OEFENINGEN MONITORAAT BEVOEGDHEIDSVERDELING 2021
THEORIE MONITORAAT 1
Bevoegdheidsverdeling in België
Federale OVH residuaire bevoegdheden (nt expliciet toegewezen of toegekend)
Voorbehouden bevoegdheden (kijken in de wet & bijzondere wetten,
uitzonderingen die toch vr federale OVH w voorbehouden) (bv. art 6, boek
XII §1 BWHI)
Deelstaten toegewezen bevoegdheden
Hoe zit dit in andere landen?
Centrifugaal België
Centripetaal supranationale instellingen zoals EU / VS
(omgekeerd, wat nt expliciet geregeld is bij deelstaten, toegewezen vr federaal)
Geldt dit altijd of kunnen we hier iets aan doen?
Een middeltje vinden om toch in elkaar te laten overlopen?
Om deelstaten te laten snoepen v federale OVH of omgekeerd?
IMPLICIETE BEVOEGDHEDEN = art 10 BWHI
1) noodzakelijkheid
2) gedifferentieerde regeling (als bv federale OVH zelf uitzonderingen gaat toestaan vr hun eigen
regels = gedifferentieerd / als ze zeer strenge regels vooropzetten nt)
3) weerslag op bevoegdheid vd andere moet marginaal zijn
(je moet kalm doen & mag nt de hele bevoegdheidsregeling uithollen, slechts klein deelaspect
vd bevoegdheid)
welke kwalificaties zijn er nog?
Exclusieve bevoegdheden = de norm
= principe, kan zowel materieel als territoriaal zijn
stel je wil een wet maken en bent nt zeker waartoe de bevoegdheid toe behoort
kijken nr alle regels die je wil nemen & het zwaartepunt zoeken v je wet
= zwaartepuntleer vh GwH
bv. je bent aangesteld als assistent bij de KULAK, ze willen regeling treffen m.b.t. mijn vakantiegeld
sociale zekerheid, of onderwijs?
🡺 sociale zekerheid
Concurrerende bevoegdheden = uitzondering
= bv. art 170 GW (belastingen)
Gedeelde exclusieve bvgdhdn = voorbehouden, bv. snelheidslimiet = gedeelde bevoegdheid v
federale OVH & gewest, mr autosnelweg = voorbehouden vr
federale
OVH
Parallelle bevoegdheden = bevoegdheden die meerdere OVH tegelijkertijd & naast elkaar
kunnen uitoefenen, zonder dat er sprake is ve hiërarchie tss de
, regelgeving die ze daarbij uitvaardigen (bv. art 6ter BWHI)
Principe vh verticaliteitsbeginsel
wnnr je regelgeving treft kun je onderscheid maken tss normatief kader & de uitvoering ervan
regelgeving ------------------------------------------------------------------------------------- uitvoering
dr zelfde OVH uitgevoerd
bv. Vlaamse regering stelt regelgeving m.b.t. eindtermen secundair onderwijs, zij mogen dit dan ook
meteen uitoefenen
Uitzondering
beperkt / oneigenlijke concurrerende bevoegdheden
bv. art 6, VI lid 4, ‘De federale OVH is met dit doel bevoegd om algemene regels vast te stellen
inzake : 1° OVHsopdrachten’
--> federale OVH regelt de regelgeving, deelstaten de uitvoering ervan
Gedeelde exclusieve bevoegdheden : dat sommige deelaspecten ve aangelegenheid aan de ene
OVH toekomen, terwijl andere deelaspecten tot de bevoegdheid ve andere OVH behoren
Parallelle bevoegdheden : bevoegdheden die meerdere OVH tegelijkertijd en naast elkaar kunnen
uitoefenen, zonder dat er sprake is ve hiërarchie tss de regelgeving die ze daarbij uitvaardigen
OEFENING 1: Is de volgende stelling juist of fout? Motiveer uw antwoord
A. De uitdrukkelijke motivering is in hoofde van de federale overheid, in hoofde van de
gemeenschappen en in hoofde van de gewesten een gedeelde exclusieve bevoegdheid.
Fout, het staat nt in art 5 of 6 BWHI dus het is gn gedeelde exclusieve bvgdh
B. Tewerkstelling van buitenlandse werkkrachten is in hoofde van de gewesten een parallelle
bevoegdheid.
Art 6, IX, 3° BWHI
Gewest is bevoegd mr met uitzondering v normen betreffende arbeidskaart
Opsplitsing regelgeving / normatieve kader & uitvoering
= uitzondering beperkte oneigenlijke bevoegdheden
C. De beslissing om ten gevolge van de corona-maatregelen de vergunningstermijnen van
omgevingsvergunning te verlengen met 30 dagen is een gewestelijke bevoegdheid.
Juist, art 6, I, 1° BWHI
D. Het evenredigheidsbeginsel begrenst zowel de materiële als de territoriale bevoegdheid van
de handende wetgever.
Juist, ook bij het uitoefenen v exclusieve parallelle bvgdhdn, of bij toepassing vd dubbel-
aspectleer.
Omdat de eigen bevoegdheid ve OVH gn disproportionele impact mag hebben op de
bevoegdheden ve andere OVH
E. Uitstel te betaling van sociale zekerheidsbijdragen voor zelfstandigen ten gevolge van de
corona-crisis kan enkel gegeven worden door de Vlaamse Overheid.
Fout, federale bevoegdheid 🡺 voorbehouden bevoegdheid = art 6, IV, 12°
F. De oneigenlijke concurrerende bevoegdheden vormen de enige uitzondering op het
verticaliteitsbeginsel.
Fout, tal v uitzonderingen, soms dr bijzondere wetgever zelf
, Het komt ook voor dat binnen eenzelflde bevoegdheidsdomein een horizontale opdeling w
gemaakt tss de normerings- & uitvoeringsbevoegdheid. Er is dan enkel sprake ve afwijking vh
verticaliteitsbeginsel, nt vh exclusiviteitsbeginsel.
Kaderbevoegdheid of beperkte of oneigenlijke concurrerende bevoegheid ; bestaat erin dat de
normeringsbevoegdheid zelf w opgesplitst, waarbij de federale OVH het algemeen kader
vaststelt en de deelgebieden dat kader kunnen aanvullen, zonder evenwel te mogen
aantasten
G. Het verstrengen van de GAS-boetes ten tijde van corona is een Vlaamse bevoegdheid.
Fout, art 14 GW
Alle manieren v toekennen v bvgdhdn aan de gemeenschappen en gewesten dr de federale
OVH gaan in tgn het principe vh verticaliteitsbeginsel
Art 2 §1 GAS-wet 🡺 gemeentelijke bevoegdheid
H. Als in de grondwet een bevoegdheid enkel middels een ‘wet’ kan geregeld worden, wordt hier
enkel een federale wet met bedoeld en is de bevoegdheid dus voorbehouden aan de Federale
regering.
Juist
Fout, federale wet. Indien wet ontstond vr 1980 ook deelstaatregeringen bevoegd, als na
enkel federale regering
I. In het kader van de Corona-maatregelen neemt de bevoegde minister Ben Weyts op basis
van een parallelle bevoegdheid in het kader van onderwijs zijn beslissing om de scholen dicht
te houden.
Fout, op basis v gedeelde exclusieve bevoegdheid
Gemeenschappen art 127 GW
Federale regering & gemeenschap bevoegd vr bepaalde aspecten
J. Meryame ketir is als minister van Ontwikkelingssamenwerking exclusief bevoegd voor dit
domein.
Fout, parallelle bevoegdheid 🡺 art 6ter BWHI
K. De federale overheid kan wegens vermeend stilzitten van Vlaamse Gewesten maatregelen
nemen inzake de bevordering van windturbines in het kader van haar parallelle bevoegdheid.
Fout, de bevordering vd nieuwe energiebronnen, inclusief de hernieuwbare energie :
exclusieve bevoegdheidsmaterie in hoofde vd gewesten (RvS 65.860/3)
L. Bij exclusieve bevoegdheden is het uitgesloten dat het gewest beroep doet op de theorie van
de impliciete bevoegdheden om toch nog de federale basisregels te betreden.
Fout, beroep op impliciete bevoegdheden nog altijd mogelijk art 10 BWHI
MAAR het gebruik vd impliciete bevoegdheden zijn onderworpen aan de naleving vh
evenredigheids- of proportionaliteitsbeginsel
M. Vlaanderen kan op grond van een parallelle bevoegdheid extra medisch personeel erkennen
om bijstand te verlenen in de woonzorgcentra in het kader van de corona-crisis.
Fout, oneigenlijke concurrerende bevoegdheid (art. 5,I,7° BWHI)
N. Het vaststellen van de regels betreffende woninghuur is een gemeenschapsmaterie
Fout, gewest materie (art 6. IV 2° BWHI wat de huisvesting betreft : de specifieke regels
betreffende de huur v vr bewoning bestemde goederen of delen ervan)
O. Het Vlaamse Gewest is bevoegd voor het vaststellen van de minimale voorwaarden voor het
uitreiken van diploma’s
Fout, federale OVH = art 127 §1 2° GW --> met uitsluiting vd minimale vwdn vr het uitreiken v
diploma’s 🡺 voorbehouden bevoegdheid
P. De bevoegdheid inzake belastingen maakt in hoofde van de gewesten een beperkt
concurrerende bevoegdheid uit
THEORIE MONITORAAT 1
Bevoegdheidsverdeling in België
Federale OVH residuaire bevoegdheden (nt expliciet toegewezen of toegekend)
Voorbehouden bevoegdheden (kijken in de wet & bijzondere wetten,
uitzonderingen die toch vr federale OVH w voorbehouden) (bv. art 6, boek
XII §1 BWHI)
Deelstaten toegewezen bevoegdheden
Hoe zit dit in andere landen?
Centrifugaal België
Centripetaal supranationale instellingen zoals EU / VS
(omgekeerd, wat nt expliciet geregeld is bij deelstaten, toegewezen vr federaal)
Geldt dit altijd of kunnen we hier iets aan doen?
Een middeltje vinden om toch in elkaar te laten overlopen?
Om deelstaten te laten snoepen v federale OVH of omgekeerd?
IMPLICIETE BEVOEGDHEDEN = art 10 BWHI
1) noodzakelijkheid
2) gedifferentieerde regeling (als bv federale OVH zelf uitzonderingen gaat toestaan vr hun eigen
regels = gedifferentieerd / als ze zeer strenge regels vooropzetten nt)
3) weerslag op bevoegdheid vd andere moet marginaal zijn
(je moet kalm doen & mag nt de hele bevoegdheidsregeling uithollen, slechts klein deelaspect
vd bevoegdheid)
welke kwalificaties zijn er nog?
Exclusieve bevoegdheden = de norm
= principe, kan zowel materieel als territoriaal zijn
stel je wil een wet maken en bent nt zeker waartoe de bevoegdheid toe behoort
kijken nr alle regels die je wil nemen & het zwaartepunt zoeken v je wet
= zwaartepuntleer vh GwH
bv. je bent aangesteld als assistent bij de KULAK, ze willen regeling treffen m.b.t. mijn vakantiegeld
sociale zekerheid, of onderwijs?
🡺 sociale zekerheid
Concurrerende bevoegdheden = uitzondering
= bv. art 170 GW (belastingen)
Gedeelde exclusieve bvgdhdn = voorbehouden, bv. snelheidslimiet = gedeelde bevoegdheid v
federale OVH & gewest, mr autosnelweg = voorbehouden vr
federale
OVH
Parallelle bevoegdheden = bevoegdheden die meerdere OVH tegelijkertijd & naast elkaar
kunnen uitoefenen, zonder dat er sprake is ve hiërarchie tss de
, regelgeving die ze daarbij uitvaardigen (bv. art 6ter BWHI)
Principe vh verticaliteitsbeginsel
wnnr je regelgeving treft kun je onderscheid maken tss normatief kader & de uitvoering ervan
regelgeving ------------------------------------------------------------------------------------- uitvoering
dr zelfde OVH uitgevoerd
bv. Vlaamse regering stelt regelgeving m.b.t. eindtermen secundair onderwijs, zij mogen dit dan ook
meteen uitoefenen
Uitzondering
beperkt / oneigenlijke concurrerende bevoegdheden
bv. art 6, VI lid 4, ‘De federale OVH is met dit doel bevoegd om algemene regels vast te stellen
inzake : 1° OVHsopdrachten’
--> federale OVH regelt de regelgeving, deelstaten de uitvoering ervan
Gedeelde exclusieve bevoegdheden : dat sommige deelaspecten ve aangelegenheid aan de ene
OVH toekomen, terwijl andere deelaspecten tot de bevoegdheid ve andere OVH behoren
Parallelle bevoegdheden : bevoegdheden die meerdere OVH tegelijkertijd en naast elkaar kunnen
uitoefenen, zonder dat er sprake is ve hiërarchie tss de regelgeving die ze daarbij uitvaardigen
OEFENING 1: Is de volgende stelling juist of fout? Motiveer uw antwoord
A. De uitdrukkelijke motivering is in hoofde van de federale overheid, in hoofde van de
gemeenschappen en in hoofde van de gewesten een gedeelde exclusieve bevoegdheid.
Fout, het staat nt in art 5 of 6 BWHI dus het is gn gedeelde exclusieve bvgdh
B. Tewerkstelling van buitenlandse werkkrachten is in hoofde van de gewesten een parallelle
bevoegdheid.
Art 6, IX, 3° BWHI
Gewest is bevoegd mr met uitzondering v normen betreffende arbeidskaart
Opsplitsing regelgeving / normatieve kader & uitvoering
= uitzondering beperkte oneigenlijke bevoegdheden
C. De beslissing om ten gevolge van de corona-maatregelen de vergunningstermijnen van
omgevingsvergunning te verlengen met 30 dagen is een gewestelijke bevoegdheid.
Juist, art 6, I, 1° BWHI
D. Het evenredigheidsbeginsel begrenst zowel de materiële als de territoriale bevoegdheid van
de handende wetgever.
Juist, ook bij het uitoefenen v exclusieve parallelle bvgdhdn, of bij toepassing vd dubbel-
aspectleer.
Omdat de eigen bevoegdheid ve OVH gn disproportionele impact mag hebben op de
bevoegdheden ve andere OVH
E. Uitstel te betaling van sociale zekerheidsbijdragen voor zelfstandigen ten gevolge van de
corona-crisis kan enkel gegeven worden door de Vlaamse Overheid.
Fout, federale bevoegdheid 🡺 voorbehouden bevoegdheid = art 6, IV, 12°
F. De oneigenlijke concurrerende bevoegdheden vormen de enige uitzondering op het
verticaliteitsbeginsel.
Fout, tal v uitzonderingen, soms dr bijzondere wetgever zelf
, Het komt ook voor dat binnen eenzelflde bevoegdheidsdomein een horizontale opdeling w
gemaakt tss de normerings- & uitvoeringsbevoegdheid. Er is dan enkel sprake ve afwijking vh
verticaliteitsbeginsel, nt vh exclusiviteitsbeginsel.
Kaderbevoegdheid of beperkte of oneigenlijke concurrerende bevoegheid ; bestaat erin dat de
normeringsbevoegdheid zelf w opgesplitst, waarbij de federale OVH het algemeen kader
vaststelt en de deelgebieden dat kader kunnen aanvullen, zonder evenwel te mogen
aantasten
G. Het verstrengen van de GAS-boetes ten tijde van corona is een Vlaamse bevoegdheid.
Fout, art 14 GW
Alle manieren v toekennen v bvgdhdn aan de gemeenschappen en gewesten dr de federale
OVH gaan in tgn het principe vh verticaliteitsbeginsel
Art 2 §1 GAS-wet 🡺 gemeentelijke bevoegdheid
H. Als in de grondwet een bevoegdheid enkel middels een ‘wet’ kan geregeld worden, wordt hier
enkel een federale wet met bedoeld en is de bevoegdheid dus voorbehouden aan de Federale
regering.
Juist
Fout, federale wet. Indien wet ontstond vr 1980 ook deelstaatregeringen bevoegd, als na
enkel federale regering
I. In het kader van de Corona-maatregelen neemt de bevoegde minister Ben Weyts op basis
van een parallelle bevoegdheid in het kader van onderwijs zijn beslissing om de scholen dicht
te houden.
Fout, op basis v gedeelde exclusieve bevoegdheid
Gemeenschappen art 127 GW
Federale regering & gemeenschap bevoegd vr bepaalde aspecten
J. Meryame ketir is als minister van Ontwikkelingssamenwerking exclusief bevoegd voor dit
domein.
Fout, parallelle bevoegdheid 🡺 art 6ter BWHI
K. De federale overheid kan wegens vermeend stilzitten van Vlaamse Gewesten maatregelen
nemen inzake de bevordering van windturbines in het kader van haar parallelle bevoegdheid.
Fout, de bevordering vd nieuwe energiebronnen, inclusief de hernieuwbare energie :
exclusieve bevoegdheidsmaterie in hoofde vd gewesten (RvS 65.860/3)
L. Bij exclusieve bevoegdheden is het uitgesloten dat het gewest beroep doet op de theorie van
de impliciete bevoegdheden om toch nog de federale basisregels te betreden.
Fout, beroep op impliciete bevoegdheden nog altijd mogelijk art 10 BWHI
MAAR het gebruik vd impliciete bevoegdheden zijn onderworpen aan de naleving vh
evenredigheids- of proportionaliteitsbeginsel
M. Vlaanderen kan op grond van een parallelle bevoegdheid extra medisch personeel erkennen
om bijstand te verlenen in de woonzorgcentra in het kader van de corona-crisis.
Fout, oneigenlijke concurrerende bevoegdheid (art. 5,I,7° BWHI)
N. Het vaststellen van de regels betreffende woninghuur is een gemeenschapsmaterie
Fout, gewest materie (art 6. IV 2° BWHI wat de huisvesting betreft : de specifieke regels
betreffende de huur v vr bewoning bestemde goederen of delen ervan)
O. Het Vlaamse Gewest is bevoegd voor het vaststellen van de minimale voorwaarden voor het
uitreiken van diploma’s
Fout, federale OVH = art 127 §1 2° GW --> met uitsluiting vd minimale vwdn vr het uitreiken v
diploma’s 🡺 voorbehouden bevoegdheid
P. De bevoegdheid inzake belastingen maakt in hoofde van de gewesten een beperkt
concurrerende bevoegdheid uit
