Casus 18. Partiële Dwarslaesie
Algemeen Dwarslaesie
Symptomen
- sensorische stoornissen
o tintelingen, doofheid, parese, verlamming, gevoelloosheid
o algesie
o neuropathische pijn
o proprioceptie verminderd of verdwenen (ataxie, coördinatie verlies, instabiliteit)
- motorische stoornissen
o spierfunctie vermindering, reflex (hypo eerst, later hyper)
o spieratrofie
o spasticiteit, spiertonus
o mobiliteitsverlies
- autonome stoornissen
o sympathisch – vasodilatatie, hypotensie, hyperthermie
o parasympatisch – blaasproblemen, incontinentie, mictieproblemen
- Psychologisch
o Depressie, angst, externe locus of control/attributie
Incomplete dwarslaesie > afhankelijk van de locatie zijn symptomen en problemen anders
Verloop:
Acute fase (spinale shock) (5-14 dagen, daarna begint gemiddeld de behandeling in de chronische
fase)
Chronische fase
De eerste tijd na het ontstaan van de dwarslaesie kan er sprake zijn van een “spinale shockfase”, als reactie van het
lichaam. Er kunnen dan tijdelijke functies uitvallen die later weer terugkeren. Dit kan 3 tot 6 weken duren. Soms
herstellen functies zich dus voor een deel, maar het overblijvende functieverlies is definitief.
Partiële dwarslaesie C6
- Kenn spier uitvallen
o Biceps brachii, extensor carpi radialis (C6)
o Triceps brachii caput longum, flexor carpi radialis, opponens pollicis (C7)
o Adductor pollicis, abductor digiti minimi, extensor pollicis, mm flexor en extensor carpi ulnaris (C8)
- Dermatoom
o Onderarm, radialis kant, pollicis en helt van indicis (C6)
o Bovenarm biceps anterior, deltoideus posterior (C5)
Wat is aangedaan
1
, - spierkrachtsverlies in Kennspieren
o spierkrachtmeting MRC, HDD
o motricity index
o reflexen? (knie, biceps, triceps)
- sensibiliteitsstoornissen (geen gevoel onder L4,
o Pin prick test – dermatomen
o Notthinghamsensory Assessment
Gnostisch
beweging
Vitaal
Gevoel
- Coördinatie
o Rompstabiliteit (trunc control test)
o Top-top
o Top-neus
- Spasme
o MAS
- Contractuur
o flexiepatroon
o spierlengte (rectus femoris, illiopsoas, biceps, triceps, extensoren en flexoren van de pols, vingers)
- ademhalingsproblemen?
o Ausculteren
Bekend casus
- vrouw, 50 jaar
- auto-ongeluk
- incomplete dwarslaesie C6
- gehuwd, geen kinderen
- haar man > fulltime, hypotheekadviseur
- vrijstaand huis + grote tuin
o onderhoud man en vrouw samen
- (was) kraamverzorgende fulltime
- was actief, deed veel sport voor dwarslaesie
- grootste hobby; hardlopen en in tuinwerken
Variant 1. Ziekenhuisfase
- 3 dagen geleden ziekenhuisopname
- operatie instabiele C5 fractuur
- HALO-frame geplaatst
- Alle functies vanaf C6 uitgevallen
mobiliseren
Anamnese
- ontstaan dwarslaesie
o beloop, waar dwarslaesie, prognose gesteld door neuroloog
o functieniveau voor en na ongeluk
- operatie verloop, wat gedaan (fractuur, HALO-frame)
- medicatie
- stoornissen
o uitval, krachtsverlies, coördinatie, sensibiliteit, pijn (tintelingen, uitstraling), orgaan problemen
(mictie en blaasstoornis)
o belemmerende of stimulerende factoren op klacht
- activiteiten beperkingen
- participatie
o werk, sporten
- omgevingsfactoren, hulp, woning (begane grond, tuin?), kinderen
- gedachte over klacht en idee bij herstel
o kennis klacht!
- Verdere gezondheid
- Verwachting fysiotherapie
- Hulpvraag
Onderzoek
2
Algemeen Dwarslaesie
Symptomen
- sensorische stoornissen
o tintelingen, doofheid, parese, verlamming, gevoelloosheid
o algesie
o neuropathische pijn
o proprioceptie verminderd of verdwenen (ataxie, coördinatie verlies, instabiliteit)
- motorische stoornissen
o spierfunctie vermindering, reflex (hypo eerst, later hyper)
o spieratrofie
o spasticiteit, spiertonus
o mobiliteitsverlies
- autonome stoornissen
o sympathisch – vasodilatatie, hypotensie, hyperthermie
o parasympatisch – blaasproblemen, incontinentie, mictieproblemen
- Psychologisch
o Depressie, angst, externe locus of control/attributie
Incomplete dwarslaesie > afhankelijk van de locatie zijn symptomen en problemen anders
Verloop:
Acute fase (spinale shock) (5-14 dagen, daarna begint gemiddeld de behandeling in de chronische
fase)
Chronische fase
De eerste tijd na het ontstaan van de dwarslaesie kan er sprake zijn van een “spinale shockfase”, als reactie van het
lichaam. Er kunnen dan tijdelijke functies uitvallen die later weer terugkeren. Dit kan 3 tot 6 weken duren. Soms
herstellen functies zich dus voor een deel, maar het overblijvende functieverlies is definitief.
Partiële dwarslaesie C6
- Kenn spier uitvallen
o Biceps brachii, extensor carpi radialis (C6)
o Triceps brachii caput longum, flexor carpi radialis, opponens pollicis (C7)
o Adductor pollicis, abductor digiti minimi, extensor pollicis, mm flexor en extensor carpi ulnaris (C8)
- Dermatoom
o Onderarm, radialis kant, pollicis en helt van indicis (C6)
o Bovenarm biceps anterior, deltoideus posterior (C5)
Wat is aangedaan
1
, - spierkrachtsverlies in Kennspieren
o spierkrachtmeting MRC, HDD
o motricity index
o reflexen? (knie, biceps, triceps)
- sensibiliteitsstoornissen (geen gevoel onder L4,
o Pin prick test – dermatomen
o Notthinghamsensory Assessment
Gnostisch
beweging
Vitaal
Gevoel
- Coördinatie
o Rompstabiliteit (trunc control test)
o Top-top
o Top-neus
- Spasme
o MAS
- Contractuur
o flexiepatroon
o spierlengte (rectus femoris, illiopsoas, biceps, triceps, extensoren en flexoren van de pols, vingers)
- ademhalingsproblemen?
o Ausculteren
Bekend casus
- vrouw, 50 jaar
- auto-ongeluk
- incomplete dwarslaesie C6
- gehuwd, geen kinderen
- haar man > fulltime, hypotheekadviseur
- vrijstaand huis + grote tuin
o onderhoud man en vrouw samen
- (was) kraamverzorgende fulltime
- was actief, deed veel sport voor dwarslaesie
- grootste hobby; hardlopen en in tuinwerken
Variant 1. Ziekenhuisfase
- 3 dagen geleden ziekenhuisopname
- operatie instabiele C5 fractuur
- HALO-frame geplaatst
- Alle functies vanaf C6 uitgevallen
mobiliseren
Anamnese
- ontstaan dwarslaesie
o beloop, waar dwarslaesie, prognose gesteld door neuroloog
o functieniveau voor en na ongeluk
- operatie verloop, wat gedaan (fractuur, HALO-frame)
- medicatie
- stoornissen
o uitval, krachtsverlies, coördinatie, sensibiliteit, pijn (tintelingen, uitstraling), orgaan problemen
(mictie en blaasstoornis)
o belemmerende of stimulerende factoren op klacht
- activiteiten beperkingen
- participatie
o werk, sporten
- omgevingsfactoren, hulp, woning (begane grond, tuin?), kinderen
- gedachte over klacht en idee bij herstel
o kennis klacht!
- Verdere gezondheid
- Verwachting fysiotherapie
- Hulpvraag
Onderzoek
2
