College 4 08/12/2016 Eggen
Neuronale ontwikkeling
Cellichamen van neuronen liggen in de hersenen, ganglia of het ruggenmerg. In de hersenen
zitten veel meer niet-zenuwcellen (bv glia) dan zenuwcellen.
Het zenuwstelsel heeft een complexe structuur en functie, neuronen zijn uitermate
gespecialiseerd en het ontwikkelingsproces is zeer uitgebreid en complex.
Ontwikkeling van het zenuwstelsel (neurulatie)
Structuren ontwikkelen sequentieel (in de tijd) en worden vervolgens op uitgebreide en
complexe wijze verbonden.
1. Neurogenese voorloper zenuwcellen gaan delen
Neural progenitors kunnen zowel neuronen als glia cellen worden
2. Uitgroei van axonen en dendrieten
3. Synaps vorming connectie met target cellen
4. Verfijning van de connecties
Spemann’s organizer
Neurale inductie van ‘naïef’ ectoderm door organizer regio.
Gastrulatie als de embryo meerlagig is, er zijn meerdere kiembladen (3, eigenlijk 4).
- Ectoderm (buitenkant, paars/lila) vormt zenuwweefsel en huid
- Mesoderm (midden, oranje/rood)
- Endoderm (binnenkant, geel)
Het rode gebied is de organizer regio, dit scheidt moleculen uit voor differentiatie.
Het paarse gebied staat voor zenuwcellen, het lila gebied voor huidcellen.
Neurale inductie in amfibieën
Cellen in het ectoderm secreteren BMPs (bone morphogenetic proteins), deze komen dus overal
in het paarse/lila gebied voor. BMPs remmen neurale differentiatie.
- Als BMP bindt aan de receptor transcriptiefactoren activeren differentiatie naar
huidcellen. In het lila gebied, omdat organizer eiwitten daar niet kunnen
komen
- Eiwitten uit organizer regio vangen BMP weg cellen activeren dan hun
endogene programma en worden zenuwcellen. In het paarse gebied.
Vorming van de neurale buis
De neurale plaat zit aan de buitenkant, in het ectoderm cellen gaan samentrekken
er ontstaat een buis de huid sluit eroverheen.
- Foliumzuur ondersteunt dit proces voor vrouwen die zwanger willen
worden (verlaagt risico op open ruggetje).
- Gastrulatie vindt in de mens plaats na 4 dagen
Neuronale ontwikkeling
Cellichamen van neuronen liggen in de hersenen, ganglia of het ruggenmerg. In de hersenen
zitten veel meer niet-zenuwcellen (bv glia) dan zenuwcellen.
Het zenuwstelsel heeft een complexe structuur en functie, neuronen zijn uitermate
gespecialiseerd en het ontwikkelingsproces is zeer uitgebreid en complex.
Ontwikkeling van het zenuwstelsel (neurulatie)
Structuren ontwikkelen sequentieel (in de tijd) en worden vervolgens op uitgebreide en
complexe wijze verbonden.
1. Neurogenese voorloper zenuwcellen gaan delen
Neural progenitors kunnen zowel neuronen als glia cellen worden
2. Uitgroei van axonen en dendrieten
3. Synaps vorming connectie met target cellen
4. Verfijning van de connecties
Spemann’s organizer
Neurale inductie van ‘naïef’ ectoderm door organizer regio.
Gastrulatie als de embryo meerlagig is, er zijn meerdere kiembladen (3, eigenlijk 4).
- Ectoderm (buitenkant, paars/lila) vormt zenuwweefsel en huid
- Mesoderm (midden, oranje/rood)
- Endoderm (binnenkant, geel)
Het rode gebied is de organizer regio, dit scheidt moleculen uit voor differentiatie.
Het paarse gebied staat voor zenuwcellen, het lila gebied voor huidcellen.
Neurale inductie in amfibieën
Cellen in het ectoderm secreteren BMPs (bone morphogenetic proteins), deze komen dus overal
in het paarse/lila gebied voor. BMPs remmen neurale differentiatie.
- Als BMP bindt aan de receptor transcriptiefactoren activeren differentiatie naar
huidcellen. In het lila gebied, omdat organizer eiwitten daar niet kunnen
komen
- Eiwitten uit organizer regio vangen BMP weg cellen activeren dan hun
endogene programma en worden zenuwcellen. In het paarse gebied.
Vorming van de neurale buis
De neurale plaat zit aan de buitenkant, in het ectoderm cellen gaan samentrekken
er ontstaat een buis de huid sluit eroverheen.
- Foliumzuur ondersteunt dit proces voor vrouwen die zwanger willen
worden (verlaagt risico op open ruggetje).
- Gastrulatie vindt in de mens plaats na 4 dagen
