Werken in de publieke sector Pagina 1 van 21
College 1 - Wat is Human Resource Management
Binnen de publieke sector is er sprake van feminisering, vergrijzing en ontgroening. Ook kan een krimp
worden waargenomen. Dit heeft net als de andere ontwikkelingen gevolgen voor het HR-beleid of HRM
vraagstukken.
Waarom HRM - De menselijke factor is de bron van succes in een concurrentiestrijd, omdat:
• Decentrale besluitvorming vraagt kwalitatief beter personeel
• Bij grotere concurrentie kan kwaliteit van het personeel de doorslag geven (bijvoorbeeld tussen
onderwijsinstellingen en ziekenhuizen, maar ook tussen privaat en publiek)
• Diensten vormen een steeds groter onderdeel van de economie (wat betreft machines is iedere
organisatie hetzelfde, de menselijke factor is dan doorslaggevend)
• In een kennisintensieve productie is het kostbaar om de dragers van die kennis (= mensen)
onvoldoende te benutten
De mens is dus de sleutel tot succes van de arbeidsorganisatie. Daarom moet er aandacht aan besteed
worden. Er bestaat namelijk een verschik tussen arbeidskracht en arbeidsinzet. Wanneer iemand
aangenomen wordt, heb je zijn of haar arbeidskracht. Die kracht is dan nog niet gekanaliseerd in
bepaalde inzet. Deze omzetting van kracht naar inzet hoort bij HRM.
Toch kwam er pas in de jaren ’30 aandacht voor de werknemer, als gevolg van de Hawthorne studies en
de opkomst van de Human Relations beweging.
Bij de Hawthorne studies werd onderzocht wat zaken als verlichting en verwarming deden met de
arbeidsmotivatie. Uiteindelijk bleek dat mensen harder gingen werken, omdat ze aandacht kregen. Het
gaat er niet om of dit waar is of niet, maar om de gedachte dat de houding van mensen ten opzichte van
hun werk bepalen hoe (hard) zij werken. HRM is dus niet soft, het er is om prestaties
van organisaties te verbeteren door optimaal gebruik te maken van medewerkers. Historische ontwikkeling
Taylor - Scientific Management (1900): uitvoering en management worden gesplitst,
er is een grote mate van arbeidsdeling. Er werd specifiek omschreven wat er gedaan moest worden en dit
werd gekoppeld aan beloningen. Er was een correlatie tussen de inzet van werknemers en het
economische succes van de organisatie.
Mayo - Human Relations (1930): door mensen te betrekken (ze zeggenschap te geven) raken mensen
meer intrinsiek gemotiveerd. Hier is dus een (nieuwe) relatie tussen management en personeel, door de
participatie van werknemers.
Maslov, Herzberg, McGregor - Revisionisme (1960): herontwerp van arbeid en organisatie. Werknemers
zijn een bron van potentieel en talenten die bereid zijn initiatieven en verantwoordelijkheid te nemen.
Dus het organisatiesucces vergroten door het benutten van menselijk kapitaal!
Definitie Human resource management = het uitvoeren van activiteiten door een organisatie om
het menselijk kapitaal in de organisatie gewenst gedrag te laten vertonen en daarmee te
laten werken aan het behalen van organisatiesucces
Human = werkrelatie tussen werknemer en werkgever
Resource = mens als bron voor organisatie succes
Management = activiteiten (van leidinggevenden) om werknemers
gewenst gedrag te laten vertonen
Hrm, hRm of hrM
Colleges
College 1 - Wat is Human Resource Management
Binnen de publieke sector is er sprake van feminisering, vergrijzing en ontgroening. Ook kan een krimp
worden waargenomen. Dit heeft net als de andere ontwikkelingen gevolgen voor het HR-beleid of HRM
vraagstukken.
Waarom HRM - De menselijke factor is de bron van succes in een concurrentiestrijd, omdat:
• Decentrale besluitvorming vraagt kwalitatief beter personeel
• Bij grotere concurrentie kan kwaliteit van het personeel de doorslag geven (bijvoorbeeld tussen
onderwijsinstellingen en ziekenhuizen, maar ook tussen privaat en publiek)
• Diensten vormen een steeds groter onderdeel van de economie (wat betreft machines is iedere
organisatie hetzelfde, de menselijke factor is dan doorslaggevend)
• In een kennisintensieve productie is het kostbaar om de dragers van die kennis (= mensen)
onvoldoende te benutten
De mens is dus de sleutel tot succes van de arbeidsorganisatie. Daarom moet er aandacht aan besteed
worden. Er bestaat namelijk een verschik tussen arbeidskracht en arbeidsinzet. Wanneer iemand
aangenomen wordt, heb je zijn of haar arbeidskracht. Die kracht is dan nog niet gekanaliseerd in
bepaalde inzet. Deze omzetting van kracht naar inzet hoort bij HRM.
Toch kwam er pas in de jaren ’30 aandacht voor de werknemer, als gevolg van de Hawthorne studies en
de opkomst van de Human Relations beweging.
Bij de Hawthorne studies werd onderzocht wat zaken als verlichting en verwarming deden met de
arbeidsmotivatie. Uiteindelijk bleek dat mensen harder gingen werken, omdat ze aandacht kregen. Het
gaat er niet om of dit waar is of niet, maar om de gedachte dat de houding van mensen ten opzichte van
hun werk bepalen hoe (hard) zij werken. HRM is dus niet soft, het er is om prestaties
van organisaties te verbeteren door optimaal gebruik te maken van medewerkers. Historische ontwikkeling
Taylor - Scientific Management (1900): uitvoering en management worden gesplitst,
er is een grote mate van arbeidsdeling. Er werd specifiek omschreven wat er gedaan moest worden en dit
werd gekoppeld aan beloningen. Er was een correlatie tussen de inzet van werknemers en het
economische succes van de organisatie.
Mayo - Human Relations (1930): door mensen te betrekken (ze zeggenschap te geven) raken mensen
meer intrinsiek gemotiveerd. Hier is dus een (nieuwe) relatie tussen management en personeel, door de
participatie van werknemers.
Maslov, Herzberg, McGregor - Revisionisme (1960): herontwerp van arbeid en organisatie. Werknemers
zijn een bron van potentieel en talenten die bereid zijn initiatieven en verantwoordelijkheid te nemen.
Dus het organisatiesucces vergroten door het benutten van menselijk kapitaal!
Definitie Human resource management = het uitvoeren van activiteiten door een organisatie om
het menselijk kapitaal in de organisatie gewenst gedrag te laten vertonen en daarmee te
laten werken aan het behalen van organisatiesucces
Human = werkrelatie tussen werknemer en werkgever
Resource = mens als bron voor organisatie succes
Management = activiteiten (van leidinggevenden) om werknemers
gewenst gedrag te laten vertonen
Hrm, hRm of hrM
Colleges
