Filosofie in Actie
Individuele opdracht
FIA 2.1 – Uit de ivoren toren. Wetenschap als mensenwerk
FIA 2.2 – Wie gaat er over gezondheid? Vragen over wetenschap en democratie
Filosofie in Actie –
Faculty of Health, Medicine, and Life Sciences (FMHL)
Bachelor Gezondheidswetenschappen
Beleid, Management en Evaluatie van Zorg
Maastricht University
Datum: 9 december 2022
, 2.1
Robin Koops kreeg de diagnose diabetes type 1 (Kuijper, 2019). Hij kreeg te horen dat hij
zijn levensstijl hierop moest aanpassen en het rustig aan moest doen. Koops was het hier
echter niet mee eens en besloot het medicijn dat hij al jaren voor noodgevallen in de koelkast
had liggen te bestuderen. Hij opende als het ware een ‘black box’. Een black box is volgens
Latour een geaccepteerd feit waar niet meer over wordt nagedacht hoe deze tot stand is
gekomen (Latour & de Lange, 1988). Hij bestudeerde de gebruiksaanwijzing en kwam tot
een nieuwe theorie om zijn suikerziekte in toom te kunnen houden.
Deze diagnose plaatst Robin Koops in het hokje ‘ziek’. Hij is niet meer gezond, want
hij heeft een chronische ziekte. Dit is hoe veel wetenschappers het zien, terwijl Koops prima
kan leven met deze diagnose en hij zichzelf niet als ongezond ziet. De filosoof Kuhn ging
hier verder op in. WHO gaf een definitie van gezondheid. Hubert schreef een aangepaste
definitie, volgens de definitie van de WHO zou iedereen ‘ongezond’ zijn (Remmelink, 2021).
Zijn nieuwe definitie is een nieuwe manier van wetenschappelijk denken wat leidt tot een
paradigmaverschuiving. Een paradigma is een uitgangspunt van een wetenschappelijke
groep. Dit wordt dan normale wetenschap genoemd, een manier van hoe men naar de wereld
kijkt (Kuhn, et al., 1971). Wanneer een paradigmaverschuiving plaats vindt is het nieuwe
paradigma niet meer te vergelijken met het vorige paradigma. Ze zijn incommensurabel en
onderling onmeetbaar. Een paradigmaverschuiving ontstaat wanneer anomalieën, een soort
missende puzzelstukjes in een onderzoek, een gevaar vormen voor het huidige paradigma.
Dan ontstaat een wetenschappelijke revolutie.
Koops besloot in 2003 zijn onderzoek te starten en voor zichzelf te beginnen, zonder
personeel. Hij gebruikte apparaten die al op de markt waren. Al snel ontstond toch een
samenwerking. Zijn eigen diabetes verpleegkundige in het ziekenhuis, Joost Bonhof, wilde
helpen en leverde insulinepompen. De eerste proefpersoon was Koops zelf, want “wie anders
zou aan het experiment mee willen werken?”. Een bedrijf werd opgezet en werd Inreda
Diabetic genoemd. “Hoe veelbelovend is de kunstmatige alvleesklier van Inreda?” werd
voorgelegd aan verschillende artsen, wetenschappers, een diabetesverpleegkundige en een
patiënt door de Volkskrant. Hieruit blijkt hoeveel personen betrokken zijn met een
onderzoek. Wetenschap is het vergaren van kennis (Herseninstituut, 2021). Bij dit onderzoek
is sprake van wetenschap. Hoogleraren en experts plaatsten kanttekeningen. Het construeren
van feiten en/of technieken is een collectief proces, volgens Latour. Niet één geniaal persoon
komt met een ontdekking. Deze ontdekking is de uitkomst van een lange samenwerking met
Individuele opdracht
FIA 2.1 – Uit de ivoren toren. Wetenschap als mensenwerk
FIA 2.2 – Wie gaat er over gezondheid? Vragen over wetenschap en democratie
Filosofie in Actie –
Faculty of Health, Medicine, and Life Sciences (FMHL)
Bachelor Gezondheidswetenschappen
Beleid, Management en Evaluatie van Zorg
Maastricht University
Datum: 9 december 2022
, 2.1
Robin Koops kreeg de diagnose diabetes type 1 (Kuijper, 2019). Hij kreeg te horen dat hij
zijn levensstijl hierop moest aanpassen en het rustig aan moest doen. Koops was het hier
echter niet mee eens en besloot het medicijn dat hij al jaren voor noodgevallen in de koelkast
had liggen te bestuderen. Hij opende als het ware een ‘black box’. Een black box is volgens
Latour een geaccepteerd feit waar niet meer over wordt nagedacht hoe deze tot stand is
gekomen (Latour & de Lange, 1988). Hij bestudeerde de gebruiksaanwijzing en kwam tot
een nieuwe theorie om zijn suikerziekte in toom te kunnen houden.
Deze diagnose plaatst Robin Koops in het hokje ‘ziek’. Hij is niet meer gezond, want
hij heeft een chronische ziekte. Dit is hoe veel wetenschappers het zien, terwijl Koops prima
kan leven met deze diagnose en hij zichzelf niet als ongezond ziet. De filosoof Kuhn ging
hier verder op in. WHO gaf een definitie van gezondheid. Hubert schreef een aangepaste
definitie, volgens de definitie van de WHO zou iedereen ‘ongezond’ zijn (Remmelink, 2021).
Zijn nieuwe definitie is een nieuwe manier van wetenschappelijk denken wat leidt tot een
paradigmaverschuiving. Een paradigma is een uitgangspunt van een wetenschappelijke
groep. Dit wordt dan normale wetenschap genoemd, een manier van hoe men naar de wereld
kijkt (Kuhn, et al., 1971). Wanneer een paradigmaverschuiving plaats vindt is het nieuwe
paradigma niet meer te vergelijken met het vorige paradigma. Ze zijn incommensurabel en
onderling onmeetbaar. Een paradigmaverschuiving ontstaat wanneer anomalieën, een soort
missende puzzelstukjes in een onderzoek, een gevaar vormen voor het huidige paradigma.
Dan ontstaat een wetenschappelijke revolutie.
Koops besloot in 2003 zijn onderzoek te starten en voor zichzelf te beginnen, zonder
personeel. Hij gebruikte apparaten die al op de markt waren. Al snel ontstond toch een
samenwerking. Zijn eigen diabetes verpleegkundige in het ziekenhuis, Joost Bonhof, wilde
helpen en leverde insulinepompen. De eerste proefpersoon was Koops zelf, want “wie anders
zou aan het experiment mee willen werken?”. Een bedrijf werd opgezet en werd Inreda
Diabetic genoemd. “Hoe veelbelovend is de kunstmatige alvleesklier van Inreda?” werd
voorgelegd aan verschillende artsen, wetenschappers, een diabetesverpleegkundige en een
patiënt door de Volkskrant. Hieruit blijkt hoeveel personen betrokken zijn met een
onderzoek. Wetenschap is het vergaren van kennis (Herseninstituut, 2021). Bij dit onderzoek
is sprake van wetenschap. Hoogleraren en experts plaatsten kanttekeningen. Het construeren
van feiten en/of technieken is een collectief proces, volgens Latour. Niet één geniaal persoon
komt met een ontdekking. Deze ontdekking is de uitkomst van een lange samenwerking met