Kennislijn Kwetsbare Ouderen
Samenvatting Kennisweek 2, OP8
Inhoud
[1e lijn – Ziekenhuis bij kwetsbare ouderen] – Zorgprogramma voor preventie en herstel ................... 2
Kwetsbaarheid ..................................................................................................................................... 2
Voorspellers kwetsbaarheid ............................................................................................................ 2
Functieverlies gerelateerd aan een ziekenhuisopname...................................................................... 2
Meetinstrumenten .......................................................................................................................... 2
Zorgprogramma voor Preventie en Herstel (ZPH)............................................................................... 3
Klinisch redeneren ........................................................................................................................... 3
Identificeren patiënten ZPH (triage)................................................................................................ 3
Comprehensive Geriatric Assessment (CGA) ...................................................................................... 3
Goal Attainment Scale (GAS) ............................................................................................................... 3
Interdisciplinaire behandelplanbespreking (MDO) ............................................................................. 4
Rol patiënt – mantelzorger.................................................................................................................. 4
De kracht van verpleegkundige diagnostiek ........................................................................................... 5
Bepalende kenmerken (Signs/Symptoms) – Kwetsbare ouderen....................................................... 5
Samenhangende factoren (Etiologie) – Kwetsbare ouderen .............................................................. 5
Klinisch redeneren – Prognostisch redeneren ........................................................................................ 6
Shared Decision making .......................................................................................................................... 8
E-Health – zorgtechnologie ..................................................................................................................... 9
, [1e lijn – Ziekenhuis bij kwetsbare ouderen] – Zorgprogramma voor preventie en herstel
Kwetsbaarheid
Opeenstapelingsproces van lichamelijke, psychische en/of sociale tekorten in functioneren met als
gevolg vergroting kans op negatieve gezondheid bestaande uit functiebeperkingen, opname,
overlijden.→ hierbij staat functionele autonomie centraal.
Voorspellers kwetsbaarheid
65+ ouderen met eerste klachten als
• Loopproblemen
• Balansproblemen
• Ondergewicht
• Vermoeidheid
Eenzaamheid is een ‘’booster’’ bij een of meer van de bovenstaande klachten.
Functieverlies gerelateerd aan een ziekenhuisopname
• +- 180.000 ouderen per jaar / +- 500 per dag
• 35% voor 70 plussers
• 66% voor 90 plussers
Vergeleken met vóór de (opname)ziekte
Bij ca 20% start het functieverlies reeds voor de ziekenhuisopname zelf in de thuissituatie.
Een groot deel van de functieproblematiek niet tot de primaire reden van opname is te herleiden.
Meetinstrumenten
• ISAR-HP
o ADL-behoefte/assistentie ≤ 2 weken opname ziekenhuis
o 8 jaar of minder formele opleiding
o Niet alleen kunnen reizen ≤ 2 weken opname ziekenhuis
o Gebruik loophulpmiddel
Score: 1/2/3: 1 punt
4: 2 punten
Totaal: 5 punten
Low risk 0 of 1 punt
Intermediate risk 2 of 3 punten
High risk 4 of 5 punten
• VMS-systeem – Veiligheid Management Systeem kwetsbare ouderen
o Screeningsindicator voor vier veelvoorkomende geriatrische problemen
1. Acute verwardheid – delier
2. Vallen
3. Ondervoeding
4. Fysieke beperking
Aan de veiligheidsindicator wordt voldaan als een oudere patiënt vóór of binnen 24 uur na
opname gescreend is op deze vier problemen.
Bij een verhoogd risico op één van de vier onderwerpen wordt de patiënt als kwetsbaar
gescoord. Vervolgens wordt voor deze patiënt, naast de geadviseerde VMS interventies, een
combinatie van preventieve medische, verpleegkundige en vrijwilligersinterventies ingezet.
Bijna 80% van de aangemelde patiënten (voor vervolg acties) is daadwerkelijk
kwetsbaar.
2
Samenvatting Kennisweek 2, OP8
Inhoud
[1e lijn – Ziekenhuis bij kwetsbare ouderen] – Zorgprogramma voor preventie en herstel ................... 2
Kwetsbaarheid ..................................................................................................................................... 2
Voorspellers kwetsbaarheid ............................................................................................................ 2
Functieverlies gerelateerd aan een ziekenhuisopname...................................................................... 2
Meetinstrumenten .......................................................................................................................... 2
Zorgprogramma voor Preventie en Herstel (ZPH)............................................................................... 3
Klinisch redeneren ........................................................................................................................... 3
Identificeren patiënten ZPH (triage)................................................................................................ 3
Comprehensive Geriatric Assessment (CGA) ...................................................................................... 3
Goal Attainment Scale (GAS) ............................................................................................................... 3
Interdisciplinaire behandelplanbespreking (MDO) ............................................................................. 4
Rol patiënt – mantelzorger.................................................................................................................. 4
De kracht van verpleegkundige diagnostiek ........................................................................................... 5
Bepalende kenmerken (Signs/Symptoms) – Kwetsbare ouderen....................................................... 5
Samenhangende factoren (Etiologie) – Kwetsbare ouderen .............................................................. 5
Klinisch redeneren – Prognostisch redeneren ........................................................................................ 6
Shared Decision making .......................................................................................................................... 8
E-Health – zorgtechnologie ..................................................................................................................... 9
, [1e lijn – Ziekenhuis bij kwetsbare ouderen] – Zorgprogramma voor preventie en herstel
Kwetsbaarheid
Opeenstapelingsproces van lichamelijke, psychische en/of sociale tekorten in functioneren met als
gevolg vergroting kans op negatieve gezondheid bestaande uit functiebeperkingen, opname,
overlijden.→ hierbij staat functionele autonomie centraal.
Voorspellers kwetsbaarheid
65+ ouderen met eerste klachten als
• Loopproblemen
• Balansproblemen
• Ondergewicht
• Vermoeidheid
Eenzaamheid is een ‘’booster’’ bij een of meer van de bovenstaande klachten.
Functieverlies gerelateerd aan een ziekenhuisopname
• +- 180.000 ouderen per jaar / +- 500 per dag
• 35% voor 70 plussers
• 66% voor 90 plussers
Vergeleken met vóór de (opname)ziekte
Bij ca 20% start het functieverlies reeds voor de ziekenhuisopname zelf in de thuissituatie.
Een groot deel van de functieproblematiek niet tot de primaire reden van opname is te herleiden.
Meetinstrumenten
• ISAR-HP
o ADL-behoefte/assistentie ≤ 2 weken opname ziekenhuis
o 8 jaar of minder formele opleiding
o Niet alleen kunnen reizen ≤ 2 weken opname ziekenhuis
o Gebruik loophulpmiddel
Score: 1/2/3: 1 punt
4: 2 punten
Totaal: 5 punten
Low risk 0 of 1 punt
Intermediate risk 2 of 3 punten
High risk 4 of 5 punten
• VMS-systeem – Veiligheid Management Systeem kwetsbare ouderen
o Screeningsindicator voor vier veelvoorkomende geriatrische problemen
1. Acute verwardheid – delier
2. Vallen
3. Ondervoeding
4. Fysieke beperking
Aan de veiligheidsindicator wordt voldaan als een oudere patiënt vóór of binnen 24 uur na
opname gescreend is op deze vier problemen.
Bij een verhoogd risico op één van de vier onderwerpen wordt de patiënt als kwetsbaar
gescoord. Vervolgens wordt voor deze patiënt, naast de geadviseerde VMS interventies, een
combinatie van preventieve medische, verpleegkundige en vrijwilligersinterventies ingezet.
Bijna 80% van de aangemelde patiënten (voor vervolg acties) is daadwerkelijk
kwetsbaar.
2
