Gezondheid wordt bepaald door verschillende factoren, de GW driehoek
geeft een duidelijk schema van de 3 grootste groepen:
- Biologie (erfelijkheid)
- Gedrag (zelfsturing)
- Omgevingsfactoren
Wat is het concept gezondheid en hoe is gezondheid door de tijd
veranderd?
- In de oudheid werd gezondheid gezien als een evenwicht van
kwaliteiten (Hippocrates’ perceptie: balans van de 4 ‘humores’ die
tezamen de mens vormden).
- Vanaf de Renaissance veranderde dit beeld toen fysieke basis van
ziekten verkend begon te worden: het leidde tot gezondheid dat
beschouwd werd als ‘afwezigheid van ziekte’.
- Met de oprichting van de WHO in 1948 werd een bredere definitie
geformuleerd: ‘een toestand van compleet welbevinden op fysiek,
mentaal en sociaal niveau, en niet alleen de afwezigheid van ziekte.’
- De definitie blijkt heden contraproductief, door de ontwikkeling van
medische technologie en diagnostiek. ‘Toestand’ is een verkeerd
woord dat iedereen tot ‘patiënt’ maakt. De huidige definitie:
'Gezondheid als het vermogen om je aan te passen en je eigen regie
te voeren, in het licht van de sociale, mentale en fysieke
uitdagingen van het leven’.
- ‘Met de betrokkenheid en altruïstische instelling die de zorg eigen is,
heeft de sector namelijk tot gevolg gehad dat mensen de eigen
regie is ontnomen, met passiviteit, afhankelijkheid en gebrek aan
vertrouwen in eigen kunnen als resultaat.
De zorg heeft zelf, voor een deel, de behoefte aan zorg
gestimuleerd, door mensen meer regie te ontnemen dan strikt
noodzakelijk is, ook waar het vermogen tot zelfzorg nog aanwezig
is. Het is goed dat Huber hier nog eens op wijst.’ (uit” ‘Gezondheid:
een definitie?’ uit ‘Tijdscrift voor gezondheidswetenschappen’)
Leerdoelen:
● Hoe is de definitie van de WHO ontwikkeld?
● Wat is de definitie van WHO en Huber (Sense of
Coherence,Salutogenesis)?
Huber ziet het begrip gezondheid als een general concept en niet
een definitie en dat daardoor dus ruimte is voor een individuele
invulling: ‘positieve gezondheid’. Huber benadrukt de eigen rol die
mensen kunnen spelen in het managen van hun (on)gezondheid. Ze
verbindt gezondheid aan 6 pijlers voor gezondheid:
- Lichaamsfuncties
- Dagelijks functioneren