Les 1: Inleiding museologie
Verzamelen
In verzamelingen zijn de objecten dragers van betekenissen; het zijn ‘semiforen’ die bemiddelen tussen
het zichtbare en het onzichtbare, het aardse en het hemelse, het heden en het verleden.
Erfgoedobjecten bevinden zich in het hier en nu en verwijzen tegelijk naar andere dimensies, vooral die
van het verleden.
Vorsten verzamelden objecten uit verschillende terreinen: artificalia, naturalia en curiositas.
Artificalia zijn kunstobjecten, naturalia zijn natuur objecten en curiositas zijn wonderlijke, rare objecten.
Al deze objecten werden in bij elkaar neergezet in een zogenaamde Kunst und Wunderkammer.
Verzamelen in Nederland
Oranjes in Den Haag hadden geen zin om te verzamelen. Dit gebeurde pas vanaf Willem de 5e.
Burgelijke collecties
Nicolaas Jongelinck: schilderijen
Nicolaas Rockox: oudheden en munt
Bernardus Paludanus: naturalia en curiosita
Institutionele verzamelingen
Leidse Universiteit: Hortus Botanicum & Theatrum
Ontstaan van musea
De bouw van musea is een kenmerk van de Europese samenleving sinds de industriële revolutie en de
Franse Revolutie.
Encyclopedische musea ontstonden in de 18e eeuw: Britisch museum in Londen, Louvre in Parijs
Gespecialiseerde musea ontstonden in de 19e eeuw: kunstmuseum, natuurmuseum,
archeologische museum
Oudste museum in Nederland is het Teylers museum.
Visie musea
Periode Perspectief Karakter Aanpak Publiek
1800 – 1900 Collectiegericht Depot, archief Gunst Vreemden
1900 – 1980 Aanbodgericht Aula, klaslokaal Educatie Gasten, leerlingen
1980 – nu Publieksgericht Attractie Marketing Klanten
Type musea
Natuurhistorische musea
Taken: geven van onderwijs, onderzoek doen en aanleggen collecties
Prestatiewijze 19e eeuw: zoveel mogelijk objecten tonen
Prestatiewijze 20e eeuw: diorama (objecten in natuurlijke omgeving weergeven)
Naturalis, Museum Boerhaave Leiden