Reumatologische aandoening
- Ziektes mbt bewegingsapparaat (die niet congenitaal, neurologisch, traumatisch zijn)
- Verschillende vormen/namen (*artrose, ziekte van Bechterew, wekedelenreuma, systematische lupus
erythematosus, juveniele idiopathische artritis)
• NU: reumatoïde artritis (RA)
- Symptomen
• pijnlijke gewrichten
• vermoeidheid
• ochtendstijfheid
- ± 2.1 miljoen patienten, 0.3-1.5% van de wereld
- 2-3 keer zoveel vrouwen, tussen 40-60 jaar
Oorzaak:
Auto-immuunreactie aan structuren rond de gewrichten (kapsel, ligamenten, peesscheden, aanhechtingsplaatsen
van spieren, slijmbeurzen)
Voornamelijk perifere gewrichten (meestal):
Articulatio Genus (knieën)
Art. meta-tarso-falangeale/MTP (voeten)
Art. meta-carpo-falangeale/MCP (handen)
Proximale inter-falangeale / PIP
Minder in de wervelkolom (meest CWK, vrijwel nooit TWK of LWK)
Systeemaandoening, dus huid, hart en longen kunnen ook betrokken zijn (fibrosering van organen)
Gevolgen:
Chronische ontsteking (inflammatoire reactie) aan het membrana synovialis (kenmerkend)
Verdikking/ontsteking/ingroeiing van het synoviale weefsel (kapsel)
Ontstaan van ‘pannus’ tussen de overgang van synovium en kraakbeen (klont, veroorzaakt cytokine productie etc.)
Beschadiging van kraakbeen en uiteindelijk subchondraal bot
Vermindering van productie synoviaal vloeistof, collageen, grondsubstanties
Fibrosering weefselstructuren
Viscociteit afname van synoviale vloeistof
Afgenomen voedingstransport naar a-vasculaire structuren (ligamenten, kraakbeen, membrana fibrosa)
Verminderd herstelvermogen
Verloop:
Progressief (soms met aanvallen/exacerbaties van inflammatoire periodes)
Levensverwachting vroeger 5 tot 15 jaar, maar nu redelijk gelijk aan rest van de bevolking
Verhoogde comorbiditeit (cardiovasculaire aandoeningen, infecties, osteoperose etc.)
Bekend Casus
- Mevrouw N
- Diagnose RA
- Plotseling pijnklachten en zwelling aan linkerhand- en pols
- Klachten hielden meerdere dagen aan
- Vooral in ochtend pijn en stijfheid
- Zelfde klachten nu rechts
- Pijnklachten echter heviger dan links
- Van huisarts verwijsbrief voor begeleiding
Variant 1
- Vrouw, 45 jaar - Tegen avond erg vermoeid
- Sinds 2,5 jaar RA - Stijfheid treedt dan weer op
- Pijn rechts heviger dan links - Pijn wordt erger
- ’s nachts wakker van pijn en komt dan niet - Minder kracht in handen van voorheen
meer in slaap - Kunstenares, schilderen en beeldhouwen
- Ochtendstijfheid tot 3 uren - Woont boven kunstgalerie
- Eenmaal in beweging valt de pijn wel mee - Latrelatie
1
, - Door klachten, vooral stijfheid, kan ze minder - Werk en dansen
werken - Medicatie: Naproxen(NSAID)
Wil graag van pijn af en zou wat meer willen doen met handen en polsen
Anamnese
- Klachten
- Hoe en wanneer begonnen - Participatie
- Nachtelijke pijn - Psychosociaal
- Ochtendstijfheid - Omgeving/hulp
- Pijn - Aanpassingen
- Krachtsverlies - Hulpmiddelen
- Sensibiliteit - Maatregelen
- Activiteiten - Hulpvraag
Onderzoek
Inspectie
- Warmte - Houding
- Roodheid - Atrofie
- Zwelling - Antalgische houding
- Noduli (heberden(PIP) en bouchard(DIP)) - Loose packed position
Palpatie
- Warmte
- Zwelling gewrichten
- Atrofie
- Tonus
- Drukpijn (diffuus)
o Lig. Transversum
- Instabiliteit os scaphoid
- Collaps ulnaire carpi
Functionele inspectie
- Voorwerpen vastpakken
- Vanuit anamnese
AROM/PROM
- Pols
- Vingers
- Elleboog?
- Alle richtingen beperkt en pijnlijk
Specifieke testen
let altijd op de actieve ziekteverschijnselen bij elke test en hertest
- PSK
- VAS
- Spierkracht
o HHD – knijpkracht
- Uithoudingsvermogen
o 6 MWT
- TUG
Behandeling
Duur is afhankelijk van het behandeldoel
- Leergesprek
- Oefentherapie
- Actief beleid
Behandeldoelen
- Mevrouw heeft kennis over de aandoening en de leefregels die hierbij komen
- Mevrouw kan weer aan het werk, gebruik makend van compensatiestrategieën om de distale gewrichten te
ontlasten
2