters hebben te maken van EU-recht en in uitspraken is ook te zien dat ze zich
baseren op geldend EU-recht.
Zijn uniforme conflictregels voldoende om de formele en materiele vereisten van
arbitrageovereenkomsten te regelen? Of dient dit via uniforme regels worden
bepaald? Conflictregel-benadering coördineert uiteenlopende nationale regels, zorgt
voor voorspelbaarheid en vermindert forumshopping. Maar het voorziet niet in
uniforme procedurele en inhoudelijke oplossingen. Moet de EU hiervoor met een
arbitragewet komen? Tot nu toe is haar antwoord nee.
Herschikte Brussel I-bis regelt dat arbiters en rechtbanken op de plaats van de
arbitrage kunnen beslissen over kwesties van geldigheid van de arbitrageovk en dat
tenuitvoerlegging geschiet overeenkomstig de regels van Verdrag van New York.

College 2: Het internationaal procesrecht