Psychologie en sociologie – H10
Leiderschap kan zich spontaan of ‘natuurlijk’ ontwikkelen in groepen. Vaak is er één persoon
die initiatieven neemt, meningen geeft of voorstellen doet. Deze persoon kan de leider
worden wanneer hij of zij in de eerste fasen van de groepsontwikkeling erg actief blijft en
mensen zijn of haar inbreng accepteren en waarderen.
De eerste leider zou je de taakspecialist kunnen noemen, terwijl de tweede leider gezien kan
worden als een relatiespecialist. Wanneer deze twee personen goed samenwerken, kan dat
het functioneren en de productiviteit van de groep gunstig beïnvloeden.
Wat is leiderschap?
Je kunt leiderschap zien als een vorm van persoonlijke besturing. Gedrag van mensen wordt
ook wel bestuurd zonder dat er activiteiten van een concreet aanwijsbare persoon aan ten
grondslag liggen. Bij deze onpersoonlijke sturing kun je denken aan: spelregels,
verkeersborden, uniformen, vaste strategieën, etc.
Leidinggeven is een sociaal proces, waarbij het gedrag van een individu of een groep
beïnvloed wordt om een bepaald doel te bereiken in een specifieke situatie.
Het effect van leidinggeven wordt bepaald door:
- De eigenschappen, de houding en het gedrag van de leider
- De eigenschappen, verwachtingen en houdingen van degenen die geleid worden
- De kenmerken van de situatie
Leiderschapstheorieën
De theorie van de geboren leider
Vroeger zag men leiderschap als een genadegift van God. Mensen waren voorbestemd om
leider te zijn: de geboren leider.
Wat heeft een leider als bijzondere kwaliteiten in vergelijking met andere mensen? Zij
onderscheiden zich van anderen bijvoorbeeld in fysieke kracht, lichaamslengte, of snelheid
van reageren.
Er zijn veel onderzoeken gedaan, maar bij geen van de onderzoeken is het mogelijk gebleken
om vanuit de persoonseigenschappen betrouwbare voorspellingen te doen voor succes of
effectiviteit van de leider.
De theorie van de groepsfunctie
Je kunt leiderschap ook zien als een groepsrol. Groepsprocessen bepalen mede welke
persoon een kans krijgt om leidinggevende activiteiten te verrichten.
Groepsfuncties zijn gedragingen die bijdragen tot het bereiken van de gewenste resultaten
of groepsdoelen.
Leiderschap kan zich spontaan of ‘natuurlijk’ ontwikkelen in groepen. Vaak is er één persoon
die initiatieven neemt, meningen geeft of voorstellen doet. Deze persoon kan de leider
worden wanneer hij of zij in de eerste fasen van de groepsontwikkeling erg actief blijft en
mensen zijn of haar inbreng accepteren en waarderen.
De eerste leider zou je de taakspecialist kunnen noemen, terwijl de tweede leider gezien kan
worden als een relatiespecialist. Wanneer deze twee personen goed samenwerken, kan dat
het functioneren en de productiviteit van de groep gunstig beïnvloeden.
Wat is leiderschap?
Je kunt leiderschap zien als een vorm van persoonlijke besturing. Gedrag van mensen wordt
ook wel bestuurd zonder dat er activiteiten van een concreet aanwijsbare persoon aan ten
grondslag liggen. Bij deze onpersoonlijke sturing kun je denken aan: spelregels,
verkeersborden, uniformen, vaste strategieën, etc.
Leidinggeven is een sociaal proces, waarbij het gedrag van een individu of een groep
beïnvloed wordt om een bepaald doel te bereiken in een specifieke situatie.
Het effect van leidinggeven wordt bepaald door:
- De eigenschappen, de houding en het gedrag van de leider
- De eigenschappen, verwachtingen en houdingen van degenen die geleid worden
- De kenmerken van de situatie
Leiderschapstheorieën
De theorie van de geboren leider
Vroeger zag men leiderschap als een genadegift van God. Mensen waren voorbestemd om
leider te zijn: de geboren leider.
Wat heeft een leider als bijzondere kwaliteiten in vergelijking met andere mensen? Zij
onderscheiden zich van anderen bijvoorbeeld in fysieke kracht, lichaamslengte, of snelheid
van reageren.
Er zijn veel onderzoeken gedaan, maar bij geen van de onderzoeken is het mogelijk gebleken
om vanuit de persoonseigenschappen betrouwbare voorspellingen te doen voor succes of
effectiviteit van de leider.
De theorie van de groepsfunctie
Je kunt leiderschap ook zien als een groepsrol. Groepsprocessen bepalen mede welke
persoon een kans krijgt om leidinggevende activiteiten te verrichten.
Groepsfuncties zijn gedragingen die bijdragen tot het bereiken van de gewenste resultaten
of groepsdoelen.
