Begrippenlijst Ontwikkelingspsychologie, het begin van de levensloop
Robert S. Feldman vijfde editie: Hoofdstuk 1 t/m 13
Samengesteld door Mireille Nefkens
Hoofdstuk 1: Inleiding in de ontwikkeling van het kind
Begrip Beschrijving
Ontwikkelingspsychologie Wetenschappelijke studie naar groei, verandering en stabiliteit van
conceptie tot adolescentie.
Levenslooppsychologie Als ontwikkelingspsychologie maar dan ook met de volwassenheid
en de ouderdom.
Fysieke ontwikkeling Ontwikkeling die betrekking heeft op de fysieke opbouw van het
lichaam - zoals de hersenen, het zenuwstelsel, de spieren, de
zintuigen en de behoefte aan eten, drinken en slaap – en de invloed
daarvan op ons gedrag.
Cognitieve ontwikkeling Ontwikkeling die betrekking heeft op de manier waarop het gedrag
van mensen wordt beïnvloed door groei en verandering in de
eigenschappen (intellectuele vermogens) die de ene persoon van de
andere onderscheiden.
Sociale- en Ontwikkeling die betrekking heeft op sociale relaties en interacties
persoonlijkheidsontwikkeling met anderen en op duurzame eigenschappen die de ene persoon
van de andere onderheiden.
Cohort Een groep mensen die rond dezelfde tijd en op dezelfde plek ik
geboren.
Normatieve gebeurtenissen Gebeurtenissen die zich voor de meeste individuen binnen een
groep op dezelfde manier voltrekken.
Normatieve invloeden Invloeden die leiden tot conformiteit omdat men de gevolgen van
afwijkend gedrag vreest.
Cohorteffecten Effecten die optreden op leden van een cohort als gevolg van
normatief historisch bepaalde invloeden, biologische invloeden en
omgevingsinvloeden.
Normatief historisch Een gebeurtenis op een specifiek historisch moment. De gebeurtenis
bepaalde invloeden heeft effect op een cohort (bijvoorbeeld een ramp).
Leeftijdgebonden invloeden Biologische- en omgevingsinvloeden die gelijk zijn voor mensen in
een bepaalde leeftijdsgroep, ongeacht waar of wanneer ze
opgroeien (bijvoorbeeld de puberteit).
Niet-normatieve Specifieke gebeurtenissen die plaatsvinden in het leven van een
gebeurtenissen specifieke persoon op een tijdstip dat zulke gebeurtenissen de
meeste andere mensen niet overkomen.
Babybiografieën De eerste geschriften waarin kinderen methodisch werden
bestudeerd.
Nature Invloed van erfelijkheid.
Nurture Invloed van omgeving.
Continue verandering Geleidelijke ontwikkeling waarbij prestaties op een bepaald niveau
voortvloeien uit die van de vorige niveaus (kwantitatief).
Discontinue verandering Ontwikkeling die in aparte stappen of stadia plaatsvindt, en waarbij
elk stadium gedrag oplevert dat kwalitatief anders is dan gedrag in
eerdere stadia.
Kritieke periode Een specifieke tijd in de ontwikkeling waarin een bepaalde
gebeurtenis de grootste en blijvende gevolgen heeft.
Robert S. Feldman vijfde editie: Hoofdstuk 1 t/m 13
Samengesteld door Mireille Nefkens
Hoofdstuk 1: Inleiding in de ontwikkeling van het kind
Begrip Beschrijving
Ontwikkelingspsychologie Wetenschappelijke studie naar groei, verandering en stabiliteit van
conceptie tot adolescentie.
Levenslooppsychologie Als ontwikkelingspsychologie maar dan ook met de volwassenheid
en de ouderdom.
Fysieke ontwikkeling Ontwikkeling die betrekking heeft op de fysieke opbouw van het
lichaam - zoals de hersenen, het zenuwstelsel, de spieren, de
zintuigen en de behoefte aan eten, drinken en slaap – en de invloed
daarvan op ons gedrag.
Cognitieve ontwikkeling Ontwikkeling die betrekking heeft op de manier waarop het gedrag
van mensen wordt beïnvloed door groei en verandering in de
eigenschappen (intellectuele vermogens) die de ene persoon van de
andere onderscheiden.
Sociale- en Ontwikkeling die betrekking heeft op sociale relaties en interacties
persoonlijkheidsontwikkeling met anderen en op duurzame eigenschappen die de ene persoon
van de andere onderheiden.
Cohort Een groep mensen die rond dezelfde tijd en op dezelfde plek ik
geboren.
Normatieve gebeurtenissen Gebeurtenissen die zich voor de meeste individuen binnen een
groep op dezelfde manier voltrekken.
Normatieve invloeden Invloeden die leiden tot conformiteit omdat men de gevolgen van
afwijkend gedrag vreest.
Cohorteffecten Effecten die optreden op leden van een cohort als gevolg van
normatief historisch bepaalde invloeden, biologische invloeden en
omgevingsinvloeden.
Normatief historisch Een gebeurtenis op een specifiek historisch moment. De gebeurtenis
bepaalde invloeden heeft effect op een cohort (bijvoorbeeld een ramp).
Leeftijdgebonden invloeden Biologische- en omgevingsinvloeden die gelijk zijn voor mensen in
een bepaalde leeftijdsgroep, ongeacht waar of wanneer ze
opgroeien (bijvoorbeeld de puberteit).
Niet-normatieve Specifieke gebeurtenissen die plaatsvinden in het leven van een
gebeurtenissen specifieke persoon op een tijdstip dat zulke gebeurtenissen de
meeste andere mensen niet overkomen.
Babybiografieën De eerste geschriften waarin kinderen methodisch werden
bestudeerd.
Nature Invloed van erfelijkheid.
Nurture Invloed van omgeving.
Continue verandering Geleidelijke ontwikkeling waarbij prestaties op een bepaald niveau
voortvloeien uit die van de vorige niveaus (kwantitatief).
Discontinue verandering Ontwikkeling die in aparte stappen of stadia plaatsvindt, en waarbij
elk stadium gedrag oplevert dat kwalitatief anders is dan gedrag in
eerdere stadia.
Kritieke periode Een specifieke tijd in de ontwikkeling waarin een bepaalde
gebeurtenis de grootste en blijvende gevolgen heeft.
