ABSTRACT
Samenvatting alle
colleges en het boek
PSYCHOPATHOLOGIE
Orthopedagogische aspecten
,Psychopathologische orthopedagogische aspecten
Inhoudsopgave
College 1: inleiding ...................................................................................................................................... 2
Hoofdstuk 1 ..................................................................................................................................................... 9
Hoofdstuk 2 ................................................................................................................................................... 11
Hoofdstuk 3 ................................................................................................................................................... 14
College 2: risicofactoren voor de ontwikkeling .................................................................................... 17
Hoofdstuk 12................................................................................................................................................. 30
Hoofdstuk 13................................................................................................................................................. 32
College 3: de autismespectrumstoornissen ......................................................................................... 36
Hoofdstuk 6 ................................................................................................................................................... 46
Hoofdstuk 7 ................................................................................................................................................... 51
College 4: agressieve gedragsstoornissen ........................................................................................... 52
Hoofdstuk 9 ................................................................................................................................................... 62
College 5: angst ......................................................................................................................................... 66
Hoofdstuk 11 ................................................................................................................................................. 74
College 6: aandachtstekortstoornissen ................................................................................................. 78
Hoofdstuk 8 ................................................................................................................................................... 86
College 7: depressie, bipolaire stoornis en suïcide ............................................................................ 90
Hoofdstuk 10................................................................................................................................................. 98
College 8: eetstoornissen ....................................................................................................................... 102
Hoofdstuk 14............................................................................................................................................... 108
College 9: schizofrenie ........................................................................................................................... 110
Hoofdstuk 6 ................................................................................................................................................. 117
College 10: persoonlijkheidsstoornissen ............................................................................................ 121
,Psychopathologische orthopedagogische aspecten
College 1: inleiding
Cursusdoelen
- Kennis van de normale en afwijkende ontwikkeling
- Stoornissen en ontwikkelingsinterferenties herkennen
- Kennis van theorieën over verklarende factoren (onderliggende mechanismen)
van stoornissen en ontwikkelingsproblemen
- Betrokkenheid van omgeving/opvoeding bij stoornissen en
ontwikkelingsproblemen
Wat is psychopathologie?
Wat is normaal en abnormaal?
- Normaal: geen noodzaak om iets te doen
- Normaal: de afwezigheid van stoornissen
- Normaal: een statistisch gegeven
- Normaal: een ideale of gewenste toestand
- Normaal: een succesvolle adaptatie (meest passende definitie normaal zijn)
Rosenhan’s experiment:
- Allemaal gediagnostiseerd met schizofrenie, terwijl ze zich normaal gedragen en
gewoon ‘gezond’ zijn.
- Ze moesten veel dingen opschrijven (enige afwijkende gedrag)
- Medepatiënten zeiden: “jij hoort hier niet thuis”
- Personeel viel het niet op…
- Daarna nog een keer gedaan met 200 mensen
- 41/200 pseudopatiënten ontdekt
- Bleek achteraf dat niemand opgenomen was
Heeft discussie aangewakkerd: was is afwijkend gedrag?
Wat is ontwikkelingspsychopathologie?
- Pathologie: ziekteleer (bestuderen ontstaan en verloop en de diagnostiek)
- Psychopathologie: leer van psychische ziekten
- Ontwikkelingspathologie: benadering psychopathologie zich in het verloop van
het leven van een kind zich ontwikkelt
Gebieden die ontwikkelingspsychopathologie bestuderen:
- Psycholoog: studie van het bewustzijn(sverschijnselen) van de psyche/ziel
- Psychiater: diagnosticeren en behandelen van mensen met psychische
problemen: medicatie voorschrijven
- Orthopedagoog (kant psychologie): gespecialiseerd in afwijkende opvoeding en
ontwikkeling
- Pedagoog: opvoedingsleer
Ontwikkelingspsychopathologie 3 belangrijke ontwikkelingstaken (waarin het
kind zich ontwikkelt voor en na de geboorte):
1. Taal
2. Motoriek
3. Sociaal
Beperkingen in het dagelijksleven zijn afhankelijk hiervan
Psychopathologie
- Verstoorde ontwikkeling: de normale ontwikkeling is verstoord
, Psychopathologische orthopedagogische aspecten
- Gedrag is niet (meer) passend bij het niveau van ontwikkeling van een kind
- Dus, afwijkend gedrag is afhankelijk van het moment dat het kind het gedrag laat
zien
Hoe ontwikkelt een kind zich normaal gesproken?
- Hoe ontstaat gedrag?
- Hoe wordt een kind volwassen?
- Hoe leren kinderen?
- Hoe ontwikkelen de cognitieve vaardigheden zich?
- Wat is van invloed op de ontwikkeling van een kind?
- Hoe ontwikkelt de persoonlijkheid zich?
Als de ontwikkeling anders verloopt…
- Onze taak is gedrag beschrijven (ook beoordelen) en gedrag verklaren
(analyseren, welke factoren hebben invloed, welke behandeling is nodig?
Psychopathologie & basisprincipes van pedagogiek
Kinderen opgevoed moeten worden (goed en slecht gedrag), kinderen worden
gevormd (ontwikkeling helpt aanleg/vaardigheden tot stand te komen), opvoeden
stopt niet als er sprake is van psychopathologie. Kinderen met psychopathologie
vragen om specifieke opvoedvaardigheden.
Psychopathologie, 3 aspecten:
- Stoornis: lichamelijke (hersen)afwijking
• Heb je met psychopathologie mee te maken
- Beperking: als je iets niet kunt door een stoornis
- Handicap: als het de maatschappelijke rolvervulling beïnvloed
Dit heeft allemaal een beroep op zorg/behandeling
Ontwikkelingsmodel van Bronfenbrenner
Psychopathologie ontstaat door de interactie van de verschillende variabelen op een
bepaald moment, maar ook door de tijd heen
- Biologische context: Genetica, hersenchemie en –structuur, neurologisch en
neuropsychologisch functioneren, temperament
- Individuele context: Persoonlijkheid, cognitie, emoties, verwachtingen
- Familie context: Achtergrond moeder én vader, opvoeding
- Sociale context: Relaties buiten de familie
- Culturele context: Etniciteit, religie, SES
Samenvatting alle
colleges en het boek
PSYCHOPATHOLOGIE
Orthopedagogische aspecten
,Psychopathologische orthopedagogische aspecten
Inhoudsopgave
College 1: inleiding ...................................................................................................................................... 2
Hoofdstuk 1 ..................................................................................................................................................... 9
Hoofdstuk 2 ................................................................................................................................................... 11
Hoofdstuk 3 ................................................................................................................................................... 14
College 2: risicofactoren voor de ontwikkeling .................................................................................... 17
Hoofdstuk 12................................................................................................................................................. 30
Hoofdstuk 13................................................................................................................................................. 32
College 3: de autismespectrumstoornissen ......................................................................................... 36
Hoofdstuk 6 ................................................................................................................................................... 46
Hoofdstuk 7 ................................................................................................................................................... 51
College 4: agressieve gedragsstoornissen ........................................................................................... 52
Hoofdstuk 9 ................................................................................................................................................... 62
College 5: angst ......................................................................................................................................... 66
Hoofdstuk 11 ................................................................................................................................................. 74
College 6: aandachtstekortstoornissen ................................................................................................. 78
Hoofdstuk 8 ................................................................................................................................................... 86
College 7: depressie, bipolaire stoornis en suïcide ............................................................................ 90
Hoofdstuk 10................................................................................................................................................. 98
College 8: eetstoornissen ....................................................................................................................... 102
Hoofdstuk 14............................................................................................................................................... 108
College 9: schizofrenie ........................................................................................................................... 110
Hoofdstuk 6 ................................................................................................................................................. 117
College 10: persoonlijkheidsstoornissen ............................................................................................ 121
,Psychopathologische orthopedagogische aspecten
College 1: inleiding
Cursusdoelen
- Kennis van de normale en afwijkende ontwikkeling
- Stoornissen en ontwikkelingsinterferenties herkennen
- Kennis van theorieën over verklarende factoren (onderliggende mechanismen)
van stoornissen en ontwikkelingsproblemen
- Betrokkenheid van omgeving/opvoeding bij stoornissen en
ontwikkelingsproblemen
Wat is psychopathologie?
Wat is normaal en abnormaal?
- Normaal: geen noodzaak om iets te doen
- Normaal: de afwezigheid van stoornissen
- Normaal: een statistisch gegeven
- Normaal: een ideale of gewenste toestand
- Normaal: een succesvolle adaptatie (meest passende definitie normaal zijn)
Rosenhan’s experiment:
- Allemaal gediagnostiseerd met schizofrenie, terwijl ze zich normaal gedragen en
gewoon ‘gezond’ zijn.
- Ze moesten veel dingen opschrijven (enige afwijkende gedrag)
- Medepatiënten zeiden: “jij hoort hier niet thuis”
- Personeel viel het niet op…
- Daarna nog een keer gedaan met 200 mensen
- 41/200 pseudopatiënten ontdekt
- Bleek achteraf dat niemand opgenomen was
Heeft discussie aangewakkerd: was is afwijkend gedrag?
Wat is ontwikkelingspsychopathologie?
- Pathologie: ziekteleer (bestuderen ontstaan en verloop en de diagnostiek)
- Psychopathologie: leer van psychische ziekten
- Ontwikkelingspathologie: benadering psychopathologie zich in het verloop van
het leven van een kind zich ontwikkelt
Gebieden die ontwikkelingspsychopathologie bestuderen:
- Psycholoog: studie van het bewustzijn(sverschijnselen) van de psyche/ziel
- Psychiater: diagnosticeren en behandelen van mensen met psychische
problemen: medicatie voorschrijven
- Orthopedagoog (kant psychologie): gespecialiseerd in afwijkende opvoeding en
ontwikkeling
- Pedagoog: opvoedingsleer
Ontwikkelingspsychopathologie 3 belangrijke ontwikkelingstaken (waarin het
kind zich ontwikkelt voor en na de geboorte):
1. Taal
2. Motoriek
3. Sociaal
Beperkingen in het dagelijksleven zijn afhankelijk hiervan
Psychopathologie
- Verstoorde ontwikkeling: de normale ontwikkeling is verstoord
, Psychopathologische orthopedagogische aspecten
- Gedrag is niet (meer) passend bij het niveau van ontwikkeling van een kind
- Dus, afwijkend gedrag is afhankelijk van het moment dat het kind het gedrag laat
zien
Hoe ontwikkelt een kind zich normaal gesproken?
- Hoe ontstaat gedrag?
- Hoe wordt een kind volwassen?
- Hoe leren kinderen?
- Hoe ontwikkelen de cognitieve vaardigheden zich?
- Wat is van invloed op de ontwikkeling van een kind?
- Hoe ontwikkelt de persoonlijkheid zich?
Als de ontwikkeling anders verloopt…
- Onze taak is gedrag beschrijven (ook beoordelen) en gedrag verklaren
(analyseren, welke factoren hebben invloed, welke behandeling is nodig?
Psychopathologie & basisprincipes van pedagogiek
Kinderen opgevoed moeten worden (goed en slecht gedrag), kinderen worden
gevormd (ontwikkeling helpt aanleg/vaardigheden tot stand te komen), opvoeden
stopt niet als er sprake is van psychopathologie. Kinderen met psychopathologie
vragen om specifieke opvoedvaardigheden.
Psychopathologie, 3 aspecten:
- Stoornis: lichamelijke (hersen)afwijking
• Heb je met psychopathologie mee te maken
- Beperking: als je iets niet kunt door een stoornis
- Handicap: als het de maatschappelijke rolvervulling beïnvloed
Dit heeft allemaal een beroep op zorg/behandeling
Ontwikkelingsmodel van Bronfenbrenner
Psychopathologie ontstaat door de interactie van de verschillende variabelen op een
bepaald moment, maar ook door de tijd heen
- Biologische context: Genetica, hersenchemie en –structuur, neurologisch en
neuropsychologisch functioneren, temperament
- Individuele context: Persoonlijkheid, cognitie, emoties, verwachtingen
- Familie context: Achtergrond moeder én vader, opvoeding
- Sociale context: Relaties buiten de familie
- Culturele context: Etniciteit, religie, SES
