Samenvatting Pedagogisch Methodisch Werken 1; Les 1
Psychodiagnostiek
Alle onderzoek dat wordt verricht naar het psychosociaal functioneren van een persoon. Dit
doe je door te beschrijven, te begrijpen en te verklaren en dat met het oog op het nemen van
een besluit.
Hieronder zie je de drie invalshoeken bij het professioneel handelen en de verbanden
onderling.
In dit hoofdstuk wordt het eerste onderdeel behandeld: De plaats van diagnostiek binnen het
hulpverleningsproces (in de driehoek hierboven gezien als relatie).
Bij het aanhoren van een probleem, beginnen drie processen:
1. Het diagnostisch onderzoek.
2. De hulp zelf.
3. De opbouw van de professionele relatie.
De hulpverlener stelt zijn mening en advies uit, wat de volgende voordelen oplevert:
Je kan als hulpverlener beter aansluiten op de belevingswereld.
De opbouw van de hulpverleningsrelatie wordt beter.
Hoe beter de relatie, hoe beter de diagnostiek.
Psychodiagnostiek heeft als doel:
Een betrouwbare en valide beschrijving van deze psychosociale werkelijkheid te
verkrijgen.
Mogelijke verklaringen te zoeken voor het ontstaan en voortbestaan van de problemen.
Deze verklaringen toetsen.
Te bepalen welke interventies passend zijn.
Te bepalen wat het effect is van de hulp.
Het onderzoek af te stemmen op de hulpvrager zodat hun motivatie wordt versterkt en de
gewenste veranderingen te bevorderen.
Pagina 1 van 11
, Waar rekening gehouden mee dient te worden met de doelgroep kinderen en adolescent
zijn:
De vele relatie snelle ontwikkelingen die kinderen en adolescenten doormaken.
Het verband tussen lichamelijk, psychisch en sociaal functioneren dat men met name in
die leeftijdsfase aanwezig is.
Het gegeven dat kinderen en adolescenten opgroeien binnen de context van hun gezin
school, vriendenkring en virtuele wereld.
Bij de hulpverlening is het van belang dat je dit meeneemt:
Wie moet je betrekken bij het onderzoek.
Aandacht voor de brede context bij de hulpverlening.
Het beschrijven van een hypothese moeten aan twee eisen voldoen:
1. Betrouwbaarheid; ze dienen zo onafhankelijk mogelijk te zijn van het moment van
onderzoek, de onderzoeker of andere toevallige factoren.
2. Validiteit; ze dienen daadwerkelijk betrekking te hebben op datgene wat bedoeld werd te
beschrijven of te toetsen.
Empirische cyclus
Stappen die ondernomen worden voor een diagnostisch onderzoek.
De stappen van een empirisch onderzoek zijn als volgt:
1. Observatie; het verzamelen en groeperen van gegevens.
2. Inductie; het formuleren van hypothesen op basis van waarnemingen.
3a. Deductie; het afleiden van toetsbare voorspellingen uit de hypothesen.
3b. Operationalisering; bij iedere voorspelling worden nu adequate onderzoeksmiddelen
gezocht om de voorspellingen toetsbaar te maken.
4. Toetsing; nagaan of de voorspellingen uitkomen door nieuwe gegevens te verzamelen.
5. Evaluatie; het terugkoppelen van de uitkomsten van het onderzoek naar de hypothesen.
Diagnostiek
Al het verwerven en verwerken van informatie te onderbouwing van besluiten die in het
hulpverleningsproces genomen dienen te worden, hetzij in de vorm van screening, gericht
onderzoek, monitoring of evaluatie. Het gaat om het verkrijgen van een voldoende compleet
uniek en gedetailleerd beeld van de problematiek van de hulpvrager en zijn situatie met het
oog op gefundeerde advisering en probleemoplossing.
Screening
Een eerst niet diepgravend onderzoek van een hulpvraag en haar context die een globale
oordeelsvorming mogelijk maakt met betrekking tot de aanwezige problemen en
beschermende factoren, die aard en ernst van de situatie en de achtergronden van de
hulpvraag.
Assessment
Het vaststellen of meten van de onderscheidende kenmerken van het individu en zijn of haar
situatie.
Classificatie
Het onderbrengen van individuele kenmerken bij een algemeen bekend beeld, zonder
uitspraken te doen over oorzaken of indicaties voor hulp.
Monitoring
Onderzoek tijdens het uitvoeren van een interventie om het verloop en de resultaten daarvan
in beeld te brengen ten behoeve van eventuele bijsturing.
Gericht onderzoek
Het toetsen van hypothese ten behoeve van een specifieke vraag.
Evaluatie
Onderzoek om het effect van een interventie te bepalen.
Pagina 2 van 11
Psychodiagnostiek
Alle onderzoek dat wordt verricht naar het psychosociaal functioneren van een persoon. Dit
doe je door te beschrijven, te begrijpen en te verklaren en dat met het oog op het nemen van
een besluit.
Hieronder zie je de drie invalshoeken bij het professioneel handelen en de verbanden
onderling.
In dit hoofdstuk wordt het eerste onderdeel behandeld: De plaats van diagnostiek binnen het
hulpverleningsproces (in de driehoek hierboven gezien als relatie).
Bij het aanhoren van een probleem, beginnen drie processen:
1. Het diagnostisch onderzoek.
2. De hulp zelf.
3. De opbouw van de professionele relatie.
De hulpverlener stelt zijn mening en advies uit, wat de volgende voordelen oplevert:
Je kan als hulpverlener beter aansluiten op de belevingswereld.
De opbouw van de hulpverleningsrelatie wordt beter.
Hoe beter de relatie, hoe beter de diagnostiek.
Psychodiagnostiek heeft als doel:
Een betrouwbare en valide beschrijving van deze psychosociale werkelijkheid te
verkrijgen.
Mogelijke verklaringen te zoeken voor het ontstaan en voortbestaan van de problemen.
Deze verklaringen toetsen.
Te bepalen welke interventies passend zijn.
Te bepalen wat het effect is van de hulp.
Het onderzoek af te stemmen op de hulpvrager zodat hun motivatie wordt versterkt en de
gewenste veranderingen te bevorderen.
Pagina 1 van 11
, Waar rekening gehouden mee dient te worden met de doelgroep kinderen en adolescent
zijn:
De vele relatie snelle ontwikkelingen die kinderen en adolescenten doormaken.
Het verband tussen lichamelijk, psychisch en sociaal functioneren dat men met name in
die leeftijdsfase aanwezig is.
Het gegeven dat kinderen en adolescenten opgroeien binnen de context van hun gezin
school, vriendenkring en virtuele wereld.
Bij de hulpverlening is het van belang dat je dit meeneemt:
Wie moet je betrekken bij het onderzoek.
Aandacht voor de brede context bij de hulpverlening.
Het beschrijven van een hypothese moeten aan twee eisen voldoen:
1. Betrouwbaarheid; ze dienen zo onafhankelijk mogelijk te zijn van het moment van
onderzoek, de onderzoeker of andere toevallige factoren.
2. Validiteit; ze dienen daadwerkelijk betrekking te hebben op datgene wat bedoeld werd te
beschrijven of te toetsen.
Empirische cyclus
Stappen die ondernomen worden voor een diagnostisch onderzoek.
De stappen van een empirisch onderzoek zijn als volgt:
1. Observatie; het verzamelen en groeperen van gegevens.
2. Inductie; het formuleren van hypothesen op basis van waarnemingen.
3a. Deductie; het afleiden van toetsbare voorspellingen uit de hypothesen.
3b. Operationalisering; bij iedere voorspelling worden nu adequate onderzoeksmiddelen
gezocht om de voorspellingen toetsbaar te maken.
4. Toetsing; nagaan of de voorspellingen uitkomen door nieuwe gegevens te verzamelen.
5. Evaluatie; het terugkoppelen van de uitkomsten van het onderzoek naar de hypothesen.
Diagnostiek
Al het verwerven en verwerken van informatie te onderbouwing van besluiten die in het
hulpverleningsproces genomen dienen te worden, hetzij in de vorm van screening, gericht
onderzoek, monitoring of evaluatie. Het gaat om het verkrijgen van een voldoende compleet
uniek en gedetailleerd beeld van de problematiek van de hulpvrager en zijn situatie met het
oog op gefundeerde advisering en probleemoplossing.
Screening
Een eerst niet diepgravend onderzoek van een hulpvraag en haar context die een globale
oordeelsvorming mogelijk maakt met betrekking tot de aanwezige problemen en
beschermende factoren, die aard en ernst van de situatie en de achtergronden van de
hulpvraag.
Assessment
Het vaststellen of meten van de onderscheidende kenmerken van het individu en zijn of haar
situatie.
Classificatie
Het onderbrengen van individuele kenmerken bij een algemeen bekend beeld, zonder
uitspraken te doen over oorzaken of indicaties voor hulp.
Monitoring
Onderzoek tijdens het uitvoeren van een interventie om het verloop en de resultaten daarvan
in beeld te brengen ten behoeve van eventuele bijsturing.
Gericht onderzoek
Het toetsen van hypothese ten behoeve van een specifieke vraag.
Evaluatie
Onderzoek om het effect van een interventie te bepalen.
Pagina 2 van 11
