Thema 9 = zorgvragers met aandoeningen aan urinewegen en prostaat
Hoofdstuk 31: zorgvragers met aandoeningen aan de urinewegen
De urinewegen bestaan uit =
De 2 nieren (renes) = zij hebben belangrijke functies in het lichaam, zoals het
regelen van de bloeddruk, vocht- en zoutbalans, het zuiveren van het bloed
en het vormen van urine.
De 2 urineleiders (ureters) = zij transporteren urine van het nierbekken naar
de blaas.
De blaas (vesica urinaria) = hier wordt de urine bewaard tot het moment van
urineren.
De plasbuis (urethra) = de verbinding van de blaas naar de buitenwereld. Bij
de vrouw eindigt deze in de vulva en bij de man aan de top van de penis
(meatus)
De gehele binnenkant van de urinewegen is bekleed met slijmvlies (urotheel)
Functieonderzoeken
Urineonderzoek
- kwalitatief onderzoek = zit er een stof/bacterie in de urine of niet
- kwantitatief onderzoek = hoeveel van stof zit in urine.
Afwijkingen in de urine die wijzen naar nierproblemen =
- eiwit (proteïnurie): verwijst naar nierinsufficiëntie of extreem sporten.
- bloed (hematurie): kan naar van alles verwijzen, variërend van een blaasontsteking
tot trauma, maar vooral op een carcinoom als er geen aannemelijke reden is voor
een andere diagnose.
- nitriet of leukocyten: verwijst naar de aanwezigheid van bepaalde bacteriën en dus
een cystitis.
- wijzigingen in het soortelijke gewicht: verwijst naar de (on)mogelijkheid van de
nieren om afvalstoffen in minder vocht uit te scheiden.
- Afwijkende pH-waarde (zuurgraad):
Normaal is deze tussen 5 en 8
Onder de 5, zuur, wijst op diarree of diabetes mellitus
Boven de 8, basisch, wordt meestal veroorzaakt door de aanwezigheid van
bacteriën:, er is dan een urineweginfectie.
Bloedonderzoek
- Creatinine = een afbraakproduct van de spierwisseling uitgescheiden door de
nieren. is in het bloed als in de urine vrij constant.
- Creatinine = een afbraakproduct van de lichaamseigen eiwitten het stijgen van
het bloedwaarde van ureum en de creatininewaarden wijst op nierfunctiestoornissen.
- Creatinineverklaring (creatinine clearance) = wordt in 24 uur urine en bloed
onderzocht hoeveel creatinine bevat bekend = hoeveel afbraak van spierweefsel
er is.
- Ureum wordt gemaakt in de lever na afbraak van eiwitten in het maag-darm kanaal
en bij toegenomen endogeen katabolisme (bv, infecties)
- Ureum waarde stijgt bij = eiwitrijke maaltijden en extreem verhoogde eiwitafbraak
- Een (te) lage ureum wijst op ernstige leverinsufficiëntie, cachexie (vorm van extreme
ver magerheid) of ondervoeding.
- Een verhoogde hoeveelheid urinezuur en calcium in het bloed kan nierstenen
veroorzaken.
Hoofdstuk 31: zorgvragers met aandoeningen aan de urinewegen
De urinewegen bestaan uit =
De 2 nieren (renes) = zij hebben belangrijke functies in het lichaam, zoals het
regelen van de bloeddruk, vocht- en zoutbalans, het zuiveren van het bloed
en het vormen van urine.
De 2 urineleiders (ureters) = zij transporteren urine van het nierbekken naar
de blaas.
De blaas (vesica urinaria) = hier wordt de urine bewaard tot het moment van
urineren.
De plasbuis (urethra) = de verbinding van de blaas naar de buitenwereld. Bij
de vrouw eindigt deze in de vulva en bij de man aan de top van de penis
(meatus)
De gehele binnenkant van de urinewegen is bekleed met slijmvlies (urotheel)
Functieonderzoeken
Urineonderzoek
- kwalitatief onderzoek = zit er een stof/bacterie in de urine of niet
- kwantitatief onderzoek = hoeveel van stof zit in urine.
Afwijkingen in de urine die wijzen naar nierproblemen =
- eiwit (proteïnurie): verwijst naar nierinsufficiëntie of extreem sporten.
- bloed (hematurie): kan naar van alles verwijzen, variërend van een blaasontsteking
tot trauma, maar vooral op een carcinoom als er geen aannemelijke reden is voor
een andere diagnose.
- nitriet of leukocyten: verwijst naar de aanwezigheid van bepaalde bacteriën en dus
een cystitis.
- wijzigingen in het soortelijke gewicht: verwijst naar de (on)mogelijkheid van de
nieren om afvalstoffen in minder vocht uit te scheiden.
- Afwijkende pH-waarde (zuurgraad):
Normaal is deze tussen 5 en 8
Onder de 5, zuur, wijst op diarree of diabetes mellitus
Boven de 8, basisch, wordt meestal veroorzaakt door de aanwezigheid van
bacteriën:, er is dan een urineweginfectie.
Bloedonderzoek
- Creatinine = een afbraakproduct van de spierwisseling uitgescheiden door de
nieren. is in het bloed als in de urine vrij constant.
- Creatinine = een afbraakproduct van de lichaamseigen eiwitten het stijgen van
het bloedwaarde van ureum en de creatininewaarden wijst op nierfunctiestoornissen.
- Creatinineverklaring (creatinine clearance) = wordt in 24 uur urine en bloed
onderzocht hoeveel creatinine bevat bekend = hoeveel afbraak van spierweefsel
er is.
- Ureum wordt gemaakt in de lever na afbraak van eiwitten in het maag-darm kanaal
en bij toegenomen endogeen katabolisme (bv, infecties)
- Ureum waarde stijgt bij = eiwitrijke maaltijden en extreem verhoogde eiwitafbraak
- Een (te) lage ureum wijst op ernstige leverinsufficiëntie, cachexie (vorm van extreme
ver magerheid) of ondervoeding.
- Een verhoogde hoeveelheid urinezuur en calcium in het bloed kan nierstenen
veroorzaken.
