Verdieping personen en familierecht
Hoorcollege 9 – Kinderalimentatie
6 oktober 2016, Prof. Mr. Masha Antokolskaia
Geschiedenis
- Kinderwetten 1901: verplichting van de ouders om na het verlies van de ouderlijke macht bij
te dragen in de kosten van levensonderhoud van kinderen
- Voogdijraad (sinds 1956 Raad voor de Kinderbescherming) krijgt de bevoegdheid om de
rechter te vragen om alimentatie vast te stellen. Betaling geschiedt aan de Voogdijraad
- 1982 HR: executie van de rechterlijke uitspraak inzake kinderalimentatie is ook mogelijk als
de alimentatie niet aan de RvdK betaalbaar was gesteld
- RvdK stelt zich terughoudend op inzake het vorderen van de alimentatie
- 1997 RvdK verliest de taak alimentatie te vorderen, de taak om alimentatie te innen gaat over
naar het LBIO
Alimentatieplichtigen
- Juridische ouders
- Verwekker van het kind en instemmende levensgezel(lin) van de moeder van het kind (art
394). Meemoeders, verwekker die instemt met verwekking
- Stiefouders: gedurende het huwelijk/g.p. jegens tot het gezin behorende stiefkinderen (art.
395a, 395). Wie zijn de tot het gezin behorende kinderen? Die bij het gezin wonen.
- Niet-ouder die gezamenlijk met een ouder het ouderlijk gezag over de kinderen uitoefent:
zolang het gezag wordt uitgeoefend + een gelijke termijn (art. 253w).
- Gezamenlijke voogden (282 lid 6 j° 253w)
Voorrang kinderalimentatie
Sinds 1 maart 2009
Hebben alimentatieverplichtingen jegens kinderen en stiefkinderen (t/m 21 jaar) voorrang boven
andere alimentatieverplichtingen (art. 400). Van belang als er ook partneralimentatie wordt gevraagd.
Gaat om draagkracht, als er meerdere alimentatiegerechtigden zijn en iemand heeft beperkte
draagkracht dan word eerst gekeken naar de kinderen en daarna pas naar de partner.
Bijzonderheden
- Ongeacht behoeftigheid (392 lid 2)
- Wangedrag van minderjarige kinderen leidt niet tot matiging (art. 1:399 is n.v.t.) onder de 18
jaar word het hen niet toegerekend. Strafrechtelijke aansprakelijkheid is soms van 16 of 17
jaar bij bepaalde delicten.
- HR 1972 en 6 april 2012: kinderalimentatie is een zaak van openbare orde. Bij de vaststelling
oordeelt de rechter op grond van de wettelijke maatstaven en is niet gebonden aan de
overeenkomst van de ouders. Leid tot hele ingewikkelde situaties.
Behoefte: wat iemand nodig heeft
Behoeftigheid: behoefte – middelen, wat je nodig hebt minus wat je binnen krijgt dat is de
behoeftigheid. Als dat positief is dan heb je behoeftigheid, als je meer nodig hebt dan je krijgt.
Waarom is dit niet relevant bij kinderen? Ze zijn niet verplicht zichzelf te onderhouden, dat zijn de
ouders. Alleen de behoefte is dus relevant.
Vaststelling kinderalimentatie
- Per overeenkomst (onderdeel van het verplicht ouderschapsplan). Je moet het afspreken
- Per rechterlijke beschikking
Hoe verhouden deze twee zich tot elkaar? Vaststelling bij overeenkomst is beperkt.
Vaststelling kinderalimentatie per overeenkomst
- Beperkte contractvrijheid
Hoorcollege 9 – Kinderalimentatie
6 oktober 2016, Prof. Mr. Masha Antokolskaia
Geschiedenis
- Kinderwetten 1901: verplichting van de ouders om na het verlies van de ouderlijke macht bij
te dragen in de kosten van levensonderhoud van kinderen
- Voogdijraad (sinds 1956 Raad voor de Kinderbescherming) krijgt de bevoegdheid om de
rechter te vragen om alimentatie vast te stellen. Betaling geschiedt aan de Voogdijraad
- 1982 HR: executie van de rechterlijke uitspraak inzake kinderalimentatie is ook mogelijk als
de alimentatie niet aan de RvdK betaalbaar was gesteld
- RvdK stelt zich terughoudend op inzake het vorderen van de alimentatie
- 1997 RvdK verliest de taak alimentatie te vorderen, de taak om alimentatie te innen gaat over
naar het LBIO
Alimentatieplichtigen
- Juridische ouders
- Verwekker van het kind en instemmende levensgezel(lin) van de moeder van het kind (art
394). Meemoeders, verwekker die instemt met verwekking
- Stiefouders: gedurende het huwelijk/g.p. jegens tot het gezin behorende stiefkinderen (art.
395a, 395). Wie zijn de tot het gezin behorende kinderen? Die bij het gezin wonen.
- Niet-ouder die gezamenlijk met een ouder het ouderlijk gezag over de kinderen uitoefent:
zolang het gezag wordt uitgeoefend + een gelijke termijn (art. 253w).
- Gezamenlijke voogden (282 lid 6 j° 253w)
Voorrang kinderalimentatie
Sinds 1 maart 2009
Hebben alimentatieverplichtingen jegens kinderen en stiefkinderen (t/m 21 jaar) voorrang boven
andere alimentatieverplichtingen (art. 400). Van belang als er ook partneralimentatie wordt gevraagd.
Gaat om draagkracht, als er meerdere alimentatiegerechtigden zijn en iemand heeft beperkte
draagkracht dan word eerst gekeken naar de kinderen en daarna pas naar de partner.
Bijzonderheden
- Ongeacht behoeftigheid (392 lid 2)
- Wangedrag van minderjarige kinderen leidt niet tot matiging (art. 1:399 is n.v.t.) onder de 18
jaar word het hen niet toegerekend. Strafrechtelijke aansprakelijkheid is soms van 16 of 17
jaar bij bepaalde delicten.
- HR 1972 en 6 april 2012: kinderalimentatie is een zaak van openbare orde. Bij de vaststelling
oordeelt de rechter op grond van de wettelijke maatstaven en is niet gebonden aan de
overeenkomst van de ouders. Leid tot hele ingewikkelde situaties.
Behoefte: wat iemand nodig heeft
Behoeftigheid: behoefte – middelen, wat je nodig hebt minus wat je binnen krijgt dat is de
behoeftigheid. Als dat positief is dan heb je behoeftigheid, als je meer nodig hebt dan je krijgt.
Waarom is dit niet relevant bij kinderen? Ze zijn niet verplicht zichzelf te onderhouden, dat zijn de
ouders. Alleen de behoefte is dus relevant.
Vaststelling kinderalimentatie
- Per overeenkomst (onderdeel van het verplicht ouderschapsplan). Je moet het afspreken
- Per rechterlijke beschikking
Hoe verhouden deze twee zich tot elkaar? Vaststelling bij overeenkomst is beperkt.
Vaststelling kinderalimentatie per overeenkomst
- Beperkte contractvrijheid
