Samenvatting Inleiding Criminologie Leiden Jaar 1 (Alle hoofdstukken van Actuele Criminologie + Introduction to Criminology)

Inleiding Criminologie – Samenvatting Boeken
Week 1
Actuele Criminologie – Criminologie: een terreinverkenning
Durkheim (1858 – 1917)

 Criminaliteit bevestigt de sociale normen in een samenleving. Samenhorigheid wordt
hierdoor vergroot.

Overzicht – Reacties op criminaliteit

Beveiliging /
Saamhorigheid




Angst / Boosheid Vergeldingsbehoefte




Identificatie met het
Dader als zondebok Eigenrichting
slachtoffer




Mededogen Slachtofferhulp


Criminaliteit
Politie als zondebok Terrorisme / Rellen

Mededogen

Reclasseringshulp /
Identificatie met de Strafrechtshervorming
dader


Bewondering Schuldgevoel Extreme strafbehoefte




Definitie – Criminologie

- Kaiser (1988):
o De criminologie is een wetenschap die zich bezighoudt met de bestudering van de
aard en achtergronden van menselijke gedragingen die door de wetgever strafbaar
zijn gesteld en van de wijze waarop de overheid en de overige maatschappij daarop
reageert.
 Criminaliteit (wetenschappelijk object)  bepaalt door inhoud strafwet
 Criminoloog bestudeert het gedrag dat strafbaar is gesteld door wetgever

Veranderingen in criminaliteit

Criminalisering
o Gedragingen die strafbaar worden gesteld door nieuwe wettelijke bepalingen.

Decriminalisering:
o Gedragingen die niet meer strafbaar worden gesteld door wettelijke bepalingen.



Internationale verschillen

- Voorbeeld – Drugscrimineel:
o Nederland / Duitsland / Amerika:
 Heroïne- of
cocaïnegebruiker
o Zweden / Noorwegen:
 Wietgebruiker

, Geschiedenis – Criminologie

- Koning Hammurabi – Mesopotamië:
o Codex Hammurabi
 Familierecht
 Diefstal / Heling / Moord / Geweldspleging
 Schadevergoeding

- Oude Grieken – Plato:
o De Staat:
 Klassenverdeling
 Invloed op Romeinse Rijk

- Romeinse Rijk:
o Misdaad = Tegen de staat (Strafrecht)
 Burgers onderling  (Conflict oplossen door recht)
o Vrouwen & kinderen  Géén rechten

- Germaanse Rijk:
o Feodale stelsel
 Misdaad = tegen leenheren / Vorst / God

- Europa:
o Accusatoir systeem:
 Misdaad = Particuliere aangelegenheid
 Overheidsbemiddeling

o Inquisitoir systeem:
 Misdaad = Schending van het vorstelijke vredesgebod



Renaissance  Verlichting

- Coornhert (1567):
o Doodstraf is minder zwaar dan levenslang
 Werkstraffen  Afschrikwekkender + Nuttig
 Rasp- en Spinhuizen

Klassieke school

- Mensbeeld – Verlichting:

, o Niet-deterministisch  Vrije wil
 Ratio  Afweging voor- en nadelen crimineel gedrag


- Beccaria (1765):
o Volgeling Rousseau
 Rousseau:
 Wetten moeten maximaal geluk voor een maximaal aantal
mensen bewerkstelligen.
o Maatschappelijk contract – Staat & Burgers

o Crimineel gedrag = Breken van maatschappelijk contract
 Alleen straf op basis van grootte van breuk
 Proportionaliteitsbeginsel
 Alleen op basis van duidelijke geschreven wetten
 Legaliteitsbeginsel


o Doel - Straffen:
 Leedtoevoeging


Positivistische school

- 19e eeuw:
o Ontwikkelingen – Technologie / Wetenschap

- Mensbeeld – Positivistische school:
o Deterministische mens
 Niet rationeel handelend mens
 Vrije wil wordt beperkt door mogelijkheden en omstandigheden
 Mens heeft géén invloed op de omgeving

- Positivistisch – Betekenis:
o Criminaliteitsonderzoek:
 Invloed natuurwetenschappen
 Observatie
 Meting
 Inductief redeneren
 Bestudering waarneembare feiten

- Criminaliteit:
o Géén gelijke straffen
 Misdadigers  Verschillende omstandigheden

o Doel - Straffen:
 Voorkomen van herhaling

Italiaanse Antropologieschool Positivistisch

, - Antropologie:
o Studie van de mens
o Medische wetenschappelijke invloeden
o Oorzaak criminaliteit  In de mens

- Onderzoek:
o Systematische observatie  Medische factoren  Oorzaak criminaliteit


- Lombroso (1870):
o Systematische meten fysieke kenmerken – gevangenen
 Positivistische methode
o Kenmerken:
 Laag voorhoofd
 Brede kaken
 Scheve neus

o Oorzaak – Criminaliteit:
 Atavisme:
 Criminele mens  Terugval in evolutieproces
- Kritiek – Lombroso:
o Verworpen theorie
o Onjuiste methode
o Geen replicatie mogelijk


- Kritiek – Italiaanse antropologieschool:
o Nazi-Duitsland
 Rassenideologie  Gebaseerd op uiterlijke kenmerken


Franse milieuschool Positivistisch

- Invloeden:
o Ontwikkeling sociologie & statistiek
o Napoleon
 Centrale overheden  Gegevens criminaliteit


- Quetelet:
o Statistiek

o Onderzoeksresultaten:
 Criminaliteit – Regio = Stabiel
 Criminaliteit:
 Géén vrije wil  Maatschappelijke wetmatigheden
o Verstedelijking & Armoede
- Omgeving (milieu) beïnvloedt de criminaliteit

Socialistische Criminologie