Geschiedenis – Sprekend verleden havo/vwo 3 – H.2 De Tweede
WO – paragraaf 4
Paragraaf 4
Lesaantekeningen:
Verzuilen = gebonden aan een bepaalde levensovertuiging of opvatting (vanaf ± 1870-1970 is
de Nederlandse samenleving verzuilt, onder anderen opengebroken door de uitvindingen; De
televisie, enz.). Je hebt onder andere de Liberale zuil, Protestanten, Katholieken, Socialisten.
Fase 1; mei 1940 – eind Februari 1941
De hoogste gezagsdrager in Nederland werd de Oostenrijkse Nationaal- Socialist; Seyss-
Inquart. De nazificatie werd geleidelijk ingevoerd:
Na een maand mochten krijgsgevangen gemaakte Nederlandse soldaten naar huis.
De bezetter liet zoveel mogelijk organisaties bestaan.
Nederlanders werden vrijwillig opgeroepen in Duitsland te gaan werken.
De meeste bestuurders bleven hun functie behouden.
Nog geen terreur, maar wel op grote schaal propaganda v/h Nationaal-Socialisme.
Vervolging v/d Joden begint. Stap voor stap werden de Joden door elkaar opvolgende
maatregelen steeds meer geïsoleerd. Geregistreerd en Joden die voor de overheid werkten
werden kort daarna ontslagen (1940). Er was weinig weerstand.
Eerste en tweede kamer werden uitgeschakeld, een jaar later ook provinciale staten en
gemeenteraden. Verboden werden:
De Communistische Partij Holland
De Revolutionair Socialistische Arbeiderspartij.
SDAP was onder toezicht v/d NSB waarna er veel leden opstappen.
Er is in deze Fase weinig verzet, wel kleine verzetsbewegingen. Mensen waren trouw aan het
Huis van Orange ( bij bv. verjaardagen). De Nederlandse Unie wordt in Juni 1940 opgericht
vanwege politieke ontevredenheid (populair onder de Nederlandse bevolking).
Fase 2; eind Februari 1941 – April 1943
Er was een harder optreden voor het Nationaal-Socialisme omdat:
De nationaal-Socialistische propaganda sloeg niet aan bij de Nederlandse bevolking.
Nederland moest een grotere bijdrage leveren aan de oorlogvoering. Duitsland raakte
met veel tegenstanders op verschillende fronten in oorlog.
Er is dwang om in Duitsland te werken i.p.v. een vrijwillige keuze. Er is dwang om producten
te leveren wat lijdt tot een beginnend tekort. De oprichting van naziorganisaties komt, met
dwang om lid te worden van naziorganisaties. Ook is er meer isolatie en vervolging v/d Joden
(1942 Jodenster), wat zich ontwikkelt tot het wegbrengen naar vernietigingskampen. De NSB
is in Juli 1941 nog de enige politieke partij.
Anti- Duitse stemming groeit en verzet neemt toe:
WO – paragraaf 4
Paragraaf 4
Lesaantekeningen:
Verzuilen = gebonden aan een bepaalde levensovertuiging of opvatting (vanaf ± 1870-1970 is
de Nederlandse samenleving verzuilt, onder anderen opengebroken door de uitvindingen; De
televisie, enz.). Je hebt onder andere de Liberale zuil, Protestanten, Katholieken, Socialisten.
Fase 1; mei 1940 – eind Februari 1941
De hoogste gezagsdrager in Nederland werd de Oostenrijkse Nationaal- Socialist; Seyss-
Inquart. De nazificatie werd geleidelijk ingevoerd:
Na een maand mochten krijgsgevangen gemaakte Nederlandse soldaten naar huis.
De bezetter liet zoveel mogelijk organisaties bestaan.
Nederlanders werden vrijwillig opgeroepen in Duitsland te gaan werken.
De meeste bestuurders bleven hun functie behouden.
Nog geen terreur, maar wel op grote schaal propaganda v/h Nationaal-Socialisme.
Vervolging v/d Joden begint. Stap voor stap werden de Joden door elkaar opvolgende
maatregelen steeds meer geïsoleerd. Geregistreerd en Joden die voor de overheid werkten
werden kort daarna ontslagen (1940). Er was weinig weerstand.
Eerste en tweede kamer werden uitgeschakeld, een jaar later ook provinciale staten en
gemeenteraden. Verboden werden:
De Communistische Partij Holland
De Revolutionair Socialistische Arbeiderspartij.
SDAP was onder toezicht v/d NSB waarna er veel leden opstappen.
Er is in deze Fase weinig verzet, wel kleine verzetsbewegingen. Mensen waren trouw aan het
Huis van Orange ( bij bv. verjaardagen). De Nederlandse Unie wordt in Juni 1940 opgericht
vanwege politieke ontevredenheid (populair onder de Nederlandse bevolking).
Fase 2; eind Februari 1941 – April 1943
Er was een harder optreden voor het Nationaal-Socialisme omdat:
De nationaal-Socialistische propaganda sloeg niet aan bij de Nederlandse bevolking.
Nederland moest een grotere bijdrage leveren aan de oorlogvoering. Duitsland raakte
met veel tegenstanders op verschillende fronten in oorlog.
Er is dwang om in Duitsland te werken i.p.v. een vrijwillige keuze. Er is dwang om producten
te leveren wat lijdt tot een beginnend tekort. De oprichting van naziorganisaties komt, met
dwang om lid te worden van naziorganisaties. Ook is er meer isolatie en vervolging v/d Joden
(1942 Jodenster), wat zich ontwikkelt tot het wegbrengen naar vernietigingskampen. De NSB
is in Juli 1941 nog de enige politieke partij.
Anti- Duitse stemming groeit en verzet neemt toe:
